Westelijke Jordaanoever
De Westelijke Jordaanoever (Arabisch: الضفة الغربية, aḍ-Ḍiffä l-Ġarbīyä, Hebreeuws: הגדה המערבית, Hagadah Hamaaravit), ook wel Westoever (minder juist) of Cisjordanië genoemd, maakt deel uit van de Palestijnse gebieden. Het is een bergachtig gebied dat aan de oostzijde wordt begrensd door de rivier de Jordaan en de Dode Zee. Naast deze natuurlijke grenzen is de verdere grens van het gebied bestuurlijk. De oorspronkelijke bestuurlijke grens, als vastgesteld in 1948, wordt thans de 'Groene Lijn' genoemd.
Inhoud |
[bewerken] Westelijke Jordaanoever na 1948
Het gebied is het deel van het voormalige Britse mandaatgebied Palestina dat in 1948 door (toenmalig) Transjordanië werd veroverd. Op 24 april 1950 werd het gebied formeel geannexeerd door Transjordanië, na annexatie noemde Jordanië het gebied 'Westelijke Jordaanoever'. Transjordanië (dat "over de Jordaan" betekent) veranderde hierna haar naam in Jordanië. De Palestijnen die er woonden kregen automatisch het Jordaanse staatsburgerschap. De annexatie werd alleen erkend door Groot-Brittannië en Pakistan, beide landen waren bevriend met het bestuur van Jordanië.
In de Zesdaagse Oorlog van 1967 werd het gebied door Israël veroverd, Israël veroverde ook de 'oude stad' van Jeruzalem (Jeruzalem hoort in deze geschiedenis niet tot het gebied Westelijke Jordaanoever, maar heeft een aparte status gekregen). Israël duidt dit gebied aan met de Bijbelse namen Judea en Samaria. Nadat Israël het gebied in 1967 had veroverd, annexeerde Israël het gebied niet, met uitzondering van Oost-Jeruzalem. Israël liet het dagelijks bestuur van het Tempelplein, met daarop de bekende Rotskoepel, over aan de (toen door Jordanië gedomineerde) Waqf, een religieus-Islamitische organisatie. In 1988 liet Jordanië zijn claim op de Westelijke Jordaanoever varen.
[bewerken] Bestuurlijke verdeling
De Westelijke Jordaanoever kreeg na de Oslo-akkoorden in 1994 in bepaalde gebieden een beperkte autonomie. Het Palestijnse bestuur in deze gebieden werd de Palestijnse Autoriteit en stond in 1994 onder leiding van de Fatahpartij van Yasser Arafat. Om het onderscheid tussen gebieden met beperkte Palestijnse autonomie en gebieden onder volledig Israëlische bestuur te omschrijven, werd het gebied ingedeeld in A-, B- en C-gebieden:
- A: Civiel en militair bestuur door de Palestijnse Autoriteit, voornamelijk steden
- B: Civiel bestuur door Palestijnse Autoriteit, militair bestuur door Israël, voornamelijk platteland
- C: Civiel en militair bestuur door Israël, met name gebieden met veel nederzettingen en rond de muur
[bewerken] Israëlische nederzettingen
De bouw van nederzettingen is door de VN-Veiligheidsraad in resolutie 446 van maart 1979 illegaal verklaard. De geldigheid van deze resolutie wordt echter door Israël betwist. Sommige nederzettingen worden ook door Israël als illegaal beschouwd, dit betreft een aantal zogenaamde buitenposten (Engels: outposts) waar streng religieuze joden wonen, vaak in campers of caravans. Na de illegaalverklaring weigeren deze mensen vaak te vertrekken, dit leidt dan tot confrontaties tussen de kolonisten en het Israëlische leger en politie.
In augustus 2005 werden samen met alle nederzettingen in de Gazastrook, 4 van de 150 nederzettingen op de Westelijke Jordaanoever ontruimd.
[bewerken] Demografie
In december 2007 hield de Palestijnse autoriteit een volkstelling, hieruit bleek dat er op de Westelijke Jordaanoever inclusief Oost-Jeruzalem 2.345.000 Palestijnen woonden - dat was een verdubbeling ten opzichte van 10 jaar daarvoor.[1] Op de Westelijke Jordaanoever wonen ook nog 275.000 Israëlische kolonisten in nederzettingen, in Oost-Jeruzalem wonen 200.000 Israëliers. Verder wonen in de Westelijke Jordaanoever nog kleine etnische groepen zoals Samaritanen, maar deze groepen zijn zeer klein en bestaan uit een paar honderd mensen. Na de tweede intifada (2000-2005) is het contact tussen Palestijnse en Israëlische bewoners sterk afgenomen. Rond de 30% van de Palestijnen die op de Westelijke Jordaanoever wonen zijn vluchtelingen of nakomelingen van vluchtelingen die vóór 1948 in het gebied dat nu Israël heet woonden. Volgens de UNRWA waren dat in juni 2008 754.263 personen. [2]
Zo'n 75% van de inwoners van de Westelijke Jordaanoever is moslim, 17% is religieus Joods en 8% is christen.
[bewerken] Westoeverbarrière
Om zich te beschermen tegen zelfmoordaanslagen en beschietingen vanuit de Westelijke Jordaanoever besloot Israël om een scheidingsmuur te bouwen. De Israëlische Westoeverbarrière ligt deels op de grens van, deels diep in de Westelijke Jordaanoever. De muur en de vele controleposten belemmeren het economisch verkeer.
Israël voert aan dat de barrière voornamelijk wordt gebouwd om aanslagen door Palestijnse terroristen tegen te gaan. De Algemene Vergadering van de VN bepaalde dat een gedeelte van het traject in strijd zou zijn met het internationaal recht, na een identiek advies van het Internationaal Gerechtshof in Den Haag (2004). De motivering voor deze veroordeling is dat deze Veiligheidsbarrière (Israëlisch taalgebruik) of Apartheidsmuur (Palestijns taalgebruik) niet de groene lijn volgt maar diep in de Westelijke Jordaanoever snijdt waardoor Palestijns grondgebied bij Israël geannexeerd worden. Het betreft vooral gebieden waar de muur om nederzettingen en religieuze plaatsen heen is gebouwd teneinde deze te beschermen en de toegang tot Israël gemakkelijker te maken via een uitgebreid wegennet dat niet toegankelijk is voor Palestijnen. Door de Palestijnen wordt deze muur ook wel Sharon's Wall of Apartheid Wall genoemd.
[bewerken] Belangrijke plaatsen op de Westelijke Jordaanoever
- Ariël (Israëlische nederzetting)
- Bethlehem
- Hebron
- Jenin
- Jericho
- Kiryat Arba (Israëlische nederzetting)
- Ma'ale Adoemim (Israëlische nederzetting)
- Nablus
- Qalqiliya
- Ramallah
- Toelkarem
- Zababdeh (Overwegend christelijk Palestijns dorp)
[bewerken] Zie ook
| Zie de categorie West Bank van Wikimedia Commons voor meer mediabestanden. |
Referenties
|