Torhout

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Torhout
Stad in België Vlag van België
Vlag van Torhout Wapen van Torhout
Torhout
Torhout
Geografie
Gewest Vlag Vlaams Gewest Vlaanderen
Provincie Vlag West-Vlaanderen West-Vlaanderen
Arrondissement Brugge
Oppervlakte
– Onbebouwd
– Woongebied
– Andere
45,23 km² (2011)
75,82%
13,4%
10,78%
Coördinaten 51° 4' NB, 3° 6' OL
Bevolking (Bron: ADSEI)
Inwoners
– Mannen
– Vrouwen
– Bevolkingsdichtheid
20.395 (01/01/2014)
49,84%
50,16%
450,89 inw./km²
Leeftijdsopbouw
0-17 jaar
18-64 jaar
65 jaar en ouder
(01/01/2008)
18,49%
62,99%
18,52%
Buitenlanders 1,73% (01/01/2010)
Politiek en bestuur
Burgemeester Norbert De Cuyper (CD&V)
Bestuur CD&V
Zetels
CD&V
sp.a-Groen
N-VA
Open Vld
27
15
6
5
1
Economie
Gemiddeld inkomen 16.627 euro/inw. (2011)
Werkloosheidsgraad 4,61% (jan. 2009)
Overige informatie
Postcode
8820
Deelgemeente
Torhout
Zonenummer 050
NIS-code 31033
Politiezone Kouter
Website www.torhout.be
Detailkaart
TorhoutLocatie.png
ligging binnen het arrondissement Brugge
in de provincie West-Vlaanderen
Portaal  Portaalicoon   België

Torhout is een plaats en stad in de Belgische provincie West-Vlaanderen. De stad telt ongeveer 20.000 inwoners.

Torhout wordt als hoofdstad van het Houtland beschouwd. Voor de spellingshervormingen werd Torhout als Thourout gespeld; in West-Vlaanderen wordt de naam dan ook nu nog steevast als "Toeroet" uitgesproken.

Geschiedenis[bewerken]

Torhout op de Ferrariskaart in 1775

De naam van de stad zou volgens De Flou geëvolueerd zijn uit de Germaanse naam Thorwald. Anderen verklaren het als een samenstelling van de naam Thuro en holt, wat "bos" betekent. Jozef Van Loon ziet er een afleiding in van het West-Vlaamse torre, "toren".[1]

Torhout werd in ca. 830 vermeld in het werk Vita Bavonis van de schrijver Einhard, waarbij het in 654 een klooster (monasterium of cella) bezat. In de vroege middeleeuwen was het de hoofdplaats van een Frankische pagus, die later opgeslokt werd door de pagus van de Vlaamse graaf vanuit Brugge. Het behoorde tot het Ambacht Wijnendale, als onderdeel van het uitgestrekte Brugse Vrije. Sinds de 11e eeuw bestond er een jaarmarkt, die beschermd werd door de burcht van Wijnendale, gebouwd door de Vlaamse graven. In 1183 schonk Filips van de Elzas Torhout een stadskeure waarin vermeld stond dat een stadhuis en stedevesten moesten worden opgericht.

Bij opgravingen in januari 2010 werden resten van Romeinse bebouwing gevonden. Hierdoor is Torhout 400 jaar ouder dan gedacht.[2]

Overige kernen en buurgemeenten[bewerken]

Torhout heeft geen echte, vroeger onafhankelijke, deelgemeenten, maar op het grondgebied liggen wel nog enkele kleine dorpjes, zoals Wijnendale en Sint-Henricus. De kleine parochie Sint-Henricus bevindt zich op de weg van Kortemark naar Lichtervelde (Rijksweg / N35), en ligt dichter bij de dorpskernen van deze beide gemeenten dan het stadscentrum van Torhout zelf. Aan de rand van Torhout-centrum bevinden zich nog de parochies De Driekoningen (parochie Sint-Jozef Arbeider) en Don Bosco. Twee grote wijken in het centrum zijn nog Maria Assumpta (of het Rozeveld) en De Goede Herder, de laatste met een ruime kapel.

# Naam Oppervlakte Bevolking
I Torhout
II Wijnendale
III Sint-Henricus
IV De Driekoningen
V Don Bosco

De gemeente Torhout grenst aan de volgende dorpen:

Torhout, kernen en buurgemeenten. De gele gebieden zijn bebouwde kernen.

Demografische evolutie[bewerken]

  • Bron:NIS - Opm:1806 t/m 1970=volkstellingen op 31 december; vanaf 1977= inwonertal per 1 januari
  • 1919: afstand van een gebiedsdeel aan de nieuwe gemeente Veldegem (- 1,52 km² met 51 inwoners)
  • 1977: aanhechting van gebiedsdelen van Ichtegem (Wijnendale) en Aartrijke (Sparappel) (+2,49 km² met 1.165 inwoners)

Hulpdiensten[bewerken]

Torhout maakt deel uit van de politiezone Kouter(zonenummer 5452). Deze politiezone bestaat uit vijf gemeenten/steden, namelijk Jabbeke, Oudenburg, Gistel, Ichtegem en Torhout.

