Islam in Nederland
De islam is een van de wereldreligies die wordt vertegenwoordigd door een deel van de Nederlandse maatschappij. Dit artikel behandelt de islam in Nederland.
Inhoud |
[bewerken] Geschiedenis
Al voor de Gouden Eeuw waren er islamitische (Turkse) handelaren aanwezig in Nederlandse handelssteden; vaak hadden zij tevens een representatieve functie voor de Sultan, die toen nog geen ambassades had. Tijdens de gouden eeuw nam het contact met moslims toe, door de gezamenlijke oorlog met het Ottomaanse Rijk tegen Spanje, en door contacten van de VOC in Zuidoost Azië. Uit deze tijd stammen ook de eerste bekeringen tot de islam van autochtone Nederlanders, zoals Ivan de Veenboer.
Sinds 1947 is de islam aanwezig in Nederland (Er waren al eerder gedurende korte perioden moslims actief in Nederland, vooral studenten uit toenmalig Nederlands-Indië - en Christiaan Snouck Hurgronje(zelf moslim, later twijfelachtig) publiceerde volop over de islam). In dat jaar hebben missionarissen van de Ahmadiyya beweging uit Pakistan de islam naar Nederland gebracht. In de daaropvolgende jaren werden de eerste twee moskeeën in Nederland gebouwd: als eerste was dat de nog steeds bestaande Mobarak Moskee van de Ahmadiyya in Den Haag en kort daarop als tweede een nu niet meer bestaande houten barak in het opvangkamp voor Molukse ex-KNIL militairen in Balk. In 1953 kwam de eerste redelijk toegankelijke Nederlandse vertaling van de Koran beschikbaar, gepubliceerd door de Ahmadiyya beweging. In de jaren zestig van de 20e eeuw arriveerden de eerste Turkse en Marokkaanse gastarbeiders, die hun eigen moskeeën stichtten en vrij vroegen op islamitische feestdagen. De Turkse gemeenschap bouwde met de Yunus Enre Moskee in Almelo[1] de derde Moskee van Nederland. Ondanks de lange aanwezigheid van Moslims in Nederland duurde het tot 2005 voordat er een Nederlandse Koran met uitgebreid gedetailleerde kommentaar verscheen (van de hand van Maulana Muhammad Ali), wederom van de Ahmadiyya beweging.
In 1963 kwamen de eerste meldingen van bekeerde autochtone Nederlanders in Nederland zelf binnen, het ging hier om naar schatting 300 Nederlanders. Tegenwoordig zijn er zo'n twaalfduizend Nederlanders bekeerd tot de Islam [1].
In de jaren '60 werd de gezinshereniging wettelijk geregeld.
In 2006 waren er 47 islamitische basisscholen en twee middelbare scholen (het Islamitisch College Amsterdam sinds 2001 en Islamitische Scholengemeenschap Ibn Ghaldoun in Rotterdam sinds 2000). Uit een onderzoek bleek dat er vraag was naar tenminste honderd basisscholen. Sinds halverwege de jaren negentig van de 20e eeuw bestaan er twee (niet door de overheid erkende) islamitische universiteiten, terwijl er in 2005 minstens vier officieuze islamitische instituten voor hoger onderwijs geteld werden.
| Jaar | Aantal | Jaar | Aantal |
|---|---|---|---|
| 1996 | 654.000 | 2004 | 944.000 |
| 1997 | 687.000 | 2005 | 877.000 |
| 1998 | 724.000 | 2006 | 857.000[4] |
| 1999 | 765.000 | 2007 | 837.000 |
| 2000 | 801.000[5] | 2008 | 825.000 [6] |
| 2001 | 844.000 | 2009 | x |
| 2002 | 886.000[7] | 2010 | x |
| 2003 | 919.000 | 2011 | x |
Aan het eind van de jaren 1990 werd het integratiedebat gestart onder aanvoering van de VVD-voorman Frits Bolkestein en Paul Scheffer van de PvdA, later gedomineerd door Pim Fortuyn en Geert Wilders.
Sinds 2005 kent Nederland een tweede islamitische zendgemachtigde (de eerste zendt sinds 1993 uit).
in 2010 zijn er 453 moskeeën in Nederland [1]. In april 2006 werd de Turkse Mevlana Moskee als mooiste gebouw in Rotterdam verkozen.
