Merchtem

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Merchtem
Gemeente in België Vlag van België
Vlag van Merchtem Wapen van Merchtem
Merchtem
Merchtem
Geografie
Gewest Flag of Flanders.svg Vlaanderen
Provincie Flag of Flemish-Brabant.svg Vlaams-Brabant
Arrondissement Halle-Vilvoorde
Oppervlakte
– Onbebouwd
– Woongebied
– Andere
36,72 km² (2011)
78,12%
13,8%
8,09%
Coördinaten 50° 57' NB, 4° 14' OL
Bevolking (Bron: ADSEI)
Inwoners
– Mannen
– Vrouwen
– Bevolkingsdichtheid
15.866 (01/01/2013)
49,37%
50,63%
432,10 inw./km²
Leeftijdsopbouw
0–17 jaar
18–64 jaar
65 jaar en ouder
(01/01/2008)
20,43%
62,41%
17,16%
Buitenlanders 3,39% (01/01/2010)
Politiek en bestuur
Burgemeester Eddie De Block
(Lijst vd Burgemeester)
Bestuur Lijst vd Burgemeester
Zetels
Lijst vd Burgemeester
CD&V
N-VA
Groen
25
14
6
4
1
Economie
Gemiddeld inkomen 19.125 euro/inw. (2011)
Werkloosheidsgraad 3,27% (jan. 2009)
Overige informatie
Postcode
1785
1785
1785
Deelgemeente
Merchtem
Brussegem
Hamme
Zonenummer 052 - 02
NIS-code 23052
Politiezone AMOW
Website www.merchtem.be
Detailkaart
MerchtemLocatie.png
ligging binnen het arrondissement Halle-Vilvoorde
in de provincie Vlaams-Brabant
Portaal  Portaalicoon   België

Merchtem is een plaats en gemeente in de Belgische provincie Vlaams-Brabant. De gemeente ligt in het arrondissement Halle-Vilvoorde en telt ruim 15.000 inwoners.

Geschiedenis[bewerken]

In de loop van de geschiedenis heeft het huidige Merchtem meerdere namen gekend namelijk: Martinas, Merchtinis, Markedunum en Merchtenen. Reeds in de 7e eeuw was Merchtem een rijk en dichtbevolkt gebied en behoorde toe aan bisschop van Kamerijk. Van de Karolingische tijd tot de elfde eeuw lag het grondgebied van Merchtem in de Brabantgouw.De juiste en specifieke oorsprong is onbekend. In 1251 verhief hertog Hendrik III het tot een vrijheid. Dankzij deze vrijheid kon Merchtem zich gaan uitbreiden op tal van vlakken. Het wegennet van Merchtem heeft in de loop der jaren een belangrijke rol gespeeld in de transithandel. Als men het over transithandel heeft spreekt men over de Romeinse heerbaan van Bavay-Henegouwen-Asse, Londerzeel naar Rumst en nog een baan naar Baasrode via de Schelde. Daarnaast waren er ook nog de veiligere en meer bekende banen van Dendermonde, Vilvoorde, Brugge over Gent en Leuven richting Luik. In de baan tussen Leuven en Luik speelde Merchtem een grote rol als grensgemeente tussen Brabant en Vlaanderen zodus als pleisterplaats voor de 14e eeuw. Vanaf de opkomst van Brussel speelde de weg van Brussel via Wemmel en Brussegem een grote rol inzake de betrekking die ze had met het Brusselse patriciaat. Deze heeft zich kort erna ook in Merchtem gevestigd. Al deze uitbreidingen zorgde ervoor dat Merchtem zich in topsnelheid ontwikkelde. Dankzij deze ontwikkelingen kwam er een verdrag tussen de Hertog van Brabant en de heer van Dendermonde. Het liep helaas niet zoals gewenst, de hertog van Brabant liet een lakenweversgilde oprichten dat als gevolg had dat de burgerij van Brussel hier niet mee was gediend. Een afschaffing van dit verdrag volgde in de 14e eeuw. In 1561 werd het nut ingezien van handel over water met als gevolg dat vele handel niet meer over steden moesten gaan maar zo rechtstreeks naar hun destinatie konden gaan. De vaart Brussel-Willebroek had een enorme invloed op de handel van Merchtem. Het gebruik van de vaart werd gezien als een enorm pijnpunt. Later, tot het einde van de achttiende eeuw maakte de vrijheid van Merchtem deel uit van het kwartier Brussel in het hertogdom Brabant. De in de zestiende eeuw verwoeste burcht van de heren van Merchtem en de nog bestaande donjon van het Hof ten Houte (14e eeuw) bevonden zich dicht bij de Brabants-Vlaamse grens.

Geografie[bewerken]

De gemeente wordt gerekend tot de streek Brabantse Kouters. Daarnaast ligt Merchtem ook in de noordwesthoek van Vlaams-Brabant. Merchtem ligt in het midden van de cirkel Brussel-Dendermonde-Vilvoorde en ligt op ongeveer een afstand van 15 km van deze steden. Het grenst ook aan het Pajottenland en de Vlaamse vlakte.

Kernen[bewerken]

Naast Merchtem zelf telt de fusiegemeente volgende dorpskernen:

Op 23 juli 1971 kwam er een wet voor de samenvoeging van gemeenten. Het ontwerp voor deze samenvoeging was tegen 1974 klaar. In dit ontwerp stond dat Merchtem moest worden samengevoegd met Brussegem, Hamme (zonder Oppem dat deel uitmaakte van Brussegem, Oppem ging naar Meise).