Brandweer Torhout is een Z-korps, dit is een korps dat buiten zijn gemeentegrenzen opereert. Zij bedienen dus een buurgemeente die geen eigen korps (Ichtegem en Zedelgem) heeft. Het korps bezit ook een eigen ambulancedienst.

Bezienswaardigheden en toerisme[bewerken]

1rightarrow blue.svg Zie Lijst van onroerend erfgoed in Torhout voor het hoofdartikel over dit onderwerp.
  • Torhout bezit een Romaanse St.-Pietersbandenkerk, die na de bombardementen van de Tweede Wereldoorlog gerestaureerd werd volgens de plannen uit de 12e eeuw. De gebombardeerde toren werd naar de plannen van de lokale architect Willem Nolf gerestaureerd.
  • Het stadhuis in Duitse barok opgetrokken in 1713. Het gebouw staat centraal op het marktplein.
  • Tussen Torhout en Oostende ligt de Groene 62, een voormalige spoorweglijn die tegenwoordig een natuur-, wandel- en fietsgebied vormt.

Sport[bewerken]

Het Stedelijk Sportcentrum Benny Vansteelant, genoemd naar de overleden duatleet, heeft een atletiekpiste met een voetbalveld en eromheen een skeelerpiste en een tribune, een Finse piste voor de joggers, twee trainingsvelden voor het voetbal, twee tennispleinen en drie sportzalen, waaronder zaal De Mast, waar ook fuiven worden georganiseerd. Er zijn ook verschillende kleedkamers. Er is ook een zwembad op dezelfde site. Torhout heeft twee voetbalclubs die aangesloten zijn bij de KBVB, namelijk KM Torhout (spelende in 3de nationale) en SK Torhout (spelende in 2de provinciale). SK Torhout speelt op het voetbalveld binnenin de atletiekpiste. Het voetbalstadion van KM Torhout heet De Velodroom. Op die site was er vroeger een velodroom, daarvan komt de naam. Normaal gezien komt er binnen enkele jaren nieuwe voetbalvelden en tennispleinen langs de Bruggestraat, waardoor er dus meer sportfaciliteiten zijn. In 2012 was Torhout ook het Dorp van de Ronde. Op 1 april 2012 passeerde de Ronde van Vlaanderen-karavaan door Torhout waar er verschillende activiteiten en festiviteiten waren. De zwemclub van Torhout heet TZT (Torhoutse Zwemclub Thor).

Evenementen[bewerken]

Van 1977 tot 1998 werd in Torhout het muziekfestival Rock Torhout georganiseerd, dat het eerste deel uitmaakte van het dubbelfestival Torhout-Werchter. In 2012 vond ook het rockfestival Masters@Rock in Torhout plaats, dat al aan zijn derde editie toe is. Het festival trok in 2012 8000 muziekliefhebbers naar de weide gelegen in de Ieperse Heerweg. Er is ook zaal De Mast op de site van het stedelijk sportstadion, daar worden er veel fuiven georganiseerd.

Jaarlijks wordt de loop- en wandelhappening de Nacht van West-Vlaanderen georganiseerd. Daar kunnen de deelnemers kiezen tussen de afstanden 10, 42 en 100 km.Vanaf de editie 2013 zal de Nacht van West-Vlaanderen volgens een nieuwe strategie georganiseerd worden. Voorafgaand aan de Nacht van West-Vlaanderen vindt in Torhout ook een andere wandel- en loophappening plaats, namelijk de KATHO-Rembertcorrida.

Ieder jaar tijdens het laatste weekend van juni vindt in het centrum van Torhout de Torhoutse paardenmarkt plaats. Een gebeuren waarvoor elke paardenliefhebber graag naar Torhout komt.

Politiek[bewerken]

1rightarrow blue.svg Zie lijst van burgemeesters van Torhout voor het hoofdartikel over dit onderwerp.

De burgemeester van Torhout is sinds 1991 Norbert De Cuyper. Vanaf 2016 zou dit Hilde Crevits worden, eventueel met iemand anders als dienstdoend burgemeester.[4]

2013-2018[bewerken]

Burgemeester is Norbert De Cuyper van de CD&V. Deze partij heeft de meerderheid met 15 op 27 zetels.

Resultaten gemeenteraadsverkiezingen sinds 1976[bewerken]

Partij 10-10-1976[5] 10-10-1982[5] 9-10-1988[5] 9-10-1994[5] 8-10-2000[5] 8-10-2006[6] 14-10-2012[7]
Stemmen / Zetels % 25 % 25 % 25 % 25 % 25 % 25 % 27
CVP1/CD&V2 44,571 12 44,391 13 61,661 17 61,531 18 47,151 15 - 48,642 15
CD&V+N-VA - - - - - 54,35 15 -
N-VA - - - - - - 19,67 5
VU 5,13 0 8,43 1 7,19 1 - - - -
PVV1/VLD2/Open Vld3 - - 10,661 2 14,982 3 12,572 3 10,312 2 6,283 1
SP 20,88 5 23,52 6 20,48 5 - 14,67 4 - -
AGALEV - - - - 5,63 0 - -
PVDA - - - 0,76 0 - - -
Vlaams Blok1/Vlaams Belang2 - - - 3,391 0 4,611 0 10,172 2 4,032 0
NIEUW 29,42 8 17,66 4 - - - - -
TD - 6 1 - - - - -
TZOOO - - - 19,34 4 - - -
S.O.S. - - - - 3,77 0 - -
WELZYN - - - - 11,6 3 - -
sp.a/groen - - - - - 25,17 6 21,37 6
Totaal stemmen 11761 12581 13184 13725 14302 15076 15180
Opkomst % 96,23 95,91 95,78 95,78 93,66
Blanco en ongeldig % 3,44 4,25 4,26 5,31 4,06 4,26 4,33

