Albanezen

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Naar navigatie springen Naar zoeken springen
Albanezen
Shqiptarët
Een paar in traditionele kleding (Kosovo)
Een paar in traditionele kleding (Kosovo)
Totale bevolking Vlag van Albanië Albanië 2.525.263 (2018)[1]
Vlag van Kosovo Kosovo 1.772.152 (2018)[2]
Vlag van Griekenland Griekenland 574.870 (2013)[3]
Vlag van Noord-Macedonië Noord-Macedonië 509.082 (2002)[4]
Vlag van Italië Italië 481.535[5]
Vlag van Duitsland Duitsland 273.645 (2018)[6]
Vlag van Zwitserland Zwitserland 259.891 (2018) [7]
Verspreiding
Inheems: Albanië, Kosovo, Noord-Macedonië, Montenegro en Servië


Diaspora: Griekenland, Zwitserland, Duitsland, Turkije, Groot-Brittannië, Italië en de Verenigde Staten

Taal Albanees
Geloof Soennitische moslims
Bektashi-moslims
Albanees-orthodoxen
Rooms-katholieken
Agnosticisme
Albanese vrouwen in Rozaje (Montenegro)
Albanese vrouwen in Rozaje (Montenegro)
Portaal  Portaalicoon   Landen & Volken

Albanezen (Albanees: Shqiptarët) zijn een volk van het Balkan-schiereiland. De oorsprong van de Albanezen is onduidelijk. De meeste geschiedkundigen en taalkundigen denken aan een Illyrische of een Daco-Thracische oorsprong.

Verspreiding[bewerken | brontekst bewerken]

Albanezen vormen de overgrote meerderheid van de bevolking in Albanië en Kosovo. Verder zijn er enkele Albanese enclaves in het westen van Noord-Macedonië, in Montenegro en in Servië. In Griekenland maken de islamitische Albanezen deel uit van de moslimminderheid aldaar, terwijl er ook geassimileerde Albanezen wonen, de zogenaamde Arvanieten.

Albanië[bewerken | brontekst bewerken]

Albanezen in Albanië (rood)

In de Albanese volkstelling van 2011 werden identificeerden 2.312.356 personen zich als etnische Albanezen, hetgeen 82,58% van de Albanese bevolking is. De telling wordt door de Raad van Europa als onbetrouwbaar en onnauwkeurig beschouwd, aangezien 390.938 inwoners (14% van de totale bevolking) hun nationaliteit niet aangaven, terwijl 44.144 (1,6%) hun nationaliteit als 'niet relevant' beschouwden.

Ontwikkeling van het aantal Albanezen in Albanië in de periode 1945–2011
Jaar 1945 1955 1960 1979 1989[8] 20111
Aantal % Aantal % Aantal % Aantal % Aantal % Aantal %
Albanezen 1.075.500 95,9 1.349.100 97,0 1.581.745 97,3 2.535.913 97,9 3.117.601 98,0 2.312.356 82,58

Kosovo[bewerken | brontekst bewerken]

1rightarrow blue.svg Zie Kosovaarse Albanezen voor het hoofdartikel over dit onderwerp.

De Albanezen vormen de grootste bevolkingsgroep in Kosovo. Het aantal Kosovaarse Albanezen is de afgelopen decennia continu gestegen, vooral als gevolg van het hogere geboortecijfer vergeleken met de Serviërs (zie: onderstaand tabel).

Ontwikkeling van het aantal Albanezen in Kosovo in de periode 1948–2011
Jaar [9] 1948 1953 1961 1971 1981 1991 2011
Aantal % Aantal % Aantal % Aantal % Aantal % Aantal % Aantal %
Albanezen 498.244 68,5 524.559 64,9 646.605 67,1 916.168 73,7 1.226.736 77,4 1.596.072 81,6 1.616.869 92,9

Noord-Macedonië[bewerken | brontekst bewerken]

1rightarrow blue.svg Zie Albanezen in Noord-Macedonië voor het hoofdartikel over dit onderwerp.

Volgens de meest recente volkstelling in 2002 telde de Republiek Noord-Macedonië 2.022.547 inwoners, waarvan 509.083 etnische Albanezen (oftewel: 25,2% van de Macedonische bevolking). De Albanese minderheid woont vooral in het noordwesten en het westen van het land.

