Terugtrekking van gletsjers sinds 1850

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Whitechuck Glacier in Glacier Peak Wilderness Nationaal Park in de Amerikaanse staat Washington in 1973.
Bijna hetzelfde gezicht op Whitechuck in 2006, toen deze tak van de gletsjer zich 1,9 km teruggetrokken had.
Het ijs in Noord- en Zuid-Amerika (zonder Groenland) dat wegsmolt tussen 2003 en 2010 bedroeg ongeveer 25 procent van het totale verlies.
Inkrimping van de San Rafaelgletsjer (1990 - 2000) in Patagonië. De San Quintíngletsjer is op de achtergrond zichtbaar.
Verkorting van de Rhônegletsjer sinds 1880 met horten en stoten. Dikke groene lijn: totale verkorting, rode lijn: jaarlijkse verkorting. In de periode 1912 - 1921 was er een constant herstel van +137 meter en tussen 1960 en 1980 was de gletsjer met plussen en minnen stabiel ondanks de kleine aanwassen van totaal +71 meter. Van 1880 tot 2000 trok de gletsjer zich netto ongeveer 1,2 km terug.
Kaartanimatie van de grootte van de gletsjers van het Carstenszgebergte (Nieuw-Guinea) van 1850 tot 2003.
IJskap op de Puncak Jaya (Carstenszpyramide) in 1936, USGS.
Gletsjers op de Puncak Jaya in 1972. Van links naar rechts: Northwall Firn, Meren- en Carstenszgletsjers, USGS. Zie ook de afbeelding van midden 2005 en de animatie.

De terugtrekking van gletsjers sinds 1850, die door glaciologen geconstateerd is, wordt vaak genoemd als aanwijzing voor de opwarming van de aarde en valt samen met de gemeten toename van broeikasgassen in de atmosfeer. Gebergten op middelbare breedten zoals de Himalaya, Alpen, Rocky Mountains, Cascade Range, het zuidelijke deel van de Andes en geïsoleerde bergtoppen in de tropen zoals de Kilimanjaro in Afrika vertonen verhoudingsgewijs de grootste verliezen aan gletsjerijs. Het gaat om een wereldwijde trend, maar plaatselijk kunnen bij wijze van uitzondering gletsjers (soms tijdelijk) aangroeien door toegenomen sneeuwval.[1][2][3]

Uit analyse van vele gletsjers volgt dezelfde historische opwarmingskromme van de Aarde als uit directe onafhankelijke temperatuursmetingen.[4][5] Het smeltwater dat vrijkomt door terugtrekking van gletsjers, vergroot de hoeveelheid zoet water voor rivieren, bevloeiing en huishoudelijk gebruik. Vele dieren en planten zijn voor hun bestaan afhankelijk van smeltwater van gletsjers, dat tevens het peil van de oceanen verhoogt.

Voorbeelden[bewerken]

Zich terugtrekkende gletsjers[bewerken]

(Tijdelijk) aangroeiende gletsjers[bewerken]

Verdwenen gletsjers[bewerken]

Panorama van het noordelijke deel van de groeiende Perito Morenogletsjer (Argentinië), 2010.
Panorama van het noordelijke deel van de groeiende Perito Morenogletsjer (Argentinië), 2010.

Zie ook[bewerken]

Externe links[bewerken]

Bronnen, noten en/of referenties
  1. IPPC. Graph of 20 glaciers in retreat worldwide. Climate Change 2001 (Working Group I: The Scientific Basis) Geraadpleegd op 21 Juni, 2012
  2. Thomas Mölg. Worldwide glacier retreat. RealClimate Geraadpleegd op 21 Juni, 2012
  3. Oerlemans, J., Glaciers and Climate Change, Balkema Publishers, 2001
  4. Oerlemans, J., Extracting a climate signal from 169 glacier records. Science 308(2005), 675–677.
  5. Cuffey, K.M. & Paterson, W.S.B., The physics of glaciers, 4th edition, Elsevier Amsterdam, 2010, pagina 578-580
  6. Retreat of Glaciers in Glacier National Park. Northern Rocky Mountain Science Center, United States Geological Survey (13-04-2010) Geraadpleegd op 29-10-2012
  7. Iberianature: Pico del Veleta
  8. Klein, A.G., Kincaid, J.L., On the disappearance of the Puncak Mandala ice cap, Papua. Journal of Glaciology 54(2008), 195–198.
  9. Ian Allison and James A. Peterson. Glaciers of Irian Jaya, Indonesia and New Zealand. U.S. Geological Survey, U.S.Department of the Interior Geraadpleegd op 25 juni 2012