Waregem

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Waregem
Stad in België Vlag van België
Wapen van Waregem
Waregem
Waregem
Geografie
Gewest Flag of Flanders.svg Vlaanderen
Provincie Flag of West Flanders.svg West-Vlaanderen
Arrondissement Kortrijk
Oppervlakte
– Onbebouwd
– Woongebied
– Andere
44,34 km² (2011)
51,39%
20,94%
27,67%
Coördinaten 50° 53' NB, 3° 26' OL
Bevolking (Bron: ADSEI)
Inwoners
– Mannen
– Vrouwen
– Bevolkingsdichtheid
37.155 (01/01/2014)
49,32%
50,68%
837,89 inw./km²
Leeftijdsopbouw
0–17 jaar
18–64 jaar
65 jaar en ouder
(01/01/2008)
19,93%
62,69%
17,38%
Buitenlanders 2,24% (01/01/2010)
Politiek en bestuur
Burgemeester Kurt Vanryckeghem
Bestuur CD&V
Zetels
CD&V
N-VA
sp.a
Open Vld
Groen
33
22
6
2
2
1
Economie
Gemiddeld inkomen 16.791 euro/inw. (2011)
Werkloosheidsgraad 4,55% (jan. 2009)
Overige informatie
Postcode
8790
8791
8792
8793
Deelgemeente
Waregem
Beveren
Desselgem
Sint-Eloois-Vijve
Zonenummer 056
NIS-code 34040
Politiezone MIRA
Website www.waregem.be
Detailkaart
WaregemLocation.png
ligging binnen het arrondissement Kortrijk
in de provincie West-Vlaanderen
Portaal  Portaalicoon   België

Waregem is een stad in het zuidoosten van de Belgische provincie West-Vlaanderen. De stad telt iets meer dan 37.000 inwoners en is daarmee de op vier na grootste stad van de kustprovincie.

Waregem ligt tegen de grens met de provincie Oost-Vlaanderen. De Leievallei vormt de noordwestelijke grens van de gemeente. De stad maakt deel uit van een sterk verstedelijkte en geïndustrialiseerde as die loopt van Menen over Kortrijk naar Waregem.

Geschiedenis[bewerken]

De aanvankelijke naam van de stad was “Waro-inghaheim”, wat 'de woonplaats van de clan Waro' zou betekenen, en wordt voor het eerst vermeld in 826. Deze naam en de nederzetting waarnaar verwezen wordt, dateren echter al van eerder, meer bepaald uit de Frankische periode. In de Gallo-Romeinse periode waren in Waregem zeker verschillende nederzettingen aanwezig. Dit kan bewezen worden door verschillende archeologische vondsten: pijlpunten, scherven van vaatwerk en munten. De eerste bewoners van het huidige Waregem vestigden zich voornamelijk aan de Leieboorden. Het grootste deel van de huidige stad was woud.

De Gentse Sint-Pietersabdij verkreeg omstreeks 950 een uitgestrekt gebied dat zich over het grootste deel van Beveren-Leie, bijna geheel Desselgem en brede grensstroken van Deerlijk en Waregem uitstrekte. Tot in de 13de eeuw bezat de Sint-Baafsabdij, eveneens uit Gent, heel wat gronden in Sint-Eloois-Vijve en Waregem. De periode van de 9de tot de 13de eeuw is de periode van de feodalisering van de Gaverstreke: machtige heren verrijkten zich met delen van het eigendom van de Gentse Sint-Pietersabdij. Met het deel van Vijve en Waregem, dat toebehoorde tot de Sint-Baafsabdij, was het net zo gesteld. Het centrum van Waregem werd omringd door grondgebied van de Dendermondse heren. Deze namen in de 12de eeuw bezit van Waregem, met uitzondering van het dorpscentrum, dat geschonken werd aan het Onze-Lieve-Vrouw-Kapittel van Doornik.

Met de Franse Revolutie kwam een einde aan de feodale structuur. Het alternatief werd een moderne en gecentraliseerde staat. Waregem, Desselgem en Beveren-Leie behoorden sindsdien bij het kanton Harelbeke, Sint-Eloois-Vijve bij het kanton Oostrozebeke. Waregem was tot de 18de eeuw een landbouwersgemeente. Het centrum van het dorp met de kerk vormde eeuwenlang de bebouwde 'enclave', een vlek tussen de bossen. Waregem was in de 18de eeuw immers nog zeer bosrijk: 26% van de totale oppervlakte.

