Homininae

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Homininae
Fossiel voorkomen: Vroeg-Plioceen tot heden
Westelijke gorilla (Gorilla gorilla)
Westelijke gorilla (Gorilla gorilla)
Taxonomische indeling
Rijk: Animalia (Dieren)
Stam: Chordata (Chordadieren)
Klasse: Mammalia (Zoogdieren)
Orde: Primates (Primaten)
Familie: Hominidae (Mensachtigen)
Onderfamilie
Homininae
Gray, 1825
Portaal  Portaalicoon   Biologie
Zoogdieren

De Homininae vormen een onderfamilie van de familie mensachtigen (Hominidae), waaronder de huidige mensen (Homo sapiens) valt. Tot de Homininae behoren ook de gorilla's, chimpansees en enkele uitgestorven geslachten, waarvan Australopithecus en Praeanthropus de belangrijkste zijn.

Wat zijn Mensachtigen precies?[bewerken]

Tot de Mensachtigen behoren organismen die op twee benen kunnen lopen (bipedale locomotie) en dit ook bij voorkeur doen. Sommige Apen kunnen ook op twee poten staan, maar bij deze Apen blijft de voorkeur om ook de armen te gebruiken.

Ook is de bouw van handen en voeten verschillend. Bij Mensachtigen zijn de handen ontwikkeld om mee te kunnen grijpen/pakken en heeft de hand een losse duim. Deze duim kan de pink aanraken (opponeerbaar). De voeten zijn gebouwd om voornamelijk mee te kunnen lopen. De grote teen (bij de hand is deze de duim) zit direct naast de andere tenen en is niet in staat om de kleinste teen aan te raken. Ook is de middenvoet gebouwd (hol) om schokken tijdens het lopen op te vangen.

Niet alleen de voeten zijn gebouwd om schokken tijdens het lopen op te vangen. Ook de dijbenen, bekken, wervelkolom en nek zijn aangepast om rechtop te kunnen lopen en staan.

Organismen die tot de groep Mensachtigen behoren hoeven niet per definitie een grote herseninhoud te hebben. Ook het gebruik van voorwerpen en of vuur is geen voorwaarde.

Soorten[bewerken]

Tegenwoordig bestaan er nog vijf soorten Homininae (twee Gorilla's, de Bonobo, de Chimpansee en de Mens), maar zo'n 30.000 jaar geleden leefde er op Flores mogelijk nog een andere soort, de Floresmens (Homo floresiensis). Er zijn 22 fossiele soorten en 4 fossiele geslachten bekend. Homo is met twaalf soorten het grootste geslacht. Ze worden ingedeeld in twee tribus: de Gorillini voor de Gorilla's en de Hominini voor de Chimpansees, Mensen en andere fossielen.

Indeling van soorten en ondersoorten[bewerken]

De onderfamilie omvat de geslachten Gorilla, Ardipithecus, Australopithecus, Homo, Praeanthropus en Sahelanthropus. Orrorin is een synoniem van Praeanthropus en Kenyanthropus van Homo. Australopithecus aethiopicus, A. boisei en A. robustus worden door sommigen tot het aparte geslacht Paranthropus gerekend.

Evolutie[bewerken]

Ongeveer 25 miljoen jaar geleden hebben zich in Oost-Afrika de Mensapen ontwikkeld. Hieruit zijn de Mensachtigen geëvolueerd. Uit DNA-onderzoek is gebleken dat dit ongeveer 8 tot 15 miljoen jaar geleden is gebeurd.

Het is heel moeilijk te bepalen welke Mensachtigen deel uitmaken van de lijn die uiteindelijk tot de moderne Mens heeft geleid en welke zich als zijtakken apart hebben ontwikkeld tot een nieuwe soort. Deze zijtakken staan dan los van de evolutielijn van Homo sapiens, maar zijn wel uit een voorouder van de huidige Mens geëvolueerd. Ook worden er steeds nieuwe ontdekkingen gedaan van nog niet beschreven Mensachtige soorten. De meest recent ontdekte is de Floresmens.

Uit genetisch onderzoek is gebleken dat Homo sapiens ongeveer 100.000 tot 200.000 jaar geleden zou zijn ontstaan. "Homo sapiens idaltu" zou hiervan een bewijs zijn.

Taxonomie[bewerken]

Alternatieve indeling[bewerken]

Stamboom mensapen[bewerken]

Mensapen
Hominoidea
Mensachtigen of grote mensapen
Hominidae
Gibbons of kleine mensapen
Hylobatidae
Homininae Ponginae
Hominini Gorillini Orang-oetans
Pongo
Homo Chimpansees
Pan
Gorilla's
Gorilla
Hoeloks
Hoolock
Hylobates Nomascus Siamangs
Symphalangus
Mens
Homo sapiens
Chimpansee
Pan troglodytes
Bonobo
Pan paniscus
Westelijke gorilla
Gorilla gorilla
Oostelijke gorilla
Gorilla beringei
Borneose orang-oetan
Pongo pygmaeus
Sumatraanse orang-oetan
Pongo abelii
Westelijke hoelok
Hoolock hoolock
Oostelijke hoelok
Hoolock leuconedys
Oenka
Hylobates agilis
Witbaard-gibbon
Hylobates albibarbis
Dwerg-siamang
Hylobates klossii
Withand-gibbon
Hylobates lar
Zilver-gibbon
Hylobates moloch
Borneo-gibbon
Hylobates muelleri
Zwartkop-lar
Hylobates pileatus
Nomascus annamensis Kuif-gibbon
Nomascus concolor
Goudwang-gibbon
Nomascus gabriellae
Hainan-gibbon
Nomascus hainanus
Nomascus nasutus Witwang-gibbon
Nomascus leucogenys
Nomascus siki Siamang
Symphalangus syndactylus