Ontwikkeling van het aantal Albanezen in Noord-Macedonië in de periode 1948–2002
Jaar 1948 1953 1961 1971 1981 1991 2002
Aantal % Aantal % Aantal % Aantal % Aantal % Aantal % Aantal %
Albanezen 197.389 17,1 162.524 12,5 183.108 13,0 279.871 17,0 377.726 19,8 441.987 21,7 509.083 25,2

Diaspora[bewerken | brontekst bewerken]

Ook buiten de Balkan worden grote groeperingen Albanezen aangetroffen, vooral in Turkije, Groot-Brittannië, Italië, Duitsland, Zwitserland en de Verenigde Staten.

Taal[bewerken | brontekst bewerken]

De Albanezen spreken Albanees, een Indo-Europese taal zonder nauwe verwanten. Het Albanese alfabet is gebaseerd op het Latijnse en heeft 36 letters. Er zijn twee dialecten van het Albanees: het Gegisch (noorden) en het Toskisch (zuiden).

Religie[bewerken | brontekst bewerken]

Van de religieuze Albanezen is de meerderheid soennitisch moslim, met name in Kosovo en Noord-Macedonië. Belangrijke religieuze minderheden zijn bektashi-moslims, Albanees-orthodoxen en rooms-katholieken. De religieuze samenstelling van de Albanezen verschilt echter van land tot land (zie: onderstaand tabel).

Religie van de Albanezen per land
Land Vlag van Albanië Albanië Vlag van Kosovo Kosovo Vlag van Noord-Macedonië Noord-Macedonië Vlag van Montenegro Montenegro Vlag van Servië Servië Vlag van Kroatië Kroatië Vlag van Italië Italië [10] Vlag van Australië Australië [11] Vlag van Slovenië Slovenië [12]
Star and Crescent.svg Islam 56,7% 95,6% 98,2% 73,2% 71,1% 54,8% 41,5% 36,0% 86,7%
Gold Christian Cross no Red.svg Christendom 28,6% 3,7% 1,4% 26,4% 19,5% 40,7% 38,9% 22,1% 6,1%
Atheïsme 2,5% 0,1% - 0,1% 3,0% 1,8% 17,8% 34,0% 1,6%
Anders 13,2% 0,6% 0,4% 0,3% 6,4% 2,7% 1,9% 7,9% 7,2%

Afbeeldingen[bewerken | brontekst bewerken]

Zie ook[bewerken | brontekst bewerken]

Referenties[bewerken | brontekst bewerken]