De rode cijfers naast de gegevens duiden aan onder welke naam de partijen telkens bij een verkiezing opkwamen.
De zetels van de gevormde coalitie staan vetjes afgedrukt

Verkeer en vervoer[bewerken]

De stad is over de snelweg bereikbaar via de A17/E403, die ten oosten langs de stad loopt. De ringweg R34 sluit bij afrit Torhout aan op de snelweg.

De stadskern ligt op een knooppunt van regionale wegen. In noord-zuid-richting loopt door Torhout de N32 Brugge-Torhout-Roeselare, een steenweg die dateert uit de Oostenrijkse tijd. Naar het westen loopt een andere steenweg, de N33 naar Oostende, die alsook dateert uit die tijd. Het verkeer op deze drie takken wordt uit het stadscentrum gehouden door de R34, die ten westen om het stadscentrum loopt, en in het noorden aansluit op de autosnelweg A17. Door het zuiden van de gemeente snijdt de N35, waarlangs het gehucht Sint-Henricus ligt. Daarnaast zorgen enkele kleinere wegen voor verbinding naar de omliggende dorpen, zoals de Kortemarkstraat, de Aartrijkestraat, de Ruddervoordestraat en de Rozeveldstraat naar Veldegem.

In noord-zuid-richting, parallel aan de assen A17 en N32, loopt ook de spoorlijn 66 van Brugge naar Kortrijk. In het stadscentrum ligt op deze lijn het station Torhout. Het zuiden van de gemeente wordt weliswaar nog doorsneden door de spoorlijn 73, ongeveer parallel aan de N35, maar deze lijn heeft echter geen haltes in Torhout, enkel in de buurgemeenten Kortemark en Lichtervelde. Over Torhout lopen ook een vijftal buslijnen. Op een lijn na bedienen deze lijnen ook het treinstation, dat ook als busknooppunt fungeert met enkele perrons. Het openbaar vervoer in dit punt heeft tijdens weekdagen vooral groot belang voor de nabijgelegen scholencampussen.

Door Torhout loopt ook een weg uit de Romeinse tijd: de Ieperse Heerweg.

Onderwijs[bewerken]

Torhout heeft naast tal van kleuter- en basisscholen in de verschillende wijken ook secundaire scholen en een hogeschool, de KATHO-RENO. In 2013 viert de lerarenopleiding van de KATHO-RENO haar 175ste verjaardag. Eind december 2012 wijzigde de KATHO haar naam in VIVES door de fusie met het KHBO. De lerarenopleiding in Torhout is dus nu VIVES-RENO. Verder telt Torhout veel secundaire scholen:

  • Houtlandinstituut
  • Middenschool Sint-Rembert (eerste en tweede jaar secundair)
  • Sint-Jozefsinstituut-College (ASO, die in 2011 haar 75ste verjaardag vierde.)
  • Vrij Technisch Instituut Sint-Aloysius (VTI, TSO en BSO)
  • Technisch Instituut Sint-Vincentius (SiVi, TSO en BSO) dat teruggaat op een geschiedenis van 225 jaar (eerste sporen in 1788 op de huidige locatie in de Spinneschoolstraat)
  • Vrij Land- en Tuinbouwinstituut (VLTI, TSO en BSO) dat aansluit bij een Torhoutse traditie door onder andere ook een studierichting Paardrijden en verzorgen aan te bieden.

Alle voorgaande scholen, uitgezonderd het Houtlandinstituut (dat tot het gemeenschapsonderwijs behoort), zijn gegroepeerd onder de naam Scholengroep Sint-Rembert (ontstaan door de fusie in 1996). In Scholengroep Sint-Rembert zitten er ook nog talrijke kleuter- en basisscholen en vestigingen in Torhout, Lichtervelde, Koekelare, Zedelgem en Handzame (Kortemark).

Daarnaast is er een Stedelijke Academie voor Muziek, Woord en Dans.

Organisaties uit Torhout[bewerken]

  • De andere academie - kunstopleiding voor mensen met een verstandelijke beperking
  • Kunstacademie voor Muziek, Woordkunst en Dans - opgericht in 2009
  • Koninklijke aquarium-, terrarium- en vijververeniging Skalaar Torhout vzw sinds 1949

Bekende Torhoutenaren (volgens geboortedatum)[bewerken]

Externe link[bewerken]

Bronnen, noten en/of referenties