Franekeradeel (1984-2018)

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
(Doorverwezen vanaf Franekeradeel (1984 - heden))
Naar navigatie springen Naar zoeken springen
Franekeradeel
Voormalige gemeente in Nederland Vlag van Nederland
Vlag van Franekeradeel Wapen van Franekeradeel
(Details) (Details)
Franekeradeel (1984-2018) (Friesland (hoofdbetekenis))
Franekeradeel (1984-2018)
Situering
Provincie Vlag Friesland Friesland
Coördinaten 53° 12′ NB, 5° 32′ OL
Overig
Postcode 8800 - 8814, 8850-8859
Netnummer 0517, 0518
Belangrijke verkeersaders A31, spoorlijn Leeuwarden-Harlingen
Portaal  Portaalicoon   Nederland
Friesland
Topografische gemeentekaart van Franekeradeel, september 2017
Satellietfoto met aanduiding van gemeenten

Franekeradeel (Geluidsfragment uitspraak (info / uitleg)) (Fries: Frjentsjerteradiel (Geluidsfragment uitspraak (info / uitleg))) was een gemeente in de Nederlandse provincie Friesland met 20.180 inwoners (30 april 2017, bron: CBS) met een oppervlakte van 109,17 km², waarvan 6,44 km² water.

Geschiedenis[bewerken]

Tot de gemeentelijke herindeling op 1 januari 1984 was de grootste plaats Tzum van de toenmalige gemeente Franekeradeel. Echter het gemeentehuis van Franekeradeel was gevestigd in de Martenastins in Franeker. Daarna werd de rol van bestuurscentrum overgenomen door het gemeentehuis van de gemeente Franeker.

Na het besluit in april 2016 tot fuseren, ging Franekeradeel per 1 januari 2018 samen met Het Bildt, Menaldumadeel en vier dorpen uit Littenseradeel op in de nieuwgevormde gemeente Waadhoeke.

Kernen[bewerken]

Stad en dorpen[bewerken]

De gemeente Franekeradeel bestond uit zeventien officiële kernen, waarvan de stad Franeker verreweg de grootste was. De Nederlandse namen waren de officiële.

Aantal inwoners per woonkern op 31 december 2009:

Nederlandse naam Friese naam Inwoners
Franeker Frjentsjer 12.900
Sexbierum Seisbierrum 1.758
Tzummarum Tsjummearum 1.451
Tzum Tsjom 1.188
Achlum Achlum 635
Oosterbierum Easterbierrum 557
Ried Rie 455
Dongjum Doanjum 360
Peins Peins 282
Herbaijum Hjerbeam 258
Hitzum Hitsum 225
Pietersbierum Pitersbierrum 146
Schalsum Skalsum 130
Zweins Sweins 110
Firdgum Furdgum 70
Boer Boer 49
Klooster-Lidlum Kleaster-Lidlum 40

Bron: Burgerjaarverslag 2009 Gemeente Franekeradeel

Buurtschappen[bewerken]

Naast deze officiële kernen bevonden zich in de gemeente de volgende buurtschappen:

Aangrenzende gemeenten[bewerken]

   Aangrenzende gemeenten   
 Terschelling      het Bildt 
 Harlingen  Brosen windrose nl.svg  Menaldumadeel 
 Súdwest-Fryslân      Littenseradeel 

Gemeenteraad[bewerken]

De gemeenteraad van Franekeradeel bestond uit 19 zetels. Hieronder staat de samenstelling van de gemeenteraad sinds 1998:

Gemeenteraadszetels
Partij 1998 2002 2006 2010 2014
Gemeentebelang Franekeradeel 3 5 3 5 5
CDA 6 5 5 4 4
FNP 3 3 3 2 4
PvdA 5 4 5 3 2
VVD 2 1 1 2 1
D66 - - - 1 1
GroenLinks - - 1 1 1
ChristenUnie - 1 1 1 1
Totaal 19 19 19 19 19

College 2010-2014[bewerken]

Het college van burgemeester en wethouders van Franekeradeel in de zittingsperiode 2010-2014 bestaat uit een coalitie van PvdA, Gemeentebelang en de VVD.

De burgemeester en wethouders zijn:

  • Eduard van Zuijlen (GL): Waarnemend burgemeester sinds 1 december 2015;
  • T. Twerda (PvdA);
  • J.R. Bekkema (Gemeentebelang);
  • D. Osinga-Bonnema (VVD).
Bron: College Burgemeester & Wethouders

Jongeren Adviesraad (JA)[bewerken]

Op 16 juni 2016 hebben alle fracties ingestemd met het voorstel van D66 en FNP om een Jongeren Adviesraad op te richten.[1] Deze raad heeft als doel jongeren te trainen op het gebied van debatteren, vergaderen en de politiek in het algemeen. Deze raad kan ideeën voorstellen aan de gemeenteraad en kan overleggen over punten waar de gemeenteraad niet uitkomt, om vervolgens met een advies te komen aan de gemeenteraad. De Jongeren Adviesraad bestaat uit ca. 10 leden van 14 t/m 18 jaar woonachtig of school-/werkgaand in de gemeente Franekeradeel.

Franekeradeel is niet de enige met zo'n dergelijke raad. Gemeenten als Harlingen, Zoeterwoude, Stein en Emmen zijn voorbeelden van gemeenten met jongerenparticipatie in de raad.

Op 26 januari 2017 is deze adviesraad officieel geïnstalleerd.[2]

Cultuur[bewerken]

Monumenten[bewerken]

In de voormalige gemeente zijn er een aantal rijksmonumenten en oorlogsmonumenten, zie:

Kunst in de openbare ruimte[bewerken]

In de voormalige gemeente zijn diverse beelden, sculpturen en objecten geplaatst in de openbare ruimte, zie:

Zie ook[bewerken]