Overgangsmetaal
| Andere reeksen |
|---|
| Overgangsmetalen |
| Hoofdgroep |
| Hoofdgroepmetalen |
| Metalloïden |
| Niet-metalen |
| Lanthaniden |
| Actiniden |
Een overgangsmetaal of transitiemetaal is een element uit het D-blok van het periodiek systeem der elementen. Men onderscheidt
- de 3d-overgangsmetalen van scandium tot zink
- de 4d-overgangsmetalen van yttrium tot cadmium
- de 5d-overgangsmetalen van hafnium tot kwik
- de 6d-overgangsmetalen van rutherfordium tot copernicium
Overgangs- of transitiemetalen komen weinig voor op aarde. Enkel ijzer (Fe) is veelvoorkomend, omdat het een zeer stabiel element is. In de hedendaagse hoogtechnologische maatschappij neemt het belang van deze overgangsmetalen almaar toe. Sommige van deze metalen zijn slechts in beperkte gebieden te ontginnen. De meeste overgangsmetalen zijn geschikt voor het vormen van coördinatieverbindingen, doordat ze beschikken over vrije atoomorbitalen. Zij worden ook veelvuldig als katalysator ingezet in organische syntheses, zoals palladium bij koppelingsreacties zoals de Heck-reactie, de Sonogashira-koppeling, de Stille-reactie en de Suzuki-reactie.
Overzicht [bewerken]
De overgangsmetalen zijn:
| 21 Sc |
22 Ti |
23 V |
24 Cr |
25 Mn |
26 Fe |
27 Co |
28 Ni |
29 Cu |
30 Zn |
| 39 Y |
40 Zr |
41 Nb |
42 Mo |
(43) Tc |
44 Ru |
45 Rh |
46 Pd |
47 Ag |
48 Cd |
| 72 Hf |
73 Ta |
74 W |
75 Re |
76 Os |
77 Ir |
78 Pt |
79 Au |
80 Hg |
|
| (104) Rf |
(105) Db |
(106) Sg |
(107) Bh |
(108) Hs |
(109) Mt |
(110) Ds |
(111) Rg |
(112) Cn |
 |
Wikibooks heeft een studieboek over dit onderwerp: Overgangsmetalen. |
