Station Brugge

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Station Brugge
Brugge Station R01.jpg
Plaats Brugge
Opening 12 augustus 1838
Telegrafische code FR
Aantal sporen 12 (1 kopspoor)
Aantal perrons 10 (5 eilandperrons)
Lijn(en) 50A - 51 - 58 - 66
Coördinaten 51° 12′ NB, 3° 13′ OL
Reizigerstellingen[1]
-Weekdag
-Zaterdag
-Zondag
(2009)
17.094
9.945
11.166
Beheerder NMBS-Holding
Station Brugge
Station Brugge
Stationsinformatie NMBS - Live stationsbord
Portaal  Portaalicoon   Openbaar vervoer

Station Brugge is het hoofdstation van de stad Brugge en één van de belangrijkste stations in België. Het ligt langs de spoorlijnen 50A (Brussel - Oostende), 51 (Brugge - Blankenberge) en 66 (Brugge - Kortrijk). Tevens vertrekken hier de treinen over de lijnen 51A naar Zeebrugge en 51B naar Knokke. Tussen 1863 en 1959 was er ook een rechtstreekse verbinding langs spoorlijn 58 naar Eeklo.

Vanuit dit station vertrekken verschillende nationale IC-treinen, regionale treinen en lokale treinen, alsook internationale treinen, zoals de IC-trein naar Rijsel en de Thalys Parijs - Brussel - Oostende.

Geschiedenis[bewerken]

Het eerste station op 't Zand.

Het spoortijdperk begon in Brugge op 12 augustus 1838, met de plechtige ingebruikneming van de lijn Gent - Brugge. Dit gebeurde in aanwezigheid van koning Leopold I en koningin Louise-Marie. Een paar weken later, op 28 augustus, werd het baanvak Brugge - Oostende ingereden. In Brugge volgde de spoorlijn het tracé van de huidige Koning Albert I-laan en de Hoefijzerlaan. Het station stond op 't Zand. De stad beschikte echter nog niet onmiddellijk over een volwaardig stationsgebouw. In de beginjaren fungeerde een voormalig wachtlokaal van de politie (de Corps de Garde) als voorlopig station. Het eigenlijke stationsgebouw kwam pas in 1844 gereed. Het was opgetrokken in classicistische stijl. Ontwerper was Auguste Payen, de architect van de Belgische Staatsspoorwegen. Nauwelijks een paar decennia later voldeed het gebouw al niet meer. Door het toenemende succes van de trein en de opening van nieuwe spoorlijnen - naar Kortrijk in 1846-1847, naar Eeklo en Blankenberge in 1863 - was het te klein geworden. Het werd in 1879 gesloopt en kort nadien in Ronse heropgebouwd. Daar staat het op vandaag nog steeds en is het inmiddels als monument beschermd.

Het tweede station op 't Zand.

In Brugge werd het vervangen door een groter stationsgebouw, dat in 1886 klaar was. Dit tweede Brugse station was, naar de toen heersende mode, in neogotische stijl, naar een ontwerp van de Antwerpse architect Joseph Schadde. Over de sporen heen was een overkapping van ijzer en glas gebouwd. Ook dit station zou geen lang leven beschoren zijn. De ligging ervan op 't Zand werd immers steeds meer als storend ervaren. De spoorweg isoleerde het West-Bruggekwartier (met de Boeveriestraat en de Smedenstraat) van de rest van de stad. In de hele binnenstad was er slechts één overweg, namelijk aan het begin van de Smedenstraat. Deze overweg was vaak en soms langdurig gesloten, wat bepaald hinderlijk was voor het verkeer van en naar Sint-Michiels, Sint-Andries, Torhout en Gistel. Voor het overige waren er enkel voetgangerstunneltjes aan de Boeveriestraat en de Lane. Daarom werd al in 1899 besloten de sporen op een aan te leggen spoordijk buiten de stad te brengen en een nieuw station te bouwen aan de rand van de oude binnenstad, net buiten de vesten.