[bewerken] Groei
Tot in 2007 verwachtte het CBS dat het aantal moslims in Nederland de grens van 1 miljoen in 2006 zou passeren. Naar schatting waren er eind 2004 in Nederland 944.000 moslims, waarvan 6.000 autochtone Nederlanders. Daarbij werd het aantal allochtone moslims geschat met behulp van het percentage moslims in het land van herkomst. Bij nieuwere schattingen, die op basis van POLS-enquêtes werden opgesteld, kwam het CBS voor 2005 uit op 877.000 moslims en op 837.000 in 2006. Het aantal moslims daalde daarna verder tot zo'n 825.000 in 2008 [8]. Dit is ongeveer 5% van de bevolking. Een miljoen moslims zullen er naar verwachting pas in 2017-2023 zijn.[9] Onder gelijkblijvende omstandigheden zou het aantal moslims in 2050 kunnen uitkomen op circa 8% van de bevolking.[10] Het aantal moslims in Nederland neemt volgens deze onderzoeken dus toe, hoewel dit niet blijkt uit de cijfers van het CBS.
Marokkaanse moslims vormen sinds 2010 de grootste groep binnen de islamieten in Nederland, met zo'n 355.883 personen, gevolgd door de Turkse moslims met bijna 325.000 personen. Van de groep 'overige niet-westerse allochtonen' vormen de Surinamers met 34.000 personen de grootste groep, daarna volgen de Afghanen met 31.000 en de Irakezen met 27.000.
[bewerken] Geloofsafval
Volgens een analyse onder Turken in Amsterdam en Berlijn[11] kunnen er drie groepen moslims in Europa onderscheiden worden. De eerste groep (in Amsterdam en Berlijn zo'n 20% van de Turkse tweede generatie), identificeert zich sterk met de islam, maar is niet sterk praktiserend. De tweede groep paart een hoge mate van religieuze identificatie aan deelname aan de ramadan en het consumeren van 'halal' voedsel (Deze gedragingen werden omschreven als 'sociale geloofspraktijken'), maar doet in mindere mate mee met het dagelijks gebed en bezoekt minder vaak de moskee (samengevat onder de noemer 'rituele praktijken'.) Ten slotte is er een derde groep, de grootste groep, die een sterke identificatie met de islam paart aan een hoge mate van deelname aan zowel sociale als rituele praktijken. De vrijheid van de westerse cultuur heeft blijkbaar geen dusdanig grote aantrekkingskracht, dat er gesproken kan worden van zichtbaar geloofsafval onder moslims in Nederland. Het aantal moslims dat de islam volledig de rug heeft toegekeerd, is onbekend.
[bewerken] Nederlanders bekeerd tot de islam
Tot 2007 hadden ongeveer 12.000 Nederlanders zich bekeerd tot de islam.[12] Naar schatting bekeren zich jaarlijks 500 Nederlanders tot de islam. Momenteel zijn er nog weinig mogelijkheden voor deze nieuwe moslims. In de moskee verstaat men vaak niet waar het over gaat aangezien de preek vaak in het Arabisch of het Turks is. Naast de problemen in de moskee weet men vaak niet hoe er gebeden moet worden en ondervindt men vaak problemen in eigen omgeving. Familie en vrienden begrijpen hun keuze niet altijd. Nederlanders (vooral vrouwen) bekeren zich soms tot de islam, omdat zij met een moslim willen trouwen, maar dat is lang niet de enige reden. Bekeerlingen zijn vaak 'zoekers' die hun heil eerder zochten bij andere religies. Ook lijken de strenge regels van het geloof en de vastigheid die de islam biedt, aantrekkingskracht uit te oefenen op Nederlanders die zich bekeren. De islam kent vele voorschriften en leefregels, wat de bekeerlingen als 'duidelijk' en 'prettig' ervaren. Ook vindt men de saamhorigheid binnen de moslimgemeenschap plezierig.Ook bekeren de mensen omdat in de islam al hun vragen worden beantwoord.[13]
[bewerken] Moslimterrorisme in Nederland
In november 2004 kreeg Nederland voor het eerst te maken met moslimterrorisme in eigen land. Op 2 november van dat jaar schoot de Nederlandse Marokkaan Mohammed Bouyeri regisseur en columnist Theo van Gogh dood en stak een mes met een op de Koran gebaseerde dreigbrief aan parlementslid Ayaan Hirsi Ali in zijn buik. In de periode rond de aanslag deed de AIVD onderzoek naar mogelijk moslimterrorisme in Nederland, waaronder de zogenaamde Hofstadgroep.