Handel was zich gaan ontwikkelen vanaf de 17de eeuw. Al in 1635 leek de tijd rijp om een marktoctrooi aan te vragen en een reeds bestaande "zwarte markt" in boter, graan en andere eetwaren te legaliseren. Het voorstel kreeg tegenstand van Kortrijk, Wakken en Oudenaarde, die in Waregem een geduchte concurrent zagen. Pas in 1784 werd een nieuw verzoek ingediend voor een marktoctrooi, deze keer met de steun van Ingooigem, Nokere, Zulte, Wortegem, Sint-Baafs-Vijve, Sint-Eloois-Vijve en Anzegem. Deze keer had Waregem meer succes. 29 november 1784 werd een historische dag toen keizer Jozef II zijn toestemming gaf tot het inrichten van een wekelijkse zaterdagmarkt voor lijnwaad, vlas, werkgaren, boter, eieren en lijnzaad.

Het industriële tijdperk van de textielhandelaars brak aan. Waregem had in 1784 op 900 huishoudens (ongeveer 4.500 inwoners) ongeveer 800 weefgetouwen. Naast de groeiende textielindustrie breidde ook de dorpskern van Waregem hoe langer hoe meer uit tot een verzorgingscentrum waarmee ook de aanpalende gemeenten hun voordeel deden.

In de eerste helft van de 19de eeuw zette die trend zich voort en deed zich een steeds verdere concentratie van gespecialiseerde beroepen voor waarvoor men vroeger op Kortrijk, Deinze of Oudenaarde aangewezen was. In diezelfde 19de eeuw kwamen tal van culturele verenigingen tot stand die getuigden van het dynamisme van de Waregemse burgerij op literair, muzikaal en artistiek gebied.

Tijdens de eerste helft van de 20ste eeuw domineerde de vlasindustrie het economisch leven in Waregem. De "gouden Leieboorden" brachten werkgelegenheid. Na de crisis van de veertiger jaren werd in Waregem stilaan het tijdperk van de gemechaniseerde nijverheid ingeluid. De textielindustrie bleef belangrijk en Waregem werd welvarend en een aantrekkingspool voor de omliggende steden en gemeenten.

Tot voor 1977 was Waregem enkel de huidige hoofdgemeente, de andere kernen Beveren-Leie, Desselgem en Sint-Eloois-Vijve waren aparte gemeenten. Op 1 januari 1977 werden bij de gemeentelijke herindeling de gemeenten gefusioneerd tot één grote gemeente Waregem. Voortaan was er slechts één burgemeester en werd een nieuw wapenschild in gebruik genomen. Op 23 juni 1999 werd in het Belgische federale parlement de wet tot toekenning van de titel van Stad aan de gemeente Waregem goedgekeurd. Door deze wet mag Waregem zich sinds 1 januari 2000 officieel stad noemen.

Sinds 2005 is er een vredegerecht in Waregem. Dit bevindt zich in de Stationsstraat.

Het kanton Waregem, de rechtsopvolger van het kanton Oostrozebeke dat werd afgeschaft, is naast de gemeente Waregem ook bevoegd voor de gemeenten Wielsbeke, Dentergem en Oostrozebeke, in totaal samen voor ongeveer 60.000 inwoners.

Kernen[bewerken]

De grootste kern in Waregem is de hoofdgemeente Waregem zelf, met meer dan 20.000 inwoners. Ten noordwesten van de stadskern liggen de deelgemeenten Beveren, Desselgem (beide ruim 5000 inwoners) en Sint-Eloois-Vijve (bijna 4000 inwoners) langs de Leie. De gemeentegrenzen worden nog gevormd door het oude kronkelende traject van de Leie, van voor die rechtgetrokken werd. De kernen van Waregem en Sint-Eloois-Vijve zijn quasi één geheel gaan vormen door de aanleg van woonwijken en bedrijventerreinen, en ook de kernen van Desselgem en Beveren-Leie zijn naar elkaar toe gegroeid. Op het grondgebied van Waregem, langs de weg naar Deerlijk ligt een relatief groot gehucht Nieuwenhove. Nieuwenhove is nog een afzonderlijke kern, hoewel deze door lintbebouwing met het gehucht Molenhoek in Deerlijk is verbonden.

Sint-Eloois-Vijve en Desselgem ontwikkelden zich beide op een plaats waar men de Leie kon oversteken. Er ontstond daarbij een typisch patroon van tweelingskernen langs de Leie: Desselgem ligt gepaard met Ooigem en Sint-Eloois-Vijve met Sint-Baafs-Vijve.