De werken startten in 1910, maar werden onderbroken tijdens de Eerste Wereldoorlog. Pas in 1935 werden zij hervat. In 1936 reden de eerste treinen over de nieuwe spoordijk. Twee jaar later was het nieuwe station zo goed als afgewerkt. In augustus 1938 kon het in gebruik genomen worden. De officiële inwijding vond op 1 april 1939 plaats. Dit derde Brugse station - dat thans nog steeds in dienst is - werd ontworpen door de architecten Josse Van Kriekinge en zijn zoon Maurice Van Kriekinge, die de hiertoe uitgeschreven architectuurwedstrijd gewonnen hadden. De wandschilderingen in de lokettenzaal zijn van René De Pauw. Het oude station op 't Zand werd pas na de Tweede Wereldoorlog, in 1947-1948, gesloopt. 't Zand werd opnieuw een open plein, net zoals vóór 1838. Het spooremplacement ten zuiden van het plein werd omgevormd tot het Koning Albertpark, en in 2001-2002 verrees op een deel van het park het Concertgebouw. Op de vroegere spoorbedding ten noorden van 't Zand werd de Hoefijzerlaan aangelegd.

Het station nu[bewerken]

Het seinhuis uit 1938-1939, waarvan de functie in 2008 overgenomen werd door een geheel nieuw seinhuis aan de noordzijde van het stationsgebouw.
Binnenzicht van het nieuwe seinhuis.

Renovatie en uitbreiding[bewerken]

Het station was in 2007 het tiende drukste in België en voor de komende jaren wordt een grote toename van het aantal reizigers verwacht. Vanaf september 2004 onderging het station daarom een grondige facelift en uitbreiding.

Om een vlotte doorgang onder de sporen te realiseren, werd de oorspronkelijke onderdoorgang 12 meter breder. Op die manier kwam er meer ruimte vrij voor de reizigers en was er ook meer plaats voor winkeltjes. De volledig vernieuwde perrons werden toegankelijk gemaakt door middel van nieuwe trappen, roltrappen en liften. Op die manier kunnen personen met een beperkte mobiliteit of met kinderwagens en zware bagage gemakkelijker van en naar de perrons. Ook werden er zogenaamde intelligente camera's geïnstalleerd. Deze werken werden voltooid in mei 2009.

Aan de achterzijde van het station werd een ondergrondse parking voor 800 wagens en 1000 fietsen gegraven en werd een groot 'kamgebouw' met kantoren en een tweede volwaardige stationstoegang met lokettenhal opgetrokken. Dit gebouw kreeg de naam "Jacob Van Maerlantgebouw" en werd voltooid rond het einde van 2010.

Seinhuis[bewerken]

In Brugge werd in 2008 ook het eerste seinhuis van een nieuwe reeks hypermoderne seinhuizen van Infrabel officieel in gebruik genomen. Het sturen van het treinverkeer en het bedienen van de wissels en de seinen verloopt er volledig computergestuurd. Opvallend is ook het groot optisch controlebord waarop alle treinverkeer te volgen is. Dit moet de veiligheid en de stiptheid ten goede komen.
Van de 368 seinhuizen die er ooit in België waren, zullen er in 2012 nog 31 overblijven. Zo wordt vanuit het nieuwe seinhuis in Brugge nu ook het treinverkeer van Knokke, Oostende, De Panne, Oostkamp, Torhout, Beernem, Zedelgem en Lichtervelde geregeld. Tegen 2011 moet de concentratie in het noorden van West-Vlaanderen voltooid zijn met de overname van ook Diksmuide, Dudzele en Blankenberge.

