Maldegem

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Naar navigatie springen Naar zoeken springen
Maldegem
Gemeente in België Vlag van België
Vlag van Maldegem Wapen van Maldegem
(Details)
Maldegem (België (hoofdbetekenis))
Maldegem
Geografie
Gewest Vlag Vlaams Gewest Vlaanderen
Provincie Vlag Oost-Vlaanderen Oost-Vlaanderen
Arrondissement Eeklo
Oppervlakte
– Onbebouwd
– Woongebied
– Andere
94,64 km² (2011)
82,32%
7,96%
9,72%
Coördinaten 51° 13' NB, 3° 27' OL
Bevolking (Bron: AD Statistiek)
Inwoners
– Mannen
– Vrouwen
– Bevolkingsdichtheid
23.689 (01/01/2018)
50,14%
49,86%
250,31 inw./km²
Leeftijdsopbouw
0-17 jaar
18-64 jaar
65 jaar en ouder
(01/01/2013)
19,47%
61,74%
18,79%
Buitenlanders 3,70% (01/01/2018)
Politiek en bestuur
Burgemeester Bart Van Hulle (Open Vld)
Bestuur Open Vld, N-VA, De Merlaan
Zetels
CD&V
N-VA
Open Vld
Groen
De Merlaan
Vlaams Belang
27
7
5
9
2
3
1
Economie
Gemiddeld inkomen 18.407 euro/inw. (2016)
Werkloosheidsgraad 3,94% (okt. 2018)
Overige informatie
Postcode
9990
9991
9992
Deelgemeente
Maldegem
Adegem
Middelburg
Zonenummer 050
NIS-code 43010
Politiezone Maldegem
Hulpverleningszone Meetjesland
Website www.maldegem.be
Detailkaart
MnpMaldegemLocation.png
ligging binnen het arrondissement Eeklo
in de provincie Oost-Vlaanderen
Portaal  Portaalicoon   België

Maldegem is een gemeente in de Belgische provincie Oost-Vlaanderen. Deze gemeente in het noordwesten van de regio Meetjesland telt ruim 23.000 inwoners, waarvan er ruim 16.000 in Maldegem zelf wonen. De inwoners van Maldegem worden Maldegemnaars genoemd.[1]

Maldegem heeft als bijnaam "die Loyale", een naam die het verkreeg toen Filips III van Maldegem zich in 1300 onderscheidde door zijn trouw aan de Vlaamse graaf Gwijde van Dampierre. Later is die naam dan overgenomen door Maldegem zelf.

Het achtervoegsel "-gem" stamt af van het Germaanse (Frankische) "-haim" (= heem, huis, woonplaats). Plaatsnamen die hierop eindigen stammen vaak uit de 10de eeuw. Maldegem betekent ‘vesting van (onbekende naam Germaanse leider)’.

Taalkundig gezien behoort het Maldegems duidelijk tot het West-Vlaams, hoewel het minder Franse leenwoorden bevat.

Geschiedenis[bewerken]

In de omgeving van Maldegem was er sprake van Romeinse activiteiten. In de wijk Vake werden van 1984-1992 de overblijfselen van een Romeins kamp aangetroffen, gedateerd 171-173 n. Chr. Dit kamp had een vierkante oppervlakte met zijden van meer dan 155 meter.

Enkele akkers waren aanwezig gedurende de Karolingische tijd, omstreeks 800. Het dorp Maldegem ontwikkelde zich aan de Antwerpse Heirweg, aan de noordkant van een zandrug, en wel daar waar deze weg de Harinkweg kruiste, welke van Aardenburg naar Kortrijk liep. Ten zuiden van Maldegem lag het Maldegemveld, een uitgestrekt heidegebied. Dit werd vanaf de 12e eeuw ontgonnen door de Proosdij van Papinglo (vanaf 1127), de Abdij Ter Doest via de Abdijhoeve van Burkel (vanaf 1230) en de Abdij van Zoetendale (vanaf 1215), in het noorden, welke naast heide-ontginningen ook inpolderingen bewerkstelligde.

Vanaf omstreeks 1075 was Maldegem een belangrijke heerlijkheid. Het ambacht Maldegem, behorende tot de kasselrij het Brugse Vrije omvatte, naast het eigenlijke Maldegem, ook Adegem en Sint-Laureins.

Tijdens de godsdienstoorlogen werd, in 1577, het schip van de kerk verwoest.