De hoofdkern Waregem bestaat nog uit verschillende wijken. De wijken Gaverke en Biest vormen een afzonderlijke parochie. De parochie Heilige Familie in Gaverke werd in 1941 opgericht, de parochie Sint-Jozef in Biest in 1966. De oude parochie van het stadscentrum is genoemd naar Sint-Amandus. Alle kernen kennen een hoge graad van verstedelijking. Er is in de gemeente nog open ruimte nabij de Leievallei, in het uiterste noorden, en in het gebied rond gehucht Nieuwenhove.

# Naam Oppervlakte
(km²)
Bevolking
(01/01/2007)
I
 
(V)
Waregem
- Waregem
- Nieuwenhove
26,64
 
 
21.854
 
 
II Sint-Eloois-Vijve 4,10 3.498
III Desselgem 7,24 5.165
IV Beveren 6,36 5.311
Bron: website Waregem http://www.waregem.be

De gemeente Waregem grenst aan de volgende dorpen en gemeenten:

Waregem, deelgemeenten en buurgemeenten. De gele gebieden zijn bebouwde kernen.

Bezienswaardigheden[bewerken]

Nuvola single chevron right.svg Zie Lijst van onroerend erfgoed in Waregem voor het hoofdartikel over dit onderwerp.

Verkeer en vervoer[bewerken]

Waregem ligt op de as van Kortrijk naar Gent. Deze as wordt gekenmerkt door de rivier de Leie, de spoorlijn 75 (Gent-Sint-PietersMoeskroen), de snelweg A14/E17 en de oudere steenweg N43, die Waregem in oost-westrichting doorsnijden. Rond het stadscentrum van Waregem ligt een ringweg, de R35. De inmiddels verdwenen spoorlijn 66A passeerde het station van Waregem.

Politiek[bewerken]

Nuvola single chevron right.svg Zie Lijst van burgemeesters van Waregem voor het hoofdartikel over dit onderwerp.

College van burgemeester en schepenen[bewerken]

Na de gemeenteraadsverkiezingen van 2006 versterkte de absolute CD&V-meerderheid nog: de partij kreeg ruim 60% van de stemmen. Als burgemeester werd de middenstander Kurt Vanryckeghem verkozen, zoon van ereburgemeester Jozef Vanryckeghem.

Het College is, naast burgemeester Kurt Vanryckeghem, samengesteld uit 7 mannen en 1 vrouw.

  1. Eerste schepen Rik Soens is bevoegd voor: Financiën - Woonbeleid - Patrimonium - Energie
  2. Tweede schepen Jo Neirynck is bevoegd voor: Onderwijs - Jeugd & Kinderopvang - Internationale Samenwerking - Gelijke Kansen
  3. Derde schepen Chantal Coussement is bevoegd voor: Sport - Feestelijkheden - Toerisme
  4. Vierde schepen Kristof Chanterie is bevoegd voor: Ruimtelijke Ordening - Verkeer en Mobiliteit - Economie en Landbouw - Wagso
  5. Vijfde schepen Pietro Iacopucci is bevoegd voor: Cultuur - Bibliotheek - Info en Communicatie - ICT
  6. Zesde schepen Peter Desmet is bevoegd voor: Bevolking-Burgerlijke Stand - Milieu - Groen - Duurzaamheid
  7. Zevende schepen Bart Kindt is bevoegd voor: Openbare Werken - Waterbeheersing
  8. Achtste schepen Joost Kerkhove is bevoegd voor: OCMW, sociale zaken, senioren, sociale economie

Guido De Langhe is stadssecretaris, hij is hoofd van het stedelijk personeel - algemene leiding van de gemeentelijke diensten

2013-2018[bewerken]

Burgemeester is Kurt Vanryckeghem van de CD&V. Deze partij heeft de meerderheid met 22 op 33 zetels.

Resultaten gemeenteraadsverkiezingen sinds 1976[bewerken]

Partij 10-10-1976[1] 10-10-1982 9-10-1988 9-10-1994 8-10-2000 8-10-2006[2] 14-10-2012[3]
Stemmen / Zetels % 29 % 31 % 31 % 31 % 33 % 33 % 33
CVP1/CD&V2 54,471 17 50,071 16 50,451 17 57,431 19 50,551 18 60,662 23 55,722 22
N-VA - - - - - - 17,61 6
VLD1/Open Vld2 - - - - - 12,331 4 7,232 2
VIVANT - - - - 1,38 0 - -
SP1/sp.a2 21,351 6 15,791 4 15,661 4 23,641 7 - 12,32 4 8,522 2
AGALEV1/Groen2 - - 4,471 0 - 5,351 1 3,58 0 6,362 1
Vlaams Blok1/Vlaams Belang2 - - - - 8,231 2 9,562 2 4,562 0
ED 24,18 6 34,13 11 29,42 10 18,93 5 - - -
OPEN - - - - 34,49 12 - -
Anderen(*) - - - - - 1,57 -
Totaal stemmen 21096 23502 24691 25469 26321 27060 27438
Opkomst % 96,79 95,35 95,45 96,22 94,44
Blanco en ongeldig % 2,59 3,93 4,6 6,62 4,16 3,47 3,84

