Hindeloopen
|
|
|||
|
|
|||
|
|
|||
| Provincie | |||
| Gemeente | |||
| Coördinaten | 52°56'N 05°24'E | ||
|
|
|||
| Inwoners (1/7/2011) | 853 | ||
|
|
|||
| Postcode | 8713 | ||
| Netnummer | 0514 | ||
| Belangrijke verkeersaders | N359 | ||
|
|
|||
| Kerk en Museum Hindeloopen in 2008 | |||
|
|||
Hindeloopen (Fries: Hylpen of (verouderd) Hynljippen, Hindeloopers: Hielpen) is een kleine stad in de Friese gemeente Súdwest-Fryslân. Op 1 januari 2006 telde Hindeloopen, dat aan het IJsselmeer ligt, 870 inwoners. Het is daarmee een van de kleinere Friese elf steden.
Hindeloopen heeft een sterk van het Standaardfries afwijkend dialect, het Hindeloopers, dat zich daarvan vooral onderscheidt door het behoud van de middeleeuwse klinkers.
Inhoud |
[bewerken] Geschiedenis
Hindeloopen kreeg in 1225 stadsrechten en is een van de Friese elf steden. Hoewel het geen haven had maar slechts een rede in de Zuiderzee, was Hindeloopen lange tijd een belangrijke handelsplaats. De Hindelooper Grootschippers voeren in hun fluitschepen naar de Oostzee om handel te drijven. Ze verkochten in de Oostzeelanden veel Nederlandse producten als jenever en wollen stoffen. Op de terugreis naar Hindeloopen werd altijd hout getransporteerd naar Amsterdam en de Zaanstreek. Uit deze periode stammen ook de bijzondere leefcultuur, het Hindelooper schilderwerk en de prachtige, kleurrijke klederdracht.
De grote bloeiperiode van het stadje lag tussen 1650 en 1790, toen Hindeloopen een grote vloot bezat van ruim tachtig schepen. Aan de kapitale 17e- en 18e-eeuwse kapiteinshuizen is nog te zien hoe rijk de Hindeloopers waren. Later, tijdens de Napoleontische tijd werd Hindeloopen arm door handelsbeperkingen en werd het steeds meer een vissersplaats. De vissersschepen droegen de lettercode HI.
Hindeloopen vormde een zelfstandige gemeente, tot het in 1984 samen met Workum, Stavoren en een groot deel van Hemelumer Oldeferd opging in de nieuwe gemeente Nijefurd. Per 1 januari 2011 maakt Hindeloopen deel uit van de fusiegemeente Súdwest-Fryslân.
[bewerken] Bezienswaardigheden
Alhoewel Hindeloopen klein is, zijn er veel bezienswaardigheden zoals:
- Westertoren uit 1593
- Grote Kerk uit 1632
- voormalig stadhuis, nu museum.
- voormalig Havengebouw nu als Sluishuis, met open klokken(stoel)toren, uit 1619.
- voormalige overdekte visafslag nu Leugenbank uit 1785.
- gevelbeeltenis op het Sluishuis de "Wonderbare visvangst" uit 1911.
- de oude vissershaven in 2006 gereconstrueerd naar de haven uit 1934.
Hindeloopen had vroeger zijn eigen klederdracht. Tegenwoordig toont alleen de folkloristische zang- en dansgroep "Aald Hielpen" de klederdracht nog bij optredens in Hindeloopen of ver daarbuiten, tot Amerika en Japan toe.
De Hindelooper schilderkunst is wereldwijd beroemd. Bedsteewanden, meubels zoals tafels en stoelen, klaptafels, kastjes, reiskoffers, miniatuurmeubeltjes: in de 18e eeuw werden deze objecten beschilderd in de kenmerkende Hindelooper kleuren en motieven. De krullen, bloemen en bladeren in de kleuren rood, blauw, wit en groen, werden in Hindeloopen verwerkt tot een aparte stijl. In platenbijbels en prentenboeken werden de motieven gevonden.
Tegenwoordig is Hindeloopen vooral in trek bij toeristen die in het voorjaar en in de zomer het stadje bezoeken. Ook heeft Hindeloopen een grote jachthaven. De kleinere oude gemeente-vissershaven is thans een passantenhaven van de Vereniging Hylper Haven. De voormalige Zuiderzeesluis (van 1785) wordt nog steeds met de hand bediend.
[bewerken] Musea
- Museum Hindeloopen: Hindelooper schilderkunst, kostuums en scheepvaarthistorie
- Eerste Friese Schaatsmuseum
[bewerken] Levende Historie
- Folkloristische zang- en dansgroep "Aald Hielpen"
Dit jaar bestaat Aald Hielpen 100 jaar. Zie voor het programma de website van Aald Hielpen Een honderd-jarige heeft heel wat meegemaakt. Bekijk het in het Fotoarchief van de vereniging.
[bewerken] Openbaar vervoer
- Station Hindeloopen, gelegen aan de spoorlijn Leeuwarden – Sneek – Stavoren. Deze lijn wordt momenteel geëxploiteerd door Arriva.
- Bus, lijn 44: Bolsward - Tjerkwerd - Parrega - Workum - Hindeloopen - Koudum - Balk - Sondel - Lemmer vv. Bron
[bewerken] Voorzieningen
Dankzij de watersport en musea zijn er ondanks het geringe inwonertal relatief veel voorzieningen in Hindeloopen. Zo is er een kleine middenstand en 10 horecagelegenheden. De jachthaven Hindeloopen heeft tal van voorzieningen, zoals een overdekt zwembad, sauna, kegelbanen en watersportwinkels.
[bewerken] Trivia
Op 14 november 1981 en op 23 november 1991 was Hindeloopen de plaats waar de landelijke intocht van Sint Nicolaas plaatsvond.
[bewerken] Verenigingen
- SV Hielpen SV Hielpen
- Viswijvenkoor Grietje Sprot
- Vereniging Vrienden Museum Hindeloopen
- Plaatselijk belang Hindeloopen
- Trekharmonicaclub Hindeloopen
[bewerken] Geboren
- Age van der Zee (1903) Nederlands olympisch atleet
- Douwe Wijbrands (1884) Nederlands olympisch worstelaar
[bewerken] Zie ook
- Lijst van plaatsen aan of in de voormalige Zuiderzee
- Lijst van burgemeesters van Hindeloopen
- Lijst van rijksmonumenten in Hindeloopen
- Beschermde stads- en dorpsgezichten in Friesland
| Friese elf steden | |
|---|---|
|
Bolsward · Dokkum · Franeker · Harlingen · Hindeloopen · IJlst · Leeuwarden · Sloten · Sneek · Stavoren · Workum |
|