In 1785 werd de steenweg van Brugge naar Gent aangelegd, waardoor de Antwerpse Heirweg als verbindingsader kwam te vervallen. In 1808 werd eveneens een weg naar Breskens aangelegd. Door dit alles won de markt van Maldegem aan belang. In 1887 werd een tramverbinding met Breskens aangelegd welke tot 1949 bleef functioneren, waarna deze door een busverbinding werd vervangen. In 1862 kwam een spoorwegverbinding met Gent tot stand.

Het Fort te Strobrugge was in 1831 het toneel van schermutselingen in het kader van de Belgische Opstand, leidend tot de Belgische onafhankelijkheid. Enkele decennia later werd het Leopoldkanaal en het Schipdonkkanaal gegraven, welke te Strobrugge bij elkaar komen en van daar parallel naar zee lopen.

Van 1846-1847 heerste er crisis, en men richtte kantwerkscholen op om werkloze meisjes en vrouwen op te vangen. Einde 19e eeuw was er veel bedrijvigheid, zoals: brouwerijen, jeneverstokerijen, leerlooierijen, maalderijen, bezembinderijen, steenbakkerijen, rietvlechterijen en klompenmakerijen. Ook in de 20e eeuw vond men er onder meer vlasverwerking, metaalbedrijven en voedingsmiddelenindustrie. Tegenwoordig zijn er diverse bedrijventerreinen.

Bezienswaardigheden[bewerken]

1rightarrow blue.svg Zie Lijst van onroerend erfgoed in Maldegem voor het hoofdartikel over dit onderwerp.
  • Het gemeentehuis is gebouwd naar model van de stadhuizen van Sint-Niklaas en Knokke. Het werd ingehuldigd in juni 1909.
  • De Sint-Barbarakerk.
  • De dekenij, waarvan het oudste deel dateert uit de 16e-17e eeuw. Een recenter stuk dateert uit de 18e eeuw. In 2016 werd het gebouw gerenoveerd en trok men een nieuwe muur rond de dekenij op.
  • Het Oud schepenhuis werd oorspronkelijk in 1525 gebouwd, maar werd in 1930 deels herbouwd.
  • Het Oud Stadhuis. Dit werd in 1653 gebouwd naast het oud schepenhuis als conciërgerie en herberg met raadzaal voor het schepenhuis. De Maldegemse magistraat kocht het in 1644 als uitbreiding van het schepenhuis.
  • Het Kasteel Reesinghe, waarvan het huidig gebouw dateert uit 1858
  • Het Sint-Annakasteel
  • Op de voormalige stationssite van Maldegem is een Stoomcentrum. Jaarlijks wordt daar een Stoomfestival gehouden.
  • Het Agrarisch museum herbergt historisch landbouwalaam, oldtimertractoren en daarnaast ook gebruiksvoorwerpen van een smidse.
  • Gidsenmonument met Leopard I-tank

Natuur en landschap[bewerken]

Maldegem ligt op de grens van het zeekleipoldergebied en zandig Vlaanderen, hier gekenmerkt door de cuesta Zomergem-Oedelem. De hoogte van de kom bedraagt ongeveer 6 meter. De kwartaire deklaag is erg onvruchtbaar, reden waarom het ten zuiden van Maldegem gelegen Maldegemveld met moeite ontgonnen kon worden. Door Maldegem stroomt de Ede in noordelijke richting, oorspronkelijk naar de haven van Aardenburg, maar tegenwoordig komt het riviertje bij Strobrugge uit in het Schipdonkkanaal dat, evenals het Leopoldkanaal, ten noorden van Maldegem verloopt.

In de omgeving van Maldegem vindt men enkele boscomplexen, zoals het Paddepoelebos in het noordwesten, en het Kallekesbos in het zuidwesten, bij de buurtschap Burkel. Verdere bossen vindt men in de omgeving van Kleit.

Maldegem vormt een knooppunt van drukke autowegen en is als zodanig enigszins verstedelijkt.

Kernen[bewerken]

# Naam Oppervlakte
(km²)
Bevolking
(31/12/2009)
I
 
(IV)
(V)
Maldegem
-Maldegem
-Kleit
-Donk
61,08
 
 
 
16.155
12.501
2.600
1.054
II Adegem 27,70 6.042
III Middelburg 5,86 589
Bron: www.maldegem.be[dode link]


De gemeente grenst aan de volgende (deel)gemeenten:

En aan de Nederlandse gemeente Sluis, provincie Zeeland.

