Kasteel Broekhuizen (Broekhuizen)

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Kasteel Broekhuizen in 1926

Kasteel Broekhuizen is gelegen aan de westzijde van het dorp Broekhuizen in Limburg, 15 kilometer boven Venlo, circa 200 meter van de Stokterweg.

Het kasteel is tegenwoordig een ruïne, sinds het in november 1944 werd verwoest tijdens de slag om Broekhuizen. Het werd verdedigd door een Duitse eenheid en is aangevallen door een geallieerde Schotse eenheid, waarbij veel militairen gesneuveld zijn. Het is kort daarna door de plaatselijke bevolking, ten behoeve van het herstel van hun huizen, verder leeggehaald en er resteren alleen fundamenten. Ook het stukvriezen en bewust vandalisme hebben de ondergang verder versneld.

Bouwkundige geschiedenis[bewerken]

Ruïne in 1959

Het kasteel wordt voor het eerst genoemd in 1434 in de Leenregisters van de Hertog van Gelre, maar is van oudere datum. Immers de eerst zelfstandige heren van Broekhuizen hebben toen pas hun kasteel en gebied aan de Hertog opgedragen en vervolgens in leen terug ontvangen. Een eerste vermelding van een ridder Seger van Broeckhuysen is in 1228 en de eerste Heer van Broekhuizen is Willem in 1270. Het is niet bekend hoe het kasteel er in de Middeleeuwen uit heeft gezien, er was wel in de zuidwesthoek een vierkante woontoren uit eind 1400 met in het verlengde kelders. Op de fundamenten is in de 18e eeuw een nieuw huis opgetrokken met behoud van deze toren. Het huis is dus in 1944 grotendeels verwoest, maar een groot deel van de 15e-eeuwse toren stond nog overeind.

In maart 1990 trok de aangrenzende boer aan de Stokterweg met een tractor en kabel de nog overeind staande hoekdelen om. Daarvoor had hij medio 1980 een rij oude populieren langs de toegangsweg weggehaald. In 1992 werd het kasteelterrein (0,84 hectare) verkocht aan de aangrenzende boomkweker.

Verdere eigenaren[bewerken]

Na het overlijden van Reynier van Broeckhuysen ging het via zijn dochter Walraven in 1497 over naar Steven van Zuylen van Nijevelt. Hun dochter Udela was getrouwd met de broer van de bekende Maarten van Rossum, genaamd Johan, en eveneens via hun dochter Sybilla (getrouwd met Guido van Malsen) kwam het in 1603 aan Wolfert Evert van Wittenhorst als echtgenoot van Josina van Malsen. In 1618 werd hun dochter Margaretha Wilhelimina van Wittenhorst kasteelvrouwe. Ze had een tweede huwelijk met Karel Dirk van Palandt gesloten waarbij uiteindelijk Godefrida M.J.F. van Palandt in 1710 kasteelvrouwe werd. Haar kleindochter Frederica Augustabarones von Wendt, gehuwd met Philip Leopold von Arnstedt, kreeg het in 1738. Zij verkochten dit (met de heerlijkheid) in 1744 aan Frederik II, de Koning van Pruisen. Deze was tevens de landsheer van een groot deel van het huidige Noord-Limburg geworden in 1715. De Fransen namen alles in beslag in 1794. Nadat het vervolgens als Domeingoed door Nederland was overgenomen werd het verkocht in 1819 aan Pierre Theodore Bovens, burgemeester van Maashees. Door het overlijden van zijn zoon Carl Jacob Bovens op 1 januari 1888 is het kasteel in handen gekomen van de kinderen van het echtpaar Van Basten Batenburg - Bovens. Een van deze kinderen was overigens ook eigenaar van Kasteel Holtmühle te Tegelen. In 1889 is het verkocht aan C.L.J. Berger. Toen zijn afstammeling Mr. B.M. Berger, oud-burgemeester van Venlo overleden was, werd de ruïne door diens erfgenamen in 1974 verkocht aan Verzekeringsmaatschappij AMEV, die er bomen op plantte. Ondanks inspanningen van de toenmalige gemeente Broekhuizen is het niet gelukt dit monument te behouden.

