Gerechtelijk gebied

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
De vijf Belgische gerechtelijke gebieden.

Een gerechtelijk gebied (ressort) in België is de verzameling van een aantal gerechtelijke arrondissementen in één omschrijving, om redenen van organisatie van een beroepsprocedure.

Een gerechtelijk gebied beschikt over territoriale jurisdictie binnen zijn grondgebied. De organen worden hoven genoemd en de uitspraken die geveld worden zijn arresten.

België telt 5 gerechtelijke gebieden:

Geschiedenis[bewerken]

Ten tijde van de Belgische onafhankelijkheid telde België slechts twee Hoven van Beroep : dat van Brussel bevoegd voor de westelijke vijf provincies Antwerpen, Brabant, Henegouwen en West- en Oost-Vlaanderen en dat van Luik voor de oostelijke provincies Limburg, Luik, Namen en Luxemburg. Deze opdeling dateerde van 1800, met één uitzondering: tijdens de Franse periode viel de provincie Luxemburg (département des Forêts) onder het hof van beroep van Metz. (loi du 27 ventôse an VIII (18.03.1800) sur l'organisation des tribunaux, Collection complète des lois ... Duvergier, tome XII, p. 151)

De Grondwet van 1831 voorzag de oprichting van een derde Hof van Beroep (art. 104) en met de wet van 4 augustus 1832 (loi organique de l'ordre judiciaire, Pasinomie, tome XIII, p. 465) werd dat van Gent opgericht voor de provincies West- en Oost-Vlaanderen (ten nadele van dat van Brussel dat de provincies Antwerpen, Brabant en Henegouwen behield).

De gerechtelijk gebieden / Hoven van Beroep van Antwerpen en van Bergen werden eind 1974 opgericht door de grondwetswijziging van 28 mei 1970 (Belgsich Staatsblad, 1 juli 1970) en de wet van 26 juni 1974 betreffende de inwerkingtreding en de uitvoering van artikel 104 van de Grondwet (Belgisch Staatsblad, 6 juli 1974). Daarvoor behoorden de provincies Antwerpen en Henegouwen bij het gerechtelijk gebied / Hof van Beroep van Brussel en Limburg bij dat van Luik.

Gerechtelijke hiërarchie[bewerken]

  • Oude indeling voor de hervorming van 1 maart 2013:
Oude Gerechtelijke hiërarchie
Oude Gerechtelijke hiërarchie
Nationaal recht
Rechtsbron: Verdragen · Belgische Grondwet · Bijzondere wet · Wet, Decreet, Ordonnantie · Rechtspraak · Rechtsleer · Gewoonterecht · Algemene rechtsbeginselen
Publiekrecht: Staatsrecht · Strafrecht · Gerechtelijk recht · Bestuursrecht · Fiscaal recht · Sociale zekerheidsrecht
Privaatrecht: Burgerlijk recht · Arbeidsrecht · Handels- en economisch recht · Insolventierecht · Vennootschapsrecht
Rechtbanken: Hof van Cassatie (1) · Grondwettelijk Hof (1) · Raad van State (1)
hof van beroep (5) · arbeidshof (5) · arbeidsrechtbank (9) · rechtbank van koophandel (9) · hof van assisen (11) · Arrondissementsrechtbank (12) · Rechtbank van eerste aanleg (12) (Burgerlijke rechtbank, Correctionele rechtbank, Strafuitvoeringsrechtbank, Raadkamer, Onderzoeksrechter, Beslagrechter, Familierechtbank, Jeugdrechtbank) · Politierechtbank (15) · Vredegerecht (187)
Territoriale indeling: Gerechtelijk gebied · Gerechtelijk arrondissement · Gerechtelijk kanton
Actoren van justitie: Rechter · Griffier · Openbaar Ministerie (ook parket) · Ministerie van Justitie · Advocaat · Balie · Burgerlijke partij · Benadeelde persoon

Europees recht
Primair recht: VEU · VWEU · Handvest van de grondrechten van de Europese Unie
Secundair recht: Verordeningen · Richtlijnen · Besluiten · Aanbevelingen · Adviezen
Rechtbanken: Gerecht · Hof van Justitie van de Europese Unie · Europees Hof voor de Rechten van de Mens · Gerecht voor ambtenarenzaken van de Europese Unie

Internationaal recht
Rechtsbron: Verdragen · Rechtspraak · Rechtsleer · Gewoonterecht · Algemene rechtsbeginselen
Rechtstakken: Internationaal publiekrecht · Internationaal privaatrecht
Rechtbanken: Benelux-Gerechtshof · Europees Hof voor de Rechten van de Mens · Internationaal Gerechtshof · Internationaal Strafhof