Kaart[bewerken]

Kaart van Maldegem

Demografische ontwikkeling[bewerken]

  • Bronnen:NIS, www.meetjesland.be en gemeente Maldegem - Opm:1806 t/m 1991=volkstellingen; 1977, 2002 en 2008=inwoneraantal op 1 januari
  • 1977: aanhechting van Adegem en Middelburg

Demografische ontwikkeling van de fusiegemeente[bewerken]

Alle historische gegevens hebben betrekking op de huidige gemeente, inclusief deelgemeenten, zoals ontstaan na de fusie van 1 januari 1977.

  • Bronnen:NIS, Opm:1806 tot en met 1981=volkstellingen; 1990 en later= inwonertal op 1 januari

Politiek[bewerken]

Zetelverdeling gemeenteraad 2019-2024
2
9
7
5
3
1
De 27 zetels zijn als volgt verdeeld:
1rightarrow blue.svg Zie Lijst van burgemeesters van Maldegem voor het hoofdartikel over dit onderwerp.

Burgemeester van Maldegem is Marleen Van den Bussche.

2013-2018[bewerken]

Burgemeester is Marleen Van den Bussche (CD&V). Zij leidt een coalitie bestaande uit CD&V en Groen. Samen vormen ze de meerderheid met 14 op 27 zetels.

2019-2024[bewerken]

Na de gemeenteraadsverkiezingen van 2018 sloot Open Vld een coalitie met N-VA en De Merlaan. Tezamen hebben ze een meerderheid van 17 op 27 zetels. De nieuwe burgemeester is Bart Van Hulle (Open Vld).

Resultaten gemeenteraadsverkiezingen sinds 1976[bewerken]

Partij 10-10-1976[2] 10-10-1982[2] 9-10-1988[2] 9-10-1994[2] 8-10-2000[2] 8-10-2006[3] 14-10-2012[4] 14-10-2018
Stemmen / Zetels % 27 % 27 % 27 % 27 % 27 % 27 % 27 % 27
PSV - - 9,77 2 - - - - -
PSV-SP - - - 3,86 0 - - - -
CVP1/CD&V2 46,121 13 48,031 16 531 17 55,531 19 53,811 17 52,172 16 38,52 12 23,32 7
De Merlaan - - - - - - - 11,4 3
OGP N-VA - - - - - 11,66 3 - -
N-VA - - - - - - 28,2 9 18,0 5
VU - - 5,61 1 4,55 0 - - - -
PVV1/VLD2/Open Vld3 - - 19,251 5 21,272 6 24,142 7 15,242 4 16,493 4 29,63 9
SP - - 6,49 1 - - - - -
AGALEV1/Groen2 - 3,691 0 5,881 1 8,811 2 10,411 2 - 11,272 2 10,62 2
Vlaams Blok1/Vlaams Belang2 - - - - 7,121 1 10,312 2 5,542 0 7,12 1
GVP 38,23 11 23,64 7 - - - - - -
ME 15,64 3 - - - - - - -
E. - 14,01 3 - - - - - -
VUMB - 8,21 1 - - - - - -
STORM - - - 4,35 0 - - - -
W.O.W. - - - 1,62 0 - - - -
SP.VU&ID - - - - 4,52 0 - - -
Groen! Sp.a - - - - - 10,62 2 - -
Anderen(*) - 2,42 0 - - - - - -
Totaal stemmen 14362 15152 15659 15879 16396 16821 17034 17769
Opkomst % 96,19 94,55 94,07 95,57 93,52 94,5
Blanco en ongeldig % 3,73 4,78 4,14 4,9 4,28 3,89 4,29 4,5

De rode cijfers naast de gegevens duiden aan onder welke naam de partijen telkens bij een verkiezing opkwamen.
De zetels van de gevormde meerderheid staan vetjes afgedrukt. De grootste partij is in kleur.
(*)1982: MGM, MPA

Verkeer[bewerken]

Ten noorden van Maldegem loopt in oost-westrichting de N49/E34. Naar het zuiden toe wordt Maldegem ontsloten door de expresweg N44 richting A10/E40 ter hoogte van Aalter. Ten zuiden van het centrum loopt in oost-westrichting ook de N9, de oude steenweg van Gent naar Brugge.

Ook de straat met de langste naam van België ligt in Maldegem, namelijk de Burgemeester Charles Rotsart de Hertainglaan.

Verzusteringen[bewerken]

Nabijgelegen kernen[bewerken]

Donk, Kleit, Eede, Adegem

Externe links[bewerken]