Santa Maria del Popolo

Santa Maria del Popolo
Façade van de Santa Maria del Popolo
Plaats	Rome
Gewijd aan	Maria
Architectuur
Architect(en)	Baccio Pontelli
Titelkerk
Titulair kardinaal	Stanisław Dziwisz
Aartsbisdom	Krakau
Portaal    Christendom

De Santa Maria del Popolo is een Augustijner kerk in Rome, gelegen aan de noordkant van het Piazza del Popolo. De kerk kent een centraal middenschip met twee zijbeuken, die omringd worden door 11 straalkapellen. In de koepel van de kerk, symbool van de invloed van de Renaissance-stijl en behorend tot de Chigi kapel, bevinden zich mozaïeken die werden ontworpen door Rafaël Santi; zij verbeelden “De Schepping van de wereld”.

Geschiedenis

Over het ontstaan van de kerk bestaan verschillende verhalen. Zo zou paus Paschalis II in 1099 opdracht hebben gegeven een kapel te bouwen op de plaats waar keizer Nero begraven lag. Na zijn graf geruimd te hebben en de as in de Tiber te hebben verstrooid kon de bouw beginnen.

Een andere versie verhaalt echter dat de kapel gebouwd werd als dank aan de Maagd Maria voor haar steun aan de kruisvaarders bij het bevrijden van het Heilig Graf.

Ook over de bijnaam “del Popolo” bestaan verschillende interpretaties:

• De financiering van het gebouw werd verzorgd door de bevolking van Rome, waardoor de kapel de bijnaam "del Popolo" (Nederlands: van het volk) kreeg.
• Popolo zou verwijzen naar de eens aan het plein geplante populieren
• De uitbreiding van kapel naar kerk maakte het gebouw toegankelijk voor het volk (popolo)

Door paus Gregorius IX (pontificaat: 1227 – 1241) werd de kapel verheven tot kerk en aan de Augustijnen geschonken voor het beheer.

In de periode 1472-1477 werd de kerk herbouwd door Baccio Pontelli en Andrea Bregno in Renaissancestijl, waarna tussen 1655-1660, tijdens het pontificaat van paus Alexander VII, aanpassingen volgden in barokstijl, waaronder de voorgevel.

Straalkapellen

Naast de hoofdbouw is de kerk bekend door zijn 11 straalkapellen, waarin zich diverse kunstwerken bevinden van grote Italiaanse artiesten. Deze kapellen behoorden toe aan rijke families.

• Della Rovere kapel: hier werden o.a. de kardinalen Domenico en Cristoforo della Rovere begraven, beiden neven van paus Sixtus IV. De grafmonumenten werden ontworpen door Andrea Bregno, de fresco’s –die voorstellingen uit het leven van de heilige Hiëronymus van Stridon weergeven – zijn van de hand van Barnadino Pin­turicchio.

1. Cibo kapel: hier werden de kardinalen Lorenzo Cibo en Alderano Cibo begraven.
2. Basso della Rovere kapel: gebouwd door kardinaal Girolamo Basso della Rovere (die er ook begraven werd) en gewijd aan de heilige Augustinus van Hippo. Het grafmonument van de kardinaal werd ontworpen door Andrea Sansovino in opdracht van paus Julius II.
3. De Costa kapel: hoewel deze kapel ook eerst tot de familie della Rovere behoorde, verkreeg de Portugese kardinaal Jorge da Costa deze kapel in 1488. Hij werd hier begraven. In deze kapel bevinden zich fresco’s van Pinturicchio.
4. Montemirabile kapel: deze kapel wordt nu gebruikt als doopkapel.
5. Chigi kapel: deze kapel behoorde toe aan de rijke bankiersfamilie Chigi ten tijde van de Renaissance. Hij werd ontworpen door Rafaël Santi. Hier werden de broers Agostino en Sigismondo begraven; ook de graftombes (in de vorm van piramides) zijn van de hand van Rafaël. De latere paus Alexander VII (Fabio Chigi, paus van 1655-1667) liet de kapel vervolmaken, door o.a. de plaatsing van de beelden “Habakuk en de Engel” en “Daniël en de leeuw”.
6. Mellini kapel: gewijd aan de heilige Nicolaas van Tolentijn.
7. Kapel van het Heilige Kruis: in deze kapel bevindt zich een crucifix uit de 14e eeuw. De schilderingen in de kapel zijn van de hand van de Vlaamse kunstenaar Pieter van Lint, waaronder “Het Ware Kruis geneest de zieke” .
8. Theodoli kapel
9. Cerasi kapel: in deze kapel bevinden zich twee schilderijen van Caravaggio. “De Kruisiging van Petrus” en “De Bekering van Paulus”.
10. Capella Maggiore: hierin bevindt zich de graftombe van de kardinaal Ascanio Maria Sforza. Het monument is gebouwd door Andrea Sansovino in opdracht van paus Julius II. Opmerkelijk aan het monument is de opbouw in de vorm van een triomfboog. In het gewelf van de kapel bevindt zich een fresco –de kroning van Maria- van Pinturicchio.