Aan den Bollenberg · Landgoed Aan gen End · Kasteel Aerwinkel · Kasteel Afferden · Alde Huys · Kasteel De Aldenborgh · Kasteel Aldenghoor · Alte Burg · Kasteel Amstenrade · Slot Annendael · Kasteel Arcen · Arenborg · Baersdonck · Baronsberg · Belfort · Kasteel De Berckt · Kasteel Bethlehem · Huis Blankenberg · Kasteel Bleijenbeek · Boerlo · Bolberg · Bollenberg · Kasteel De Bongard · Borchgrave · Kasteel d'Erp · Kasteel Borggraaf · Kasteel Borgharen · Kasteel Born · Huis Bree · Kasteel Broekhuizen · Gracht Bruggraaf · Kasteel De Burght · Kasteel Cartils · Kasteel Cortenbach · Huis De Dael · Dalheym · Huis Ten Dijcken · Kasteel Doenrade · Landgoed Doesborgh · Kasteel Erenstein · Kasteel Eijsden · Eijsden · Kasteel Elsloo · Eperhuis · Etzenraderhuuske · Exaten · Kasteel Eijckholt · Kasteel Eyckholt · Eys · Kasteel Genbroek · Gebroken Slot · Kasteel Geijsteren · Kasteel Op Genhoes · Kasteel Genhoes · Genneperhuis · Kasteel Het Geudje · Kasteel Geulle · Kasteel Geusselt · Kasteel Goedenraad · Kasteel Grasbroek · Kasteel Groenendaal · Groethof · Kasteel van Gronsveld · Kasteel Haeren · Kasteel Den Halder · Heerlaer · Kasteel Hillenraad · Kasteel Hoensbroek · Kasteel Holtmühle · Huize Holtum · Kasteel Horn · Huys ter Horst · Kasteel ten Hove · Kasteel Hurpesch · Kasteel Sint-Jansgeleen · Kasteel Jerusalem · Kasteel Kaldenbroek · Den Kamp · Kasteel Karsveld · Kasteel Keverberg · Klimmender Huuske · Koppelberg · Kasteel Lemiers · Leymskamp · Kasteelruïne Lichtenberg · Kasteel Limbricht · Huize Lovendael · Luyseycke · Huize Maagdenberg · Malbeck · Huize Manresa · Kasteel van Meerlo · Kasteel Meerssenhoven · Kasteel van Mheer · Kasteel Millen · Kasteel Montfort · Sint-Jozefklooster Villa Moubis · De Munt · Château Neercanne · Kasteel Neubourg · Huis Nierhoven · Nieuwborg · Kasteel Nieuwenbroeck · Nije Huys · Kasteel Nijenborgh · Kasteel Nijswiller · Kasteel De Bockenhof · Kasteel Obbicht · Kasteel Ooijen · Kasteel Oost (Valkenburg) · Kasteel Oost (Oost-Maarland) · Kasteel Ouborg · Kasteel Passarts-Nieuwenhagen · Prinsenhof · Kasteel Puth · Kasteel Raath · Kasteel De Raay · Reiderode · Kasteel Reijmersbeek · Kasteel van Rijckholt · Kasteel Rivieren · Kasteel Schaesberg · Kasteel Schaloen · Kasteel Scheres · Landgoed Schoneborg · Huis Severen · Sibberhuuske · Château St. Gerlach · Huis De Spyker · Stadhuis van Venlo · Huize Stalberg · Kasteel Stein · Stoel van Swentibold · Kasteel Strijthagen · Struyver · Kasteel Terborgh · Kasteel Ter Worm · De Tombe · Huis de Torentjes · Kasteel Vaalsbroek · Kasteel Vaeshartelt · Kasteel Valkenburg · Vinckenhof · Kasteel Vliek · Vogelsanxhof · De Vroenhof · Vrijburg · Kasteel Wambach · Weyborch · Kasteel Wijnandsrade · Wijnandsrade · Huize Witham · Kasteel Wittem · Kasteel Wolfrath · Kasteel Wylre · Kasteel Wijlre · In het Zand