Stationsomgeving[bewerken]

Aan de oostkant (voorkant) van het station werd aan de zuidzijde van het Stationsplein een nieuw complex gerealiseerd. De sloopwerken van de zijvleugel van het stationsgebouw werden medio 2007 voltooid en de bouw van het nieuwe complex ging eind 2007 van start. Dit complex, dat plaats biedt aan winkels (grotendeels Saturn), appartementen en een budgethotel (Etap), werd operationeel tegen het najaar van 2010. Tevens is er een ruime fietsenstalling die plaats biedt aan 1.800 fietsen, waarvan er 350 worden bewaakt. Het was de eerste fase in de ontwikkeling van een nieuwe, multifunctionele stadswijk aan de zuidoostzijde van het station. Zo zal bovenop het parkeergebouw ook een stadsparkje worden aangelegd.

Aan de westkant (achterzijde) van het station komen in de toekomst wellicht ook een nieuwe beurshalle en nieuwe campussen van de KHBO en HOWEST. Ook zal de verkeerssituatie daar grondig herzien worden en zal er een stationsplein worden aangelegd.

Treinverbindingen[bewerken]

Brugge is per trein verbonden met de volgende steden:

Internationaal[bewerken]

Treintype Verbinding Dienstregeling
Thalys Oostende - Brugge - Gent Sint-Pieters - Brussel - Parijs 1 à 2x/dag
IC Oostende - Brugge - Kortrijk - Lille-Flandres 4x/dag

Nationaal[bewerken]

Dagelijks[bewerken]

Treintype Verbinding Dienstregeling
IC Oostende - Brugge - Roeselare - Kortrijk 1x/u
IC Oostende - Brugge - Aalter - Gent Sint-Pieters - Antwerpen-Centraal 1x/u
IC Oostende - Brugge - Gent Sint-Pieters - Brussel - Luik - Eupen 1x/u

Week[bewerken]

Treintype Verbinding Dienstregeling
IC Knokke/Blankenberge - Brugge - Gent Sint-Pieters - Brussel - Tongeren 1x/u
L Brugge - Gent Sint-Pieters - Dendermonde - Mechelen 1x/u
L Blankenberge (enkel in de zomer) - Brugge - Torhout - Roeselare - Izegem - Kortrijk 1x/u
L Brugge - Zeebrugge-Dorp (tijdens juli en augustus Zeebrugge-Strand) 1x/u

Weekend[bewerken]

Treintype Verbinding Dienstregeling
IC Knokke/Blankenberge - Brugge - Gent Sint-Pieters - Brussel - Leuven - Landen - Genk/Luik 1x/u
L Brugge - Gent Sint-Pieters 1x/u
L Brugge - Zeebrugge-Strand 1x/u

Dit aanbod wordt in de spitsuren versterkt met P-treinen.

Galerij[bewerken]

Bronnen, noten en/of referenties
  1. De bron voor de gegevens is NMBS Mobility – Reizigerstellingen. De tellingen worden meestal uitgevoerd in de maand oktober: gedurende 9 opeenvolgende dagen (5 werkdagen en de 2 omliggende weekends) worden dan door het stations- en treinbegeleidingspersoneel visuele tellingen verricht. De methode bestaat erin het aantal in- en uitstappende reizigers te tellen in alle stations en stopplaatsen en dit voor alle treinen van het binnenlands verkeer. Het getal naast het kopje 'weekdag' slaat op het gemiddeld aantal opstappende (dus niet het aantal afstappende) reizigers op een weekdag (maandag, dinsdag, woensdag, donderdag en vrijdag opgeteld gedeeld door vijf), zaterdag en zondag staan apart vermeld.
  • L. De Meyer, De aanleg van de spoorlijn en het eerste station te Brugge, in: Van middeleeuwen tot heden. Bladeren door Brugse kunst en geschiedenis, Brugge 1983, p. 148-157
  • Frans Waeyaert, Sporend door Noordwest-Vlaanderen, Brugge 1988
  • Marc Ryckaert, Brugge. Historische Stedenatlas van België, Brussel 1991
  • Dienst Communicatie NMBS, Mijn landeken ter eere - de wandschildering in het station van Brugge, Brussel 2001
  • Lijn 51 en lijn 66
  • http://users.telenet.be/pk/lijnen.htm#50A en #51 en #66
  • http://www.beeldbankbrugge.be