Zie de categorie Albanians van Wikimedia Commons voor mediabestanden over dit onderwerp.
Europese etniciteiten en nationaliteiten
Etniciteit:Adygeeërs · Agoeliërs · Aroemenen · Arpitanen · Ashkali · Avaren · Balkaren · Basken · Bosniakken · Bretons · Britten · Catalanen · Cornish · Corsicanen · Csángó's · Dargiërs · Donau-Zwaben · Friezen · Gagaoezen · Galiciërs · Goralen · Gorani · Ingoesjen · Ingriërs · Jenische · Joden · Kabarden · Kalmukken · Karatsjaïers · Kareliërs · Kasjoeben · Koemukken · Komi · Komi-Permjaken · Kozakken · Krim-Tataren · Laken · Letgallen · Lezgiërs · Lijven · Lipovanen · Manx · Mari · Mordwienen · Nenetsen · Oedmoerten · Osseten · Pomaken · Roethenen · Roetoelen · Roma · Samen · Sarakatsani · Sardijnen · Savoyaarden · Sinti · Sorben · Tabasaranen · Taten · Torbesjen · Tsachoeriërs · Tsjerkessen · Tsjetsjenen · Tsjoevasjen · Vlachen · Vlamingen · Walen · Wepsen · Wolga-Tataren · Woten · Zevenburger Saksen · Zweedstalige Finnen
Nationaliteit:Abchazen · Albanezen · Andorrezen · Armeniërs · Azerbeidzjanen · Belgen · Bosniërs · Bulgaren · Denen · Duitsers · Engelsen · Esten · Faeröerders · Finnen · Fransen · Georgiërs · Grieken · Grieks-Cyprioten · Hongaren · Ieren · IJslanders · Italianen · Kroaten · Letten · Liechtensteiners · Litouwers · Luxemburgers · Macedoniërs · Maltezen · Moldaviërs · Monegasken · Montenegrijnen · Nederlanders · Noren · Oekraïners · Oostenrijkers · Polen · Portugezen · Roemenen · Russen · San Marinezen · Schotten · Serviërs · Slovenen · Slowaken · Spanjaarden · Tsjechen · Turken · Turks-Cyprioten · Welsh · Wit-Russen · Zweden · Zwitsers
Afrika:Algerijnen · Angolezen · Beniners · Botswanen · Burkinezen · Burundezen · Centraal-Afrikanen · Comorezen · Congolezen · Djiboutianen · Egyptenaren · Equatoriaal-Guineeërs · Eritreeërs · Ethiopiërs · Gabonezen · Gambianen · Ghanezen · Guineeërs · Guinee-Bissauers · Ivorianen · Kaapverdiërs · Kameroeners · Kenianen · Lesothanen · Liberianen · Libiërs · Malagassiërs · Malawiërs · Malinezen · Marokkanen · Mauritaniërs · Mauritianen · Mozambikanen · Namibiërs · Nigerezen · Nigerianen · Oegandezen · Rwandezen · Santomezen · Senegalezen · Seychellers · Sierra Leoners · Sudanezen · Somaliërs · Swaziërs · Tanzanianen · Togolezen · Tsjadiërs · Tunesiërs · Zambianen · Zimbabwanen · Zuid-Afrikanen
Azië:Afghanen · Armeniërs · Azerbeidzjanen · Bahreini · Bengalen · Bhutanezen · Birmezen · Bruneiers · Cambodjanen · Chinezen · Filipijnen · Georgiërs · Indiërs · Indonesiërs · Irakezen · Iranezen · Israëliërs · Japanners · Jemen · Jordaniërs · Kazachen · Kirgiezen · Koeweiters · Laotianen · Libanezen · Maldiviërs · Maleiers · Mongolen · Nepalezen · Noord-Koreanen · Oezbeken · Omanieten · Oost-Timorezen · Pakistanen · Palestijnen · Qatarezen · Russen · Saoedi's · Singaporezen · Sri Lankanen · Syriërs · Tadzjieken · Taiwanezen · Thai · Turken · Turks-Cyprioten · Turkmenen · Inwoners van de Verenigde Arabische Emiraten · Vietnamezen · Zuid-Koreanen
Europa:Albanezen · Andorrezen · Armeniërs · Azerbeidzjanen · Belgen · Bosniërs · Britten · Bulgaren · Denen · Duitsers · Esten · Finnen · Fransen · Grieken · Grieks-Cyprioten · Hongaren · IJslanders · Ieren · Italianen · Kazachen · Kosovaren · Kroaten · Letten · Liechtensteiners · Litouwers · Luxemburgers · Macedoniërs · Maltezen · Moldaviërs · Monegasken · Montenegrijnen · Nederlanders · Noren · Oekraïners · Oostenrijkers · Polen · Portugezen · Roemenen · Russen · San Marinezen · Serviërs · Slovenen · Slowaken · Spanjaarden · Tsjechen · Turken · Wit-Russen · Zweden · Zwitsers
Noord-Amerika:Amerikanen · Antiguanen · Antillianen · Bahamanen · Barbadanen · Belizanen · Canadezen · Costa Ricanen · Cubanen · Dominicanen (Dominica) · Dominicanen (Dominicaanse Republiek) · Salvadoranen · Grenadanen · Guatemalanen · Haïtianen · Hondurezen · Jamaicanen · Mexicanen · Nicaraguanen · Panamezen · Inwoners van Saint Kitts en Nevis · Saint Lucianen · Inwoners van Saint Vincent en de Grenadines · Trinidadanen
Zuid-Amerika:Argentiniërs · Bolivianen · Brazilianen · Chilenen · Colombianen · Ecuadoranen · Guyanen · Paraguayanen · Peruanen · Surinamers · Uruguayanen · Venezolanen
Oceanië:Australiërs · Fijiërs · Indonesiërs · Kiribatiërs · Marshalleilanders · Micronesiërs · Nauruanen · Nieuw-Zeelanders · Oost-Timorezen · Palauers · Bewoners van Papoea-Nieuw-Guinea · Salomonseilanders · Samoanen · Tonganen · Tuvaluanen · Vanuatuanen