Gerechtelijk Wetboek

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
(Doorverwezen vanaf Gerechtelijk Wetboek (België))
Naar navigatie springen Naar zoeken springen

Het Gerechtelijk Wetboek van 10 oktober 1967 regelt de civiele rechtsgang in België en is de basistekst van het gerechtelijk recht. Het wetboek bestaat uit zeven delen, die zijn onderverdeeld in boeken, titels, hoofdstukken en afdelingen. Sommige delen bevatten alleen hoofdstukken. Voor 1967 was in België het Wetboek van Burgerlijke Rechtsvordering van kracht.

Eerste deel: Algemene beginselen[bewerken]

Deel II: Rechterlijke organisatie[bewerken]

Eerste boek Organen van de rechterlijke macht[bewerken]

Eerste titel Hoven en rechtbanken - Leden[bewerken]

Deze titel beschrijft de verschillende rechtbanken. De naam van een rechtbank wordt vaak met een hoofdletter geschreven als één welbepaalde rechtbank bedoeld wordt.

Eerste hoofdstuk Vrederechter en politierechtbank[bewerken]
Hoofdstuk II Arrondissementsrechtbank, rechtbank van eerste aanleg, arbeidsrechtbank en ondernemingsrechtbank[bewerken]
Hoofdstuk III Hof van beroep en arbeidshof[bewerken]
Hoofdstuk IV Hof van assisen[bewerken]
Hoofdstuk V Hof van Cassatie[bewerken]

Titel II Openbaar ministerie[bewerken]

Titel IIbis Plaatsvervangende magistraten aangewezen uit de op rust gestelde magistraten[bewerken]

Titel III (Gerechtspersoneel)[bewerken]

Titel IV Beheer van de rechterlijke organisatie[bewerken]

Titel V Zetel en personeel van hoven en rechtbanken Hun rechtsgebied[bewerken]

Titel VI Benoemingsvoorwaarden en loopbaan van magistraten en het gerechtspersoneel[bewerken]

Boek II Gerechtelijke ambten[bewerken]

Dit boek beschrijft het de rol van het Openbaar Ministerie, referendarissen, parketjuristen en griffiers.

Boek III Balie[bewerken]

Boek IIIbis Juridische eerste- en tweedelijnsbijstand[bewerken]

Boek IV Gerechtsdeurwaarders[bewerken]

Dit boek beschrijft de rol van gerechtsdeurwaarders.

Deel III: Bevoegdheid[bewerken]

Deel III in het Gerechtelijk Wetboek gewijd aan deze bevoegdheid, wordt als volgt onderverdeeld:

  • Volstrekte (materiële) bevoegdheid
  • de Aanleg
  • de territoriale bevoegdheid
  • de regeling van geschillen van bevoegdheid (arrondissementsrechtbank)

Dit deel omvat de beschrijving van de rechtsmacht en bevoegdheid van de rechters. Aldus wordt omschreven met welk probleem je bij welke rechtbank terechtkunt en in welk van de 27 gerechtelijke arrondissementen in het land. In dit deel treft men ook enkele regels aan betreffende het tergend en roekeloos geding

Deel IV: Burgerlijke rechtspleging[bewerken]

Voor de invoering van het Gerechtelijk Wetboek werd dit geregeld door het Wetboek van Burgerlijke Rechtspleging van 1806. Thans is de trage, dure en omslachtige rechtspleging van 1806 verlaten en vervangen door delen IV en V van het Gerechtelijke Wetboek.

Boek I Rechtsbijstand[bewerken]

Artikel 664 tot 699ter. Het boek betreffende het geding omvat:

Boek II Geding[bewerken]

Artikel 700 - 1041

Boek III Rechtsmiddelen[bewerken]

Artikel 1042 - 1147

Boek IV Bijzondere rechtsplegingen[bewerken]

Artikel 1148 tot 1385undecies. Dit beschrijft een twintigtal bijzondere rechtsplegingen:

Voor betwistingen over de belastingen zijn fiscale rechtbanken ingericht. Een fiscale rechtbank is een gespecialiseerde kamer van de rechtbank van eerste aanleg

Deel V: Bewarend beslag, middelen tot tenuitvoerlegging en collectieve schuldenregeling[bewerken]

In dit deel gaat het eerst over de organisatie van een centraal bestand van beslagleggingen. Vervolgens regelt het in detail het bewarend beslag en uitvoerend beslag. Ten slotte is er de nieuwe collectieve schuldenregeling.

Deel VI: Arbitrage[bewerken]

Arbitrage is een mogelijkheid om een betwisting buiten de rechtbank voor te leggen aan een arbiter of aan een arbitagecommissie of scheidsgerecht. Arbitrage valt niet te verwarren met het Arbitragehof.

Deel VII: Bemiddeling[bewerken]

Elke overeenkomst kan een bemiddelingsbeding bevatten.

Bijvoegsel[bewerken]

Nationaal recht
Rechtsbron:Verdragen · Belgische Grondwet · Bijzondere wet · Wet, Decreet, Ordonnantie · Rechtspraak · Rechtsleer · Gewoonterecht · Algemene rechtsbeginselen
Publiekrecht:Staatsrecht · Strafrecht · Gerechtelijk recht · Bestuursrecht · Fiscaal recht · Sociale zekerheidsrecht
Privaatrecht:Burgerlijk recht · Arbeidsrecht · Economisch recht · Insolventierecht · Vennootschapsrecht
Rechtbanken:Hof van Cassatie (1) · Grondwettelijk Hof (1) · Raad van State (1)
hof van beroep (5) · arbeidshof (5) · arbeidsrechtbank (9) · ondernemingsrechtbank (9) · hof van assisen (11) · Arrondissementsrechtbank (12) · Rechtbank van eerste aanleg (12) (Burgerlijke rechtbank, Correctionele rechtbank, Strafuitvoeringsrechtbank, Raadkamer, Onderzoeksrechter, Beslagrechter, Familierechtbank, Jeugdrechtbank) · Politierechtbank (15) · Vredegerecht (187) · Brussels International Business Court
Territoriale indeling:Gerechtelijk gebied · Gerechtelijk arrondissement · Gerechtelijk kanton
Actoren van justitie:Rechter · Griffier · Openbaar Ministerie (ook parket) · Ministerie van Justitie · Advocaat · Balie · Burgerlijke partij · Benadeelde persoon

Europees recht (Europese Unie)
Primair recht:VEU · VWEU · Handvest van de grondrechten van de Europese Unie
Secundair recht:Verordeningen · Richtlijnen · Besluiten · Aanbevelingen · Adviezen
Rechtbanken:Gerecht · Hof van Justitie van de Europese Unie · Gerecht voor ambtenarenzaken van de Europese Unie
Europees recht (Raad van Europa)
Verdragen:Europees Verdrag voor de Rechten van de Mens
Rechtbanken:Europees Hof voor de Rechten van de Mens

Internationaal recht
Rechtsbron:Verdragen · Rechtspraak · Rechtsleer · Gewoonterecht · Algemene rechtsbeginselen
Rechtstakken:Internationaal publiekrecht · Internationaal privaatrecht
Rechtbanken:Benelux-Gerechtshof · Internationaal Gerechtshof · Internationaal Strafhof