Titelkerk

Sinds 13 april 1587, tijdens het pontificaat van paus Sixtus V, werd de kerk verheven tot titelkerk.

• 2008-heden: Stanisław Dziwisz, aartsbisschop van Krakau en voormalig secretaris van paus Johannes Paulus II

Trivia

• In het naastgelegen klooster verbleef Maarten Luther, zelf een Augustijner monnik, rond 1511 bij zijn bezoek aan Rome.
• De Chigi kapel speelt als locatie een rol in het boek “Het Bernini Mysterie” van de Amerikaanse schrijver Dan Brown.

Galerij

Mediabestanden

Caravaggio	Rafaël Santi	Pinturicchio	Francesco Cavallini(beeldhouwwerk)
Kruisiging van Sint-Petrus	Grafmonument in de Chigi kapel	Geboorte van Christus	Monument Alderano Cibo, Cibo kapel

Bronnen, noten en/of referenties (it) Officiële site van de Santa Maria del Popolo

Kerken in Rome

Sant'Agostino · Sant'Andrea al Quirinale · Sant'Andrea delle Fratte · Sant'Andrea della Valle · Sant'Andrea in Via Flaminia · Santi Angeli Custodi a Città Giardino · Sant’Antonio di Padova a Circonvallazione Appia · Sant'Apollinare alle Terme Neroniane-Alessandrine · Santa Balbina · San Bernardo alle Terme · Santi Bonifacio e Alessio · San Carlo ai Catinari · San Carlo al Corso · Santa Chiara a Vigna Clara · Basiliek van Santa Cecilia in Trastevere · San Cesareo in Palatio · San Clemente (basiliek) · San Crisogono · Santa Croce in Gerusalemme · Santa Croce in Via Flaminia · Sacro Cuore di Cristo Re · Sacro Cuore di Gesù · Santi XII Apostoli · Santi Domenico e Sisto · Sant'Eugenio · Sant'Eusebio · Santa Francesca Romana · San Francesco di Paola ai Monti · San Francesco a Ripa · Friezenkerk · Gesù Divino Lavoratore · Il Gesù · San Gioacchino ai Prati di Castello · Santi Gioacchino e Anna al Tuscolano · San Girolamo dei Croati · San Giovanni Bosco in via Tuscolana · Santi Giovanni Evangelista e Petronio · Santi Giovanni e Paolo · Gran Madre di Dio · San Gregorio VII · San Gregorio Magno al Celio · Sant'Ignazio · Sint-Juliaan-der-Vlamingen · Sint-Jan van Lateranen · San Liborio · San Lorenzo in Damaso · San Luigi dei Francesi · Santuario della Madonna del Divino Amore · Santi Marcellino e Pietro · San Marcello al Corso · San Leone I · Santa Maria in Cappella · Santa Maria Liberatrice a Monte Testaccio · Santa Maria dell'Anima · Santa Maria in Via Lata · Santa Maria Consolatrice al Tiburtino · Basiliek van Santa Maria Maggiore · Santa Maria in Aracoeli · Santa Maria Ausiliatrice in Via Tuscolana · San Marco · Santa Maria Goretti · Santa Maria della Pace · Santa Maria della Vittoria · Santa Maria del Popolo · Santa Maria del Suffragio (Rome) · Santa Maria in Domnica · Santa Maria in Trastevere · Santi Nereo e Achilleo · San Nicola in Carcere · Santa Maria in Vallicella · Santa Maria sopra Minerva · Santa Maria Regina degli Apostoli alla Montagnola · Santa Maria in Transpontina · Santa Maria in Trivio · Santa Maria in Via · Natività di Nostro Signore Gesù Cristo a Via Gallia · Nostra Signora del Sacro Cuore · Ognissanti in Via Appia Nuova · Pantheon (Rome) · Santi Pietro e Paolo a Via Ostiense · Santa Prassede · Santa Prisca · Santa Pudenziana · Santissimo Nome di Maria al Foro Traiano · San Patrizio · Sint-Paulus buiten de Muren · Santi Quattro Coronati · Preziosissimo Sangue di Nostro Signore Gesù Cristo · Sint-Pietersbasiliek · Santa Sabina · San Silvestro in Capite · Sixtijnse Kapel · Santa Teresa al Corso d’Italia · Tempietto van San Pietro in Montorio · San Pietro in Vincoli · San Salvatore in Lauro · Trinità dei Monti · Sant'Agnese in Agone · Santa Maria dei Miracoli en Santa Maria in Montesanto · Santa Maria in Campitelli · Sint-Agnes buiten de muren · Santa Maria degli Angeli e dei Martiri · Sint-Anastasiabasiliek · San Martino ai Monti · Sint-Pancratiusbasiliek · Sint-Sebastiaan buiten de Muren

41°54′41″N, 12°28′35″E