Op 10 november 2004 kunnen een tweetal van terrorisme verdachten in een huis in Den Haag waar ze zich hebben verschanst door de politie worden aangehouden. Duizenden mensen in de wijk moeten hiervoor gedurende ca. 24 uur hun woning ontruimen. Hierbij vallen enige schoten en wordt er door de verdachten een granaat afgeworpen; er zijn enkele gewonden. De arrestanten werden tot de zgn. Hofstadgroep gerekend; zie aldaar voor de tijdlijn van deze groep.
Op 1 december 2006 wordt Samir Azzouz veroordeeld tot 8 jaar gevangenisstraf, na drie keer gearresteerd te zijn op voorbereiding van een terroristische aanslag; bij de twee eerste arrestaties werd het bewijsmateriaal door de rechtbank onvoldoende gevonden.
Op 1 januari 2008 werden in Rotterdam een drietal mannen aangehouden, een uit Soedan en twee uit Marokko, op verdenking van het voorbereiden van een aanslag op nieuwjaarvierders op het Hofplein in Rotterdam.
[bewerken] WRR-rapportage
In april 2004 bracht de Wetenschappelijke Raad voor het Regeringsbeleid een rapport uit over de islam in Nederland. De WRR constateerde dat de discussie over islam vrijwel uitsluitend op basis van negatieve aspecten gevoerd werd.[14] Ze bracht daarom een aantal democratische ontwikkelingen in de islamitische wereld naar voren en formuleerde beleidsvoorstellen om daar op constructieve wijze invloed op uit te oefenen. Een aantal Nederlandse politici wezen het resoluut van de hand omdat het niet objectief zou zijn. Enkele parlementsleden riepen de regering op om de WRR op te heffen omdat dit instituut haar boekje te buiten zou zijn gegaan.
[bewerken] Noten
- ^ Als moslims worden hier beschouwd eenieder die zich moslim noemt; de mate, richting en uiting van het geloof is hierbij niet relevant.
[bewerken] Referenties
- ↑ a b c http://groene.nl/2010/46/zijn-moslims-dik
- ↑ Factsheet Islam ABC kennisscentrum 2009
- ↑ Islamieten in Nederland CBS, 2004)
- ↑ Ruim 850 duizend islamieten in Nederland CBS, 25 oktober 2007
- ↑ Religie in historisch perspectief CBS, Maandstatistiek van de bevolking, juni 2001
- ↑ [http://www.cbs.nl/NR/rdonlyres/953535E3-9D25-4C28-A70D-7A4AEEA76E27/0/2008e16pub.pdf Religie aan het begin van de 21ste eeuw] CBS,2009
- ↑ Bijna 900 duizend islamieten en 95 duizend hindoes in Nederland CBS, november 2002
- ↑ ‘Het gaat beter met de integratie in Nederland’ (De Pers, 7 september 2011)
- ↑ NRC Handelsblad, 24 oktober 2007, pagina 3
- ↑ CBS/Demos 23-09-07
- ↑ [http://www.migrantenstudies.nl/wp-content/uploads/MS-2010-NR2-P199-219.pdf Integratie en religiositeit onder de Turkse tweede generatie in Berlijn en Amsterdam, Fenella Fleischmann, http://www.migrantenstudies.nl
- ↑ CBS
- ↑ Bekeerd tot de Islam, Elsevier, 27 augustus 2005
- ↑ WRR-Rapport "Dynamiek in islamitisch activisme"
[bewerken] Zie ook
- Centraal Comité voor Ex-moslims
- Religie in Nederland
- Islamitische organisaties
- Islamitisch onderwijs in Nederland
- Landelijk Platform Nieuwe Moslims
- Lijst van moskeeën in Nederland
| Islam (portaal) |  |
|||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
|
