Noorddijk (Groningen)

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Naar navigatie springen Naar zoeken springen
Noorddijk
Plaats in Nederland Vlag van Nederland
Wapen van Noorddijk
(Details)
Noorddijk (Groningen) (Groningen (provincie))
Noorddijk (Groningen)
Situering
Provincie Vlag Groningen (provincie) Groningen
Gemeente Vlag Groningen (gemeente) Groningen
Coördinaten 53° 15′ NB, 6° 38′ OL
Overig
Postcode 9734
Netnummer 050
Woonplaats (BAG) Groningen
Foto's
Stephanuskerk Noorddijk.jpg
Stefanuskerk van Noorddijk
Portaal  Portaalicoon   Nederland
De Noordermolen nabij Noorddijk
Het voormalige gemeentehuis van Noorddijk

Noorddijk (Gronings: Noorddiek) is een plaats en voormalige gemeente in de gemeente Groningen in de Nederlandse provincie Groningen.

Geschiedenis[bewerken]

Oorspronkelijk was Noorddijk een van de kerspelen van het Gorecht. Het bestuur van de Mairie Noorddijk werd in de Franse tijd in Nederland op 4 juli 1811 door landdrost Hendrik Ludolf Wichers van het Departement van de Westereems aangewezen ‘s morgens te elf uur bij kastelein Hindrik Tjapkes de Boer te Oosterhoogebrug. Het werd geïnstalleerd door assessor Samuel Wolters Tjassens. Als Maire werd beëdigd Oncko de Rehden van Swinderen.

Tot 1969 was het lintdorp Noorddijk de hoofdplaats van de gelijknamige gemeente. Het gemeentehuis functioneerde van 1869 tot 1907 in een café in Ruischerbrug. In 1907 werd het gebouw in gebruikgenomen dat nu nog aan het Damsterdiep staat, herkenbaar aan de steen met de namen van wethouders erin gegraveerd. De gemeente zat ingeklemd tussen de toenmalige gemeenten Groningen aan de ene kant en Adorp, Bedum, Ten Boer en Slochteren. Ze was slechts enkele kilometers breed maar zo'n 10 km lang. Bij Noorderhoogebrug was de gemeente zelfs slechts 20 m breed. In 1969 werd de gemeente gesplitst en samengevoegd met de gemeenten Groningen en Hoogezand-Sappemeer.[1]

Monumenten[bewerken]

Er staan verscheidene monumentale boerderijen. Het oudste monument is de romanogotische Stefanuskerk, die in gebruik is voor de eredienst.[2]

Ten oosten van het dorp staat de Noordermolen, een voormalige, maar nog steeds functionerende poldermolen, die zijn water uitslaat op de Borgsloot, die overigens ook wel het Kardingermaar wordt genoemd. Het is een achtkantige bovenkruier uit 1864.

Rond het dorp is het natuurgebied Kardinge ontwikkeld.[3] Van dit gebied maakt het Bevrijdingsbos onderdeel uit, een blijvende herinnering aan de bevrijding van Groningen in april 1945 door de Canadezen.[4]

Naam[bewerken]

Noorddijk wordt voor het eerst in 1323 vermeld als Northdic of Northdike. De naam van het dorp verwijst mogelijk naar de Beijumer Zuidwending, die de grens vormde tussen Noorddijk en Innersdijk, dat ten noorden van de stad Groningen was gelegen. Volgens een andere verklaring is het een verwijzing naar de voormalige Stadsweg ten zuiden van het dorp. Noorddijk staat dan voor 'ten noorden van de dijk'. De Stadsweg verdeelt de directe omgeving van Noorddijk sinds de 19e eeuw in de Noorder- en Zuiderpolder. Een derde - minder waarschijnlijke - verklaring gaat terug op de naam van de Lodijk, zoals Noorddijk op enkele 16e-eeuwse kaarten abusievelijk wordt genoemd. De Lodijk vormde vanouds de scheiding tussen het Gorecht en de Groninger Veenkoloniën.

De naam Noorddijk werd tot 2014 door de gemeente Groningen gebruikt voor een stadsdeel dat Noorddijk, Oosterhoogebrug, Lewenborg, Beijum, Ulgersmaborg, Ruischerwaard en Ruischerbrug omvatte. Het dorpje waar in 1971 de wijk Lewenborg tegenaan is gebouwd, heeft een eigen buurtvereniging, de Noorddieker Noabers die geregeld activiteiten organiseert.[5]

Geboren[bewerken]

Zie ook[bewerken]

Externe links[bewerken]

Beluister

(info)