Huis Nassau

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Wapen van het Huis Nassau (sinds 13e eeuw)

Het Huis Nassau is het geslacht dat heerste over het graafschap (later hertogdom) Nassau in Duitsland en dat in 1985 in mannelijke lijn uitstierf. De vrouwelijke takken Oranje-Nassau en Nassau-Weilburg zijn de regerende vorstenhuizen van Nederland en Luxemburg. Wel bestaan er nog bastaardtakken van het geslacht in mannelijke lijn.

Het geslacht (huis) Nassau wordt genoemd naar de burcht Nassau aan de Lahn, een zijtak van de Rijn, die ten noorden van het Taunusgebergte loopt. De Lahn mondt iets ten zuiden van Koblenz uit in de Rijn. Circa vijftien kilometer stroomopwaarts, naar het oosten, ligt het plaatsje Nassau. Op die plek werd de burcht omstreeks 1120 gebouwd door de familie van Laurenburg. Walram van Laurenburg (circa 1146 - 1 februari 1198) was de eerste graaf van Nassau.

Hendrik de Rijke (circa 1180 - circa 1250), de zoon van Walram van Laurenburg, had drie zonen:

Hendrik de Rijke bouwde het slot de Dillenburg. Ook in Dietz stond een burcht of huis van de Nassaus, evenals later in Siegen, Hadamar, Idstein, Weilburg, Ottweiler, Saarbrücken, Usingen en Merenberg. Elk van deze plaatsnamen vertegenwoordigden een aparte tak van het huis van Nassau, zoals Nassau-Dillenburg, Nassau-Beilstein, Nassau-Dietz, Nassau-Siegen en Nassau-Weilburg. Met twee nog steeds bestaande linies:

  • Nassau-Dietz dat als het Huis Oranje-Nassau regeert over Nederland. (De reden van de verdwijning van het achtervoegsel -Dietz is dat een Prinsdom hoger in aanzien stond en men drie namen waarschijnlijk te veel vond.)

Deze tak is uitgestorven in mannelijke lijn in 1890. Afstammelingen in vrouwelijke lijn blijven de naam Oranje-Nassau gebruiken. Bastaardtakken in mannelijke lijn zijn de familie Der Nederlanden en de Britse familie Nassau.

Deze tak is uitgestorven in mannelijke lijn in 1912. Afstammelingen in vrouwelijke lijn blijven de naam Nassau-Weilburg gebruiken.

Walramse en Ottoonse linie[bewerken]

Wapen Ottoonse linie

Hendriks zoon Jan werd bisschop van Utrecht. Zijn andere twee zonen, Walram en Otto, verdeelden het graafschap in 1255. Hiermee ontstonden de zogenoemde "Ottoonse linie" en "Walramse linie" van het huis Nassau.

Het huidige Nederlandse Koninklijk Huis stamt af van de Ottoonse linie van het huis van Nassau. Na de dood van de kinderloze stadhouder Willem III in 1702 ging via nakomelingen van een broer van Willem van Oranje, Jan de Oude, het stadhouderschap en latere koningschap over op het huis van Oranje-Nassau.

De Ottoonse lijn stierf in mannelijke lijn uit in 1890, toen de Nederlandse koning Willem III overleed. Na hem werd Wilhelmina koningin. Volgens oude afspraken uit 1783 - in dat jaar sloten de hoofden van de beide linies een overeenkomst , een "Huisverdrag" waarin bepaald werd dat de takken elkaar zouden opvolgen wanneer één van de twee families uit zou sterven - ging het Luxemburgse groothertogdom toen over op de Walramse linie in de persoon van Adolf, de voormalige heerser van het Hertogdom Nassau. Maar deze linie stierf in de mannelijke lijn in 1912 uit met de dood van groothertog Willem IV, die wel zes dochters kreeg, maar geen zonen. Zijn dochter Maria Adelheid werd toen groothertogin. Na de Eerste Wereldoorlog werd zij opgevolgd door haar jongere zuster Charlotte van Luxemburg die later trouwde met Felix van Bourbon-Parma. De nazaten van Charlotte besloten toch de naam Nassau en de titel Hertog van Nassau te blijven voeren.

Zie ook[bewerken]