Kapelle-op-den-Bos

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Naar navigatie springen Naar zoeken springen
Kapelle-op-den-Bos
Gemeente in België Vlag van België
Vlag van Kapelle-op-den-Bos Wapen van Kapelle-op-den-Bos
(Details) (Details)
Kapelle-op-den-Bos (België (hoofdbetekenis))
Kapelle-op-den-Bos
Geografie
Gewest Vlag Vlaams Gewest Vlaanderen
Provincie Vlag Vlaams-Brabant Vlaams-Brabant
Arrondissement Halle-Vilvoorde
Oppervlakte
– Onbebouwd
– Woongebied
– Andere
15,25 km² (2011)
70,52%
16,49%
12,99%
Coördinaten 51° 1' NB, 4° 22' OL
Bevolking (Bron: AD Statistiek)
Inwoners
– Mannen
– Vrouwen
– Bevolkingsdichtheid
9.396 (01/01/2018)
48,38%
51,62%
616,13 inw./km²
Leeftijdsopbouw
0-17 jaar
18-64 jaar
65 jaar en ouder
(01/01/2013)
19,11%
63,89%
17,00%
Buitenlanders 4,17% (01/01/2018)
Politiek en bestuur
Burgemeester Edward De Wit (CD&V)
Bestuur CD&V, sp.a
Zetels
N-VA
CD&V
sp.a
Groen
21
8
6
5
2
Economie
Gemiddeld inkomen 21.376 euro/inw. (2016)
Werkloosheidsgraad 3,99% (okt. 2018)
Overige informatie
Postcode
1880
1880
1880
Deelgemeente
Kapelle-op-den-Bos
Nieuwenrode
Ramsdonk
Zonenummer 015 - 02 - 052 - 03
NIS-code 23039
Politiezone K-L-M
Hulpverleningszone Vlaams-Brabant West
Website www.kapelle-op-den-bos.be
Detailkaart
Kapelle-op-den-BosLocatie.png
ligging binnen het arrondissement Halle-Vilvoorde
in de provincie Vlaams-Brabant
Portaal  Portaalicoon   België

Kapelle-op-den-Bos is een plaats en gemeente in de Belgische provincie Vlaams-Brabant. De gemeente telt ruim 9.000 inwoners. De gemeente wordt gerekend tot de streek Brabantse Kouters.

Toponymie[bewerken]

In het jaar 1270 wordt Kapelle-op-den-Bos voor het eerst vermeld als Capelle. Het was toen niet meer dan een kapelletje in de bossen van Smal Brabant. De plaats kreeg het achtervoegsel "op-den-Bos" om het onderscheid te maken met Sint-Ulriks-Kapelle. Zo werd het vroeger gespeld als Capelle-op-den-Bosch (zoals bijvoorbeeld te zien op de Ferrariskaarten uit 1777). Na de Tweede Wereldoorlog werd het aangepast aan de Nederlandse spellingsregels.

In de volksmond wordt meestal naar Kapelle-op-den-Bos verwezen als kortweg Kapelle.

Geschiedenis[bewerken]

Middeleeuwen[bewerken]

Kapelle-op-den-Bos heeft waarschijnlijk zijn oorsprong en naam te danken aan een bidplaats of kapel opgericht te midden van een bosgebied. De legende vertelt dat een verdwaald edelman in de 13de eeuw, uit dank voor zijn redding een kapel liet bouwen. In 1564 werd deze vervangen door de huidige Sint-Niklaaskerk.[1]

Het Zeekanaal Brussel-Schelde doorkruist al eeuwen de dorpskern van Kapelle sinds de aanleg ervan tussen 1550 en 1561.

18e - 20e eeuw[bewerken]

Op de reeds vermelde Ferrariskaarten uit de jaren 1770 is Kapelle-op-den-Bos te zien als een dorp met een 50-tal huizen, bijna uitsluitend op de Bormstraat en Mechelseweg.

In 1837 werd de spoorlijn Mechelen-Dendermonde aangelegd doorheen het centrum van het dorp.

De Sint-Niklaaskerk werd in de Eerste Wereldoorlog platgebrand door de Duitse bezetter en kreeg na de heropbouw een kroon als toren, in plaats van een spitstoren, wat uniek is in België.

Geografie[bewerken]

Kernen[bewerken]

Naast Kapelle-op-den-bos zelf omvat de fusiegemeente de deelgemeenten Nieuwenrode en Ramsdonk en het gehucht Oksdonk (Hoixdonck op de Ferrariskaart).

Demografische ontwikkeling[bewerken]

Alle historische gegevens hebben betrekking op de huidige gemeente, inclusief deelgemeenten, zoals ontstaan na de fusie van 1 januari 1977.

  • Bronnen:NIS, Opm:1806 tot en met 1981=volkstellingen; 1990 en later= inwonertal op 1 januari

Bezienswaardigheden[bewerken]

1rightarrow blue.svg Zie Lijst van onroerend erfgoed in Kapelle-op-den-Bos voor het hoofdartikel over dit onderwerp.

Cultuur[bewerken]

Muziek[bewerken]

  • Kon. fanfare Iever en Eendracht
  • Kon. Katholieke fanfare De Vrije Vlaamse Zonen
  • Brassband Kapelle-op-den-Bos

Toneel[bewerken]

  • Toneelkring Nut en vermaak
  • Theater Playerwater
  • Toneelkring Hoop op Oogst

Mobiliteit[bewerken]

Het spoorwegstation Kapelle-op-den-Bos is gelegen langs spoorlijn 53 (Schellebelle-Leuven), die deel uitmaakt van het traject Gent-Dendermonde-Mechelen.

Daarnaast stroomt het belangrijk Zeekanaal Brussel-Schelde door Kapelle-o/d-Bos. Ten slotte ligt de gemeente centraal tussen de A12 en de E19, die de gemeente verbindt met steden zoals Mechelen, Antwerpen en Brussel.

In het centrum bevindt zich ook een grote parking.

Politiek[bewerken]

Burgemeesters van Kapelle-op-den-Bos waren:

2007-2012[bewerken]

Bij de verkiezingen van 2006 verloor sp.a hun absolute meerderheid maar sp.a (9 zetels) en CD&V (6 zetels) zetten hun bestuursmeerderheid voort met burgemester Leo Peeters (sp.a). Tegen het einde van de legislatuur gaf hij de sjerp door aan Else De Wachter (sp.a).

De oppositie bestond uit Groen (1 zetel), N-VA (2 zetels) en Vlaams Belang (1 zetel: David Van Hecke). In september 2007 stapte raadslid David Van Hecke over van Vlaams Belang naar LDD, dus verloor Vlaams Belang zijn enige zetel en kreeg LDD (dat niet opkwam bij de verkiezingen) er een bij.

2013-2018[bewerken]

Bij de gemeenteraadsverkiezingen van 2012 waren opkomende partijen sp.a (met als lijsttrekker aftredend burgemeester Else De Wachter), CD&V (met aftredend schepen Edward De Wit als lijsttrekker), N-VA (met lijsttrekker Renaat Huysmans), Groen (met lijsttrekker Ilse Rymenants) en Vlaams Belang (lijsttrekker Katie Van Der Heyden). LDD deed niet mee maar riep op om voor N-VA te stemmen. Ook Open Vld, die bij de vorige verkiezingen geen verkozene haalde, deed niet mee.

N-VA werd de grootste partij (met 8 zetels), maar toch zetten SP.A en CD&V de coalitie voort met een meerderheid van 11 op 21 zetels waarbij Edward De Wit (CD&V) burgemeester werd. Else De Wachter werd OCMW-voorzitster. De schepenen waren Hugo De Haes (sp.a), Jos Thomas (CD&V), Freddy De Ruysscher (sp.a) en Ria Devos (CD&V).

In 2016 werd gemeentesecretaris Carl Van Riet, die dit twintig jaar lang was maar in 2012 opkwam op de N-VA-lijst, vervangen door Siebe Ruykens.

2019-2024[bewerken]

Zetelverdeling gemeenteraad 2019-2024
9
6
3
3
De 21 zetels zijn als volgt verdeeld:

Bij de verkiezingen van 14 oktober 2018 kwamen N-VA, CD&V en Groen op met dezelfde lijsstrekkers als in 2012. De lijst "proKA" kwam op in plaats van sp.a, zonder Else De Wachter op de lijst. ProKA verloor twee zetels, waardoor CD&V en sp.a/proKA hun meerderheid verloren. N-VA en Groen wonnen elk een zetel erbij.

Ondanks een voorakkoord tussen N-VA en CD&V sloten N-VA en Groen een bestuursakkoord. Oppositie en meerderheid wisselen dus volledig. Burgemeester wordt huisarts Renaat Huysmans (N-VA), lijsttrekker en verkozen gemeenteraadslid in zowel 2018 als 2012 en 2006. Schepen voor Groen wordt Ilse Rymenants, ook lijsttrekker en verkozen gemeenteraadslid in 2018, 2012 en 2006.

Resultaten gemeenteraadsverkiezingen sinds 1976[bewerken]

Partij 10-10-1976[2] 10-10-1982 9-10-1988 9-10-1994 8-10-2000 8-10-2006[3] 14-10-2012[4] 14-10-2018
Stemmen / Zetels % 19 % 19 % 19 % 19 % 19 % 19 % 21 % 21
AGALEV1 / Groen!2 / Groen3 - - 6,951 0 6,651 0 7,81 1 8,982 1 11,573 2 18,03 3
SP1 / sp.a-spirit2 / sp.a3 / proKA4 16,51 3 42,181 9 41,311 10 51,121 11 42,211 10 35,942 9 24,153 5 15,74 3
PVV1 / VLD2 7,341 0 6,521 0 10,951 1 12,762 2 132 2 6,952 0 - - - -
CVP1 / V.C.D.A / CD&V2 43,511 9 30,821 6 22,121 4 29,47A 6 22,221 5 25,982 6 27,382 6 28,52 6
VVB1 / VU2 / V.C.D.A / VU&ID3 / N-VA4 32,651 7 20,491 4 18,692 4 83 1 11,564 2 32,864 8 37,84 9
Vlaams Blok1 / VB-VLOTT2 / Vlaams Belang3 - - - - 6,761 0 10,582 1 4,043 0 - -
Totaal stemmen 5581 5994 6323 6645 6680 6883 7004 6992
Opkomst % 97,41 97,01 96,14 97,04 95,58 94,6
Blanco en ongeldig % 1,61 2,45 2,32 2,71 2,13 2,22 2,50 4

De rode cijfers naast de gegevens duiden aan onder welke naam de partijen telkens bij een verkiezing opkwamen.
De zetels van de gevormde coalitie krijgen als achtergrondkleur de partijkleur. De zetels van de lijst die de burgemeester levert, staan vetjes afgedrukt.

Tot 2012 waren er 19 zetels, vanaf 2013 zijn er 21 omdat het bevolkingsaantal boven de 9.000 is gegroeid.

Economie[bewerken]

Enkele fabrieken zoals Eternit, Feryn en Sanpareil zijn gevestigd in de gemeente.

Eternit maakte lange tijd gebruik van asbest, waardoor er veel asbestvervuiling was en is in Kapelle-op-den-Bos. De laatste jaren wordt werk gemaakt van de sanering van onder andere de asbeststorten en een beek. Er zijn jaarlijks nog slachtoffers ten gevolge van asbestkanker. Velen durfden echter niet te protesteren omdat Eternit voor werkgelegenheid zorgt, en is er tot nu toe slechts één asbestproces geweest.[5]

Energie[bewerken]

In 2001 werden er drie Aspiravi-windturbines gebouwd langs het zeekanaal Brussel-Schelde. Deze turbines waren lange tijd een kenmerk van de gemeente, tot er in 2015 één werd getroffen door een blikseminslag en deze in maart 2017 werd afgebroken. In oktober 2018 werden ten slotte de twee overige afgebroken.

Onderwijs[bewerken]

Kleuter- en lager onderwijs[bewerken]

In Kapelle-op-den-Bos zijn ook drie kleuter- en lagere scholen, Het Kiezeltje/De Kei, De Pepel en De Kiem. Daarnaast zijn er ook kleuter- en lagere scholen in de deelgemeentes Ramsdonk (Karamba) en Nieuwenrode ('t Graantje/'t Mulderke).

Secundair onderwijs[bewerken]

Daarnaast zijn er ook twee scholen voor secundair onderwijs, het Sint-Theresiacollege (STK) van de paters Assumptionisten en het Sint-Godelieve-Instituut (SGI) van de Zusters van Onze-Lieve-Vrouw van Zeven Weeën.

Dit is veel in verhouding tot het aantal inwoners. Zo heeft bijvoorbeeld de grotere buurgemeente Meise bijna dubbel zoveel inwoners, maar geen secundair onderwijs.

Sport[bewerken]

Verenigingen[bewerken]

  • Volleybalclub VC Eternit, is met 215 leden een van de grootste sportclubs in de gemeente.
  • Een andere grote sportvereniging is ZwemClub Kapelle-op-den-Bos ZCK, die trainen in zwembad "De Druppelteen".
  • De plaatselijke voetbalploeg, FC Eendracht Kapelle, speelt in de provinciale afdelingen.
  • Ook in de deelgemeente Ramsdonk is er een voetbalploeg aanwezig. FC Ramdsdonk speelt in de provinciale afdelingen.
  • Basketbalploeg 'SK Eternit Kapelle-op-den-Bos'
  • Tennisclub 'TC Eternit'
  • Atletiekclub 'AWE' (AtletiekWerking Eternit)

Evenementen[bewerken]

Bekende (ex-)inwoners[bewerken]

Externe links[bewerken]