Mesen

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Mesen
Stad in België Vlag van België
Vlag van Mesen Wapen van Mesen
Mesen
Mesen
Geografie
Gewest Flag of Flanders.svg Vlaanderen
Provincie Flag of West Flanders.svg West-Vlaanderen
Arrondissement Ieper
Oppervlakte
– Onbebouwd
– Woongebied
– Andere
3,58 km² (2011)
88,64%
5,28%
6,08%
Coördinaten 50° 46' NB, 2° 54' OL
Bevolking (Bron: ADSEI)
Inwoners
– Mannen
– Vrouwen
– Bevolkingsdichtheid
1.040 (01/01/2014)
49,33%
50,67%
290,64 inw./km²
Leeftijdsopbouw
0–17 jaar
18–64 jaar
65 jaar en ouder
(01/01/2008)
20,76%
60,28%
18,96%
Buitenlanders 13,79% (01/01/2010)
Politiek en bestuur
Burgemeester Sandy Evrard (MLM)
Bestuur MLM
Zetels
MLM
MDM (CD&V)
7
6
1
Economie
Gemiddeld inkomen 12.438 euro/inw. (2011)
Werkloosheidsgraad 9,04% (jan. 2009)
Overige informatie
Postcode
8957
Deelgemeente
Mesen
Zonenummer 057
NIS-code 33016
Politiezone Arro Ieper
Website www.mesen.be
Detailkaart
MesenLocatie.png
ligging binnen het arrondissement Ieper
in de provincie West-Vlaanderen
Portaal  Portaalicoon   België

Mesen (Frans: Messines) is een stad en faciliteitengemeente in de Westhoek in de Belgische provincie West-Vlaanderen. Mesen kreeg bij Wet van 19 juli 1985 opnieuw de stadstitel, die het in de napoleontische periode verloren was. De stad telt bijna 1000 inwoners en is daarmee de kleinste stad van België. Omdat Mesen een faciliteitengemeente is, fuseerde het niet met andere gemeenten.

Geschiedenis[bewerken]

Adela van Mesen, geschiedkundig bekend als Adela van Frankrijk, overleed in Mesen op 8 januari 1079. Zij was een dochter van koning Robert II van Frankrijk en van Constance Taillefer d'Arles. Als weduwe van hertog Richard III van Normandië huwde zij in 1028 met graaf Boudewijn V van Vlaanderen.

Het stadje was op het hoogtepunt van zijn macht in de 11e-12e eeuw. Toen was het - met zijn jaarmarkt - een knooppunt in de lakenindustrie, samen met steden als Rijsel, Ieper en Brugge. Binnen de cyclus van de jaarmarkten was Mesen de laatste jaarmarkt voor de winter en het nabijgelegen Ieper de eerste. De stad Mesen was hierdoor een belangrijke overwinteringsplaats voor de handelaren. Voor de grote stadsbrand in de 15e eeuw telde Mesen 2.000 haarden. Dit kan overeenkomen met ca. 6.000 tot 8.000 inwoners. Een bijzonderheid in het statuut van de stad en zijn abdij was, dat bij de stichting van de abdij in 1057 haar territorium onder het bestuur van de abdis werd geplaatst en deze rechtstreekse verantwoording aan de Franse koning verschuldigd was en niet aan de graaf van Vlaanderen. Dit komt ook tot uiting in het gevoerde wapen en de vlag die een Franse lelie voorstellen. De stadsrechten werden dan ook door de abdis, vereerd voor haar wereldlijke macht als prinses, verleend. Hierdoor had Mesen een wat afwijkend rechtstelsel t.a.v. het omliggende. De abdis stond tevens aan het hoofd van het mannelijke seculiere kapittel.

Het stadje lag tijdens de Tweede slag om Mesen (van 14-17 juni 1917 in de Eerste Wereldoorlog) midden in de frontlinie en werd geheel vernietigd. Het werd na de oorlog weer opgebouwd op dezelfde locatie.

Kernen[bewerken]

De gemeente Mesen heeft slechts één kern, het stadscentrum zelf. Deze kern ligt tegen de noordgrens van de gemeente, en een deel van de bebouwing spreidt zich wat verder uit op het grondgebied van Wijtschate in de gemeente Heuvelland.

Ten westen van het grondgebied rond de stadskern ligt een afgezonderd stuk grondgebied. Deze exclave ligt tussen Wijtschate en Ploegsteert in. Mesen is een van de vier Belgische gemeentes die uit meerdere, niet aan elkaar grenzende delen bestaat. De andere drie zijn Elsene, Baarle-Hertog en Sint-Gillis (hier slechts een aantal percelen die een exclave vormen).

De zuidgrens van Mesen wordt gevormd door de Douvebeek.

De gemeente Mesen heeft door zijn kleine oppervlakte weinig buren, en ligt geprangd tussen volgende dorpen:

Kaart[bewerken]

Mesen, grondgebied en buurgemeenten. De gele gebieden zijn bebouwde kernen.

Demografische evolutie[bewerken]

  • Bron:NIS - Opm:1806 t/m 1970=volkstellingen op 31 december; vanaf 1980= inwoneraantal per 1 januari

Bezienswaardigheden[bewerken]

Nuvola single chevron right.svg Zie Lijst van onroerend erfgoed in Mesen voor het hoofdartikel over dit onderwerp.