De fusie werd als volgt verantwoord: ‘De drie gemeenten liggen op de provinciaal baan Brussel - Merchtem op een afstand van 5 tot 7 km. Hamme en Brussegem zijn volledig landelijk zonder industrie. Brussegem bestaat buiten de dorpskern uit verspreide gehuchten waarvan Oppem met eigen kerk op Meise is afgestemd. Merchtem heeft industrie en tertiaire bedrijven, vandaar dat de ingaande pendel belangrijk is. Toch is globaal gezien ook deze nieuwe entiteit op pendel naar Brussel afgestemd. De landbouwspecialiteiten zijn groenten, fruit en pluimvee.’

Aangrenzende gemeenten[bewerken]

   Aangrenzende gemeenten   
 Buggenhout   Londerzeel    
 Opwijk  Brosen windrose nl.svg  Meise 
    Asse   Wemmel 

Politiek[bewerken]

2013-2018[bewerken]

Burgemeester is Eddy De Block van de Lijst Burgemeester. Deze partij heeft de meerderheid met 14 op 25 zetels.

Resultaten gemeenteraadsverkiezingen sinds 1976[bewerken]

Partij 10-10-1976[1] 10-10-1982[1] 9-10-1988[1] 9-10-1994[1] 8-10-2000[1] 8-10-2006[2] 14-10-2012[3]
Stemmen / Zetels % 21 % 23 % 23 % 23 % 23 % 23 % 25
PSJV - - - 6,54 0 - - -
CVP1/CD&V2 44,281 10 40,671 11 40,441 12 33,791 9 32,11 9 - 24,682 6
CD&V+N-VA - - - - - 32,25 8 -
N-VA - - - - - - 18,43 4
VU 9,6 1 6,55 1 11,76 2 - - - -
VLD-GM - - - 33,49 9 - - -
VLD-GMB - - - - 37,87 10 - -
VLD-GMB-SPA-LVB - - - - - 48,94 14 -
SP - 6,47 0 6,06 0 - 4,32 0 - -
AGALEV1/Groen2 - - 6,311 1 - 7,721 1 6,51 0 7,812 1
Vlaams Blok1/Vlaams Belang2 - - - - 6,721 1 9,062 1 -
GB 38,08 9 - - - - - -
VP 8,04 1 - - - - - -
GMB - 41,51 11 24,74 6 - - - -
DS - 4,8 0 - - - - -
PVV - - 10,69 2 - - - -
BURGER - - - 17,07 4 11,26 2 - -
ANDERS - - - 9,12 1 - - -
Toekomst - - - - - 3,24 0 -
Lijst vd Burgemeester - - - - - - 49,09 14
Totaal stemmen 8512 9468 9817 10042 10446 11192 11427
Opkomst % 97,31 94,67 94,29 96,26 93,14
Blanco en ongeldig % 2,26 2,72 2,21 4,65 3,69 3,18 2,23

De rode cijfers naast de gegevens duiden aan onder welke naam de partijen telkens bij een verkiezing opkwamen.
De zetels van de gevormde meerderheid staan vetjes afgedrukt

Bezienswaardigheden[bewerken]

Nuvola single chevron right.svg Zie Lijst van onroerend erfgoed in Merchtem voor het hoofdartikel over dit onderwerp.

Cultuur[bewerken]

Taal[bewerken]

De plaatselijke uitspraak van Merchtem in het Brabants luidt Merchten, en de officiële taal is er het Nederlands.

Op 24 oktober 2005 verbood de gemeente borden in andere talen dan het Nederlands op de markt. Minister van Binnenlandse Zaken Marino Keulen schorste dit besluit echter omdat het in strijd was met de wet. In augustus 2006 verbood de gemeente het gebruik van andere talen dan het Nederlands op school, zowel door leerlingen als ouders. Als rechtvaardiging hiervoor stelde burgemeester Eddie De Block dat de scholen werden betaald door de Vlaamse Gemeenschap. In de woelige BHV-periode, april 2010 stond burgemeester Eddy De Block niet toe dat de lokale politie (AMOW = Asse, Merchtem, Opwijk, Wemmel) een eentalige (Franse) info-avond organiseerde op aandringen van Wemmels burgemeester Andries.

Evenementen[bewerken]

De Steltenlopers van Merchtem
  • De Steltenlopers van Merchtem: Opgericht na de Tweede Wereldoorlog en ondertussen uitgegroeid tot een internationale attractie. "Haast jaarlijks overstroomde de Molenbeek het gehucht Langevelde. Afgesloten van de buitenwereld konden de bewoners enkel op stelten de dorpskom van Merchtem bereiken. In de winter, bij sterk vriesweer, gebeurde de overtocht met klompen of glijplanken. De blokkenloopsters illustreren dit gebruik uit de koude winterdagen van weleer."
  • Merchtemse kermis: Elk jaar is er in Merchtem 10 dagen kermis. Deze kermis gaat van start op vrijdagavond en sluit één week later af op zondag met de traditionele ballekesworp.

Onderwijs[bewerken]

  • Sint-Donatusinstituut, een katholieke school gesticht in 1908 door de Broeders van Onze-Lieve-Vrouw van Lourdes.
  • Gemeentelijke Technische en Beroepsschool Merchtem (GTSM)
  • Gemeentelijke Tuinbouwschool
  • Gemeentelijke Basisschool De Plataan, Merchtem
  • Gemeentelijke Basisschool Ten Bos, