1580-1589

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken

De jaren 1580-1589 (van de christelijke jaartelling) zijn een decennium in de 16e eeuw.

Belangrijke gebeurtenissen[bewerken]

Europa
Nederlanden
  • Parma's Negen Jaren: de landvoogd Alexander Farnese herovert een groot deel van de opstandige Nederlanden.
  • In 1582 wordt Hondschote door de Spaanse troepen ingenomen en voor een deel verwoest. Veel textielbewerkers en ook textielbaronnen trekken naar Antwerpen en naar Leiden. Als groep onderhandelt men met het stadsbestuur van Leiden (tot dan toe een van de grootste concurrenten) om als groep naar Leiden te komen.
  • Na de Val van Antwerpen, het belangrijkste calvinistische bolwerk in de Zuidelijke Nederlanden, verliest Brugge ongeveer de helft van zijn inwoners, Mechelen gaat van 30.000 zielen in het jaar 1550 naar 11.000 in 1590. Antwerpen met zijn 100.000 inwoners voor 1585 zakt naar 55.000 inwoners erna. Bestemming zijn nu voornamelijk de vrije provincies in het noorden.
  • Nadat de hertog van Parma in 1583 Duinkerken heroverd heeft, wordt de vloot in 1585 daarheen verplaatst.
  • Na het Plakkaat van Verlatinghe en de moord op Willem van Oranje ontstaat een bestuurlijk vacuüm in de noordelijke gewesten. De soevereiniteit wordt achtereenvolgens aangeboden aan koning Hendrik III van Frankrijk en koningin Elizabeth I van Engeland. Ten slotte wordt in 1588 De Republiek der Zeven Verenigde Nederlanden uitgeroepen. Johan van Oldenbarnevelt heeft hier op de achtergrond toe bijgedragen door geleidelijk aan de buitenlandse invloeden in de Nederlandse politiek terug te brengen.
Algemeen
  • In 1579 krijgt de jezuïet Christoph Clavius opdracht de kalender te hervormen, waarmee problemen zijn. De verlofdagen variëren naar gelang de seizoenen. Clavius maakt gebruik van de Pruisische tabellen van Erasmus Reinhold om de nieuwe kalender op te stellen. Paus Gregorius XIII keurt de gregoriaanse kalender goed voor alle Katholieke landen in 1582.
  • Een koudegolf van december 1586 tot en met september 1587 is een eerste forse inzinking van de Kleine IJstijd. Overal in West- en Midden-Europa wordt het in de tweede helft van de 16e eeuw kouder. De winters worden gekenmerkt door meer sneeuw en ijs.
Scheepvaart
  • 1585 - Voor het eerst wordt op commerciële basis chocola naar Europa vervoerd, met een schip van Vera Cruz naar Sevilla.
  • De Enkhuizer Jan Huygen van Linschoten is van 1583 tot 1588 secretaris van de Portugese bisschop van Goa. Zijn verhalen over reis, verblijf en ontmoetingen met andere Europeanen in Azië zullen in de jaren-1590 andere Nederlanders inspireren tot het ondernemen van verre reizen.
  • Vanaf 1580 eerste grote plantages voor export door ontwikkeling nieuwe suikermolens met 3 verticale rollers.
Azië