De Sint-Niklaaskerk heeft een opvallende koepelvormig toren. Deze is van ver buiten het centrum zichtbaar en omwille van de vorm spreekt men van de "dikkop" van Mesen. De basis van de kerk dateert van 1057, maar werd in de loop van de tijd ernstig verbouwd. Na de totale vernietiging in de Eerste Wereldoorlog werd ze pas in 1928 heropgebouwd. De huidige kerk was aanvankelijk de abdijkerk van een klooster van de vrouwenorde van Sint-Benedictus, opgericht door Gravin Adela van Mesen. Ze was toegewijd aan Onze-Lieve-Vrouw. Onder impuls van het stijgende aantal handelaars stond de abdis de bouw van een bijkomende parochiekerk toe. Deze was toegewijd aan de heilige Nicolaas, patroon van de handelaars. Die kerk werd in 1685 afgebroken. Dan werd het oude kanunnikenkoor in de Onze-Lieve-Vrouwekerk als parochiekerk gebruikt. Na de afschaffing van de abdij in 1776 werd de oude abdijkerk als parochiekerk gebruikt onder het patronaat van Sint-Niklaas. Na de Eerste Wereldoorlog werd alleen nog maar de kerk wederopgebouwd zonder de oude abdijgebouwen die sedert 1776 gebruikt werden door het Koninklijk Gesticht van Mesen. Het Gesticht verhuisde dan naar Lede.

Onder het koor van de kerk bevindt zich een romaanse crypte uit de 11de eeuw. Dit is het enige geklasseerde monument in de stad. De crypte is de begraafplaats van Adela van Mesen.

De stad telt verschillende aandenkens aan de Eerste Wereldoorlog. Hier werd de mijnenslag in Mesen uitgevochten. Er is een vredesbeiaard die om het kwartier muziek speelt van de naties die in de oorlog betrokken waren. Mesen telt ook verschillende militaire begraafplaatsen voor gesneuvelden uit de oorlog, waaronder Messines Ridge British Cemetery waar meer dan 1500 doden worden herdacht en met daarop het Messines Ridge (New Zealand) Memorial. Adolf Hitler zou hier in Mesen tijdens de Slag om Ieper gewond zijn geraakt aan zijn voorhoofd door een kogelschampschot. Daarom droeg hij zijn haar met een bles om het litteken op zijn voorhoofd te verbergen. Hij werd verzorgd op de Bethlehem Farm, in de Rijselstraat. Door Hitler werd trouwens ook een schilderij gemaakt van de (vernielde) kerk van Mesen. Het origineel hangt in een Russisch museum, een kopie is te vinden in het museum van Mesen.

Met het Island of Ireland Peace Park [1] heeft Mesen één van de merkwaardigste herdenkingsplaatsen van de Eerste Wereldoorlog op zijn grondgebied. De site is het laatste oorlogsmonument dat in de Westhoek werd opgericht en is één van de weinige, die aandacht heeft voor de bijdrage van de Ieren aan de Groote Oorlog.

De Ierse aanwezigheid in Mesen was ook de directe aanleiding voor de bouw van Peace Village Mesen, een verblijfs- en congrescentrum in de rand van de stad. Het centrum is actief als regiospecifiek educatief centrum met verblijfsaccommodatie voor groepen en gezinnen, die Mesen zelf, maar ook de grensstreek, Frans-Vlaanderen of de omliggende West-Vlaamse heuvelzone aandoen.

Politiek[bewerken]

Burgemeesters[bewerken]

2013-2018[bewerken]

Burgemeester is Sandy Evrard van de MLM. Deze partij heeft de meerderheid met 6 op 7 zetels.

Resultaten gemeenteraadsverkiezingen sinds 1976[bewerken]

Partij 10-10-1976[1] 10-10-1982 9-10-1988 9-10-1994 8-10-2000 8-10-2006[2] 14-10-2012[3]
Stemmen / Zetels % 9 % 9 % 9 % 9 % 7 % 7 % 7
CVP 41,58 4 36,47 3 33,1 3 35,16 3 31,42 2 - -
SP 13,59 0 17,11 1 14,87 0 15,28 1 10,43 0 - -
PVV 44,84 5 46,42 5 52,03 6 - - - -
MLM - - - 49,55 5 58,15 5 66,15 5 74,09 6
MDM - - - - - 33,85 2 25,91 1
Totaal stemmen 742 734 734 694 704 731 674
Opkomst % 97,22 98,3 98,46 98,78 97,97
Blanco en ongeldig % 0,81 2,86 2,86 2,88 3,27 3,42 6,08

De zetels van de gevormde coalitie staan vetjes afgedrukt

Uit het Grootste Buurtonderzoek van Het Nieuwsblad en De Gentenaar in 2006 bleek dat Mesen de populairste burgemeester had, Sandy Evrard van de lokale liberale partij MLM.[4] Burgemeester Sandy Evrard beweerde bovendien dat hij alle 985 inwoners van de gemeente bij naam en toenaam kende, en kon dit bewijzen voor het programma Man bijt hond op Eén.[5]

Ook in 2009 scoorde Evrard weer als beste burgemeester met een score van 8,4 op 10.[6]

Brandweer[bewerken]

De brandweer van de stad Mesen bezit het oudste nog actieve brandweervoertuig van België: een Dodge uit het jaar 1942.

Zusterstad[bewerken]

Mesen is verzusterd met Featherston in Nieuw-Zeeland.

Externe link[bewerken]

Bronnen, noten en/of referenties