De zetels van de gevormde coalitie staan vetjes afgedrukt
(*) 2006: Neutraal, Vlaamse Kern

Stedenbanden[bewerken]

Sport[bewerken]

Paardensport[bewerken]

De hippodroom van Waregem is een van de weinige hippodrooms in België die nog in gebruik is. In de lente en de zomer vinden er tal van paardenwedstrijden plaats, voornamelijk drafrennen. De belangrijkste wedstrijd is tevens een van de belangrijkste evenementen uit de ganse regio, namelijk Waregem Koerse. Dit evenement vindt jaarlijks plaats op de dinsdag na de laatste zondag van augustus. Tijdens Waregem Koerse worden hindernisrennen en drafrennen georganiseerd met als hoogtepunt "De Grote Steeple Chase van Vlaanderen". Op deze dag komen er meer dan 40.000 mensen afgezakt naar de Waregemse hippodroom.

Voetbal[bewerken]

In het nationale voetbal kende Waregem succes met de voormalige club KSV Waregem en heeft met SV Zulte Waregem opnieuw een ploeg in de Eerste Klasse. SV Zulte Waregem speelt zijn thuiswedstrijden in het Regenboogstadion, gelegen aan de ringweg R35 (Zuiderlaan).

Ook voetbalclub Racing Waregem speelt in de nationale reeksen, momenteel in Derde Klasse. De club speelt zijn thuiswedstrijden in het Mirakelstadion.

Wielrennen[bewerken]

Waregem is een belangrijke stad in het wielrennen. Onder andere door de ligging vlakbij de Vlaamse Ardennen passeren er heel wat wedstrijden (vooral voorjaarswedstrijden) door of vlakbij Waregem.

De stad is onder meer aankomstplaats van de voorjaarswedstrijd Dwars door Vlaanderen. De GP Briek Schotte, vindt plaats in deelgemeente Desselgem.

In 1957 werd het WK wielrennen op de weg in Waregem gereden, gewonnen door Rik Van Steenbergen. In 1966 en 1989 werd het Belgisch kampioenschap wielrennen in Waregem gehouden.

Op 10 juli 2007 was Waregem de startplaats van de derde rit in de Ronde van Frankrijk. De rit ging van Waregem naar Compiègne in Frankrijk.

In 2014 was Waregem gaststad voor het Belgisch Kampioenschap Veldrijden.

Golf[bewerken]

Bij Waregem ligt sinds 1988 de 18-holes golfbaan van de Waregem Golf Club. Hier zijn o.a. vijfmaal de Kampioenschappen voor professionals gespeeld.

Basketbal[bewerken]

In de Eerste nationale klasse van het damesbasketbal is Declercq Stortbeton Waregem BC actief.

Cultuur[bewerken]

Waregem huisvest de toneelvereniging "De Zingende Sterren" (die stukken brengt in het Waregems dialect) het Waregems Harmonie Orkest (opgericht in 1828), het fanfareorkest KMV De Leiezonen, het jeugdorkest Young Woody-Brass uit Desselgem, de Harmonie van Beveren-Leie en de koren Con Cuore en Laidos. Het fanfareorkest van Desselgem, het harmonieorkest van Beveren-Leie en het koor Con Cuore werden in 2014 door de stad benoemd tot "Cultureel Ambassadeur" van Waregem. Het Desselgemse fanfareorkest "Koninklijke Muziekvereniging De Leiezonen" werd in 2009 en 2013 wereldkampioen op het WMC te Kerkrade, respectievelijk in Derde en Tweede divisie.[4]

Het cultuurcentrum De Schakel opende in 1973 de deuren. Er worden cursussen, films en een gevarieerd podiumaanbod aangeboden. Het bevat een schouwburg van 500 zitjes.[bron?]

Geboren in Waregem[bewerken]

Bekende Waregemnaren[bewerken]

Externe link[bewerken]

Bronnen en noten