Robert I van Schotland

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Robert I the Bruce
1274-1329
RoberttheBruce.jpg
Koning van Schotland
Periode 1306-1329
Voorganger Jan Balliol
(tot 1296)
Opvolger David II
Vader Robert de Brus, 6e heer van Annandale
Moeder Marjorie van Carrick, 3e gravin van Carrick

Robert I (Carrick (Turnberry, Schotland), 11 juli 1274 - Cardross (Lennox), 7 juni 1329) was koning van Schotland van 25 maart 1306 tot zijn dood in 1329. Hij staat beter bekend als Robert the Bruce.

Robert en John Balliol[bewerken]

Via zijn vader had Robert familiebanden met het vorig Schots vorstenhuis. Roberts grootvader was troonpretendent tijdens het dispuut (1290-1292) over de Schotse troon. De koning van Engeland Eduard I arbitreerde in deze kwestie en besliste in het voordeel van John Balliol die daarmee, tegen de wil van Robert en zijn aanhang, koning van Schotland zou worden. Toen Eduard steun vroeg van Balliol in zijn strijd tegen de Fransen, wisselde Balliol van kamp waarop Eduard, met de steun van Robert, Schotland binnenviel en Balliol in 1296 moest aftreden.

Robert en de Engelsen[bewerken]

Later steunde Robert de rebellie van William Wallace die door de Engelsen werd neergeslagen maar zijn land werd niet geconfisqueerd. Hij werd benoemd tot guardian of Schotland (beschermer van Schotland). In zijn strijd om de Schotse troon vermoordde hij zijn rivaal John Comyn in een kerk te Dumfries. Paus Clemens V excommuniceerde daarop Robert in 1306 en de Engelse koning Eduard I verklaarde hem vogelvrij. Robert was niet onder de indruk en kroonde zichzelf, datzelfde jaar, op 25 maart, tot koning. De excommunicatie maakte dat hij de pauselijke bevelen niet opvolgde inzake de Tempeliers. Deze kenden in Schotland een veilige haven.

Oorlog[bewerken]

In 1307 werd Robert afgezet door een Engels leger en op de vlucht gedreven. Zijn echtgenote en dochters werden gevangengezet en drie van zijn broers omgebracht. Robert bracht de winter door op het eiland Antrim voor de Noord-Ierse kust.[bron?] Hij keerde terug en slaagde erin militaire successen te behalen door met kleine eenheden onverwachts toe te slaan. Toen Stirling Castle, een Engelse voorpost in Schotland, onder bedreiging kwam kon Eduard II, die intussen zijn vader was opgevolgd, niets anders dan de volledige kracht van het Engels leger inzetten.

Robert voerde het Schotse leger aan en versloeg in de Slag om Bannockburn in 1314 het veel grotere Engelse leger. Hij redde hiermee Schotlands onafhankelijkheid.

Robert viel hierop Engeland en Ierland binnen. In Ierland kon hij zijn broer Edward Bruce tot koning kronen in 1316.

Deze onafhankelijkheid werd definitief vastgelegd in de Declaration of Arbroath in 1320, dat in de vorm van een brief naar de paus was opgesteld. Paus Johannes XXII liet er zelfs de excommunicatie voor vallen. Uiteindelijk erkende Edward III van Engeland de Schotse onafhankelijkheid in het Verdrag van Edinburgh-Northampton in 1328.

Begraven[bewerken]

Het was zijn wens dat zijn hart in het Heilige Land zou worden begraven maar het geraakte niet verder dan Spanje. Men begroef het dan in Melrose Abbey te Melrose (Scottish Borders), terwijl de rest van zijn lichaam begraven ligt in de Benedictijnse Dunfermline Abbey te Dunfermline (Fife).

Huwelijken en kinderen[bewerken]

Robert huwde rond 1295 met Isabella van Mar, ze kregen minstens een dochter:

In 1302 trouwde Robert met Elizabeth de Burgh in 1302, ze kregen de volgende kinderen:

  • Margeretha (13??-1347), huwde in 1345 met William de Moravia, graaf van Sutherland.
  • Matilda of Maud (13??-1353), huwde Thomas Isaac
  • David (1324-1371), opvolger
  • John (1324-1327), tweelingbroer van David

Robert had ook nog vele bastaard kinderen:

  • Robert Bruce
  • Walter van Odistoun
  • Margaretha Bruce
  • Elizabeth Bruce
  • Christina van Carrick
  • Neil van Carrick
Engeland
Angelsaksen: Alfred de Grote · Eduard de Oudere · Æthelstan · Edmund I de Geweldige · Edred · Edwy · Edgar de Vreedzame · Eduard de Martelaar · Ethelred · Sven Gaffelbaard · Edmund II Ironside · Knoet de Grote · Harold I Hazenvoet · Hardeknoet · Eduard de Belijder · Harold II Godwinson · Edgar Ætheling
Huis Normandië: Willem I de Veroveraar · Willem II Rufus · Hendrik I Beauclerc · Stefanus · Mathilde
Huis Plantagenet: Hendrik II · Richard I Leeuwenhart · Jan zonder Land · Hendrik III · Eduard I Longshanks · Eduard II · Eduard III · Richard II · Hendrik IV Bolingbroke · Hendrik V · Hendrik VI · Eduard IV · Eduard V · Richard III
Huis Tudor: Hendrik VII · Hendrik VIII · Eduard VI · Jane Grey · Maria I · Elizabeth I
Huis Stuart: Jacobus I · Karel I
Lord Protector: Oliver Cromwell · Richard Cromwell
Huis Stuart: Karel II · Jacobus II · Willem III en Maria II · Anna
Schotland
Huis Alpin: Kenneth I · Donald I · Constantijn I · Aedh · Eochaid · Giric · Donald II · Constantijn II · Malcolm I · Indulf · Dubh · Culen · Kenneth II · Constantijn III · Kenneth III · Malcolm II
Huis Dunkeld: Duncan I
Huis Alpin: Macbeth · Lulach
Huis Dunkeld: Malcolm III · Donald III · Duncan II · Donald III · Edmund · Edgar · Alexander I · David I · Malcolm IV · Willem I · Alexander II · Alexander III · Margaretha · Jan
Huis Bruce: Robert I · David II
Huis Stuart: Robert II · Robert III · Jacobus I · Jacobus II · Jacobus III · Jacobus IV · Jacobus V · Maria I · Jacobus VI · Karel I · Karel II · Jacobus VII · Maria II
Huis Oranje-Nassau: Willem II
Huis Stuart: Anna
Groot-Brittannië
Huis Hannover: George I · George II · George III · George III
Verenigd Koninkrijk
Huis Hannover: George IV · Willem IV · Victoria
Huis Saksen-Coburg en Gotha: Eduard VII · George V
Huis Windsor: George V · Eduard VIII · George VI · Elizabeth II