Hindeloopen

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Hindeloopen
Plaats in Nederland Vlag van Nederland
Vlag van Hindeloopen Wapen van Hindeloopen
(Details) (Details)
Hindeloopen
Hindeloopen
Situering
Provincie Vlag Friesland Friesland
Gemeente Vlag Súdwest-Fryslân Súdwest-Fryslân
Coördinaten 52° 57′ NB, 05° 24′ OL
Algemeen
Inwoners (1/7/2011) 853
Overig
Postcode 8713
Netnummer 0514
Belangrijke verkeersaders N359
Foto's
Kerk en Museum Hindeloopen in 2008
Kerk en Museum Hindeloopen in 2008
Portaal  Portaalicoon   Nederland
Súdwest-Fryslân

Hindeloopen (Standaard-Fries: Hylpen, Hindeloopers: Hielpen, Woudfries en Kleifries: Hynljippen) is een kleine stad in de Friese gemeente Súdwest-Fryslân. Op 1 januari 2006 telde Hindeloopen, dat aan het IJsselmeer ligt, 870 inwoners. Het is daarmee een van de kleinere Friese elf steden.

Hindeloopen heeft een sterk van het Standaardfries afwijkend dialect, het Hindeloopers, dat zich daarvan vooral onderscheidt door het behoud van de middeleeuwse klinkers.

Geschiedenis[bewerken]

Hindeloopen kreeg in 1225 stadsrechten en is een van de Friese elf steden. Hoewel het geen haven had maar slechts een rede in de Zuiderzee, was Hindeloopen lange tijd een belangrijke handelsplaats. De Hindelooper Grootschippers voeren in hun fluitschepen naar de Oostzee om handel te drijven. Ze verkochten in de Oostzeelanden veel Nederlandse producten als jenever en wollen stoffen. Op de terugreis naar Hindeloopen werd altijd hout getransporteerd naar Amsterdam en de Zaanstreek. Uit deze periode stammen ook de bijzondere leefcultuur, het Hindelooper schilderwerk en de prachtige, kleurrijke klederdracht.

De grote bloeiperiode van het stadje lag tussen 1650 en 1790, toen Hindeloopen een grote vloot bezat van ruim tachtig schepen. Aan de kapitale 17e- en 18e-eeuwse kapiteinshuizen is nog te zien hoe rijk de Hindeloopers waren. Later, tijdens de Napoleontische tijd werd Hindeloopen arm door handelsbeperkingen en werd het steeds meer een vissersplaats. De vissersschepen droegen de lettercode HI.

Hindeloopen vormde een zelfstandige gemeente, tot het in 1984 samen met Workum, Stavoren en een groot deel van Hemelumer Oldeferd opging in de nieuwe gemeente Nijefurd. Per 1 januari 2011 maakt Hindeloopen deel uit van de fusiegemeente Súdwest-Fryslân.

Bezienswaardigheden[bewerken]

Alhoewel Hindeloopen klein is, zijn er veel bezienswaardigheden zoals:

  • Westertoren uit 1593
  • Grote Kerk (Graet Serke) uit 1632, vroeger van de Hervormd gemeente, nu PKN
  • voormalig stadhuis, nu museum.
  • voormalig Havengebouw nu als Sluishuis, met open klokken(stoel)toren, uit 1619.
  • voormalige overdekte visafslag nu Leugenbank uit 1785.
  • gevelbeeltenis op het Sluishuis de "Wonderbare visvangst" uit 1911.
  • de oude vissershaven in 2006 gereconstrueerd naar de haven uit 1934.

Een deel van Hindeloopen is een beschermd stadsgezicht, een van de beschermde stads- en dorpsgezichten in Friesland. Verder zijn er in het stadje verschillende rijksmonumenten.

Tegenover het huis van Peter Tazelaar staat de voormalige gereformeerde Likserke (Kleine Kerk) (inmiddels verbouwd tot woning).

Folklore[bewerken]

Hindeloopen had vroeger zijn eigen klederdracht. Tegenwoordig toont alleen de folkloristische zang- en dansgroep "Aald Hielpen" de klederdracht nog bij optredens in Hindeloopen of ver daarbuiten, tot Amerika en Japan toe.

De Hindelooper schilderkunst is wereldwijd beroemd. Bedsteewanden, meubels zoals tafels en stoelen, klaptafels, kastjes, reiskoffers, miniatuurmeubeltjes: in de 18e eeuw werden deze objecten beschilderd in de kenmerkende Hindelooper kleuren en motieven. De krullen, bloemen en bladeren in de kleuren rood, blauw, wit en groen, werden in Hindeloopen verwerkt tot een aparte stijl. In platenbijbels en prentenboeken werden de motieven gevonden.

Tegenwoordig is Hindeloopen vooral in trek bij toeristen die in het voorjaar en in de zomer het stadje bezoeken. Ook heeft Hindeloopen een grote jachthaven. De kleinere oude gemeente-vissershaven is thans een passantenhaven van de Vereniging Hylper Haven. De voormalige Zuiderzeesluis (van 1785) wordt nog steeds met de hand bediend.

Musea[bewerken]

Openbaar vervoer[bewerken]

Voorzieningen[bewerken]

Dankzij de watersport en musea zijn er ondanks het geringe inwonertal relatief veel voorzieningen in Hindeloopen. Zo is er een kleine middenstand en 10 horecagelegenheden. De jachthaven Hindeloopen heeft tal van voorzieningen, zoals een overdekt zwembad, sauna en watersportwinkels.

Trivia[bewerken]

Op 14 november 1981 en op 23 november 1991 was Hindeloopen de plaats waar de landelijke intocht van Sint Nicolaas plaatsvond.

Verenigingen[bewerken]

  • SV Hielpen[2]
  • Viswijvenkoor Grietje Sprot[3]
  • Vereniging Vrienden Museum Hindeloopen[4]
  • Plaatselijk belang Hindeloopen[5]
  • Trekharmonicaclub Hindeloopen[6]

Geboren[bewerken]

Bekende inwoners[bewerken]

Zie ook[bewerken]

Bronnen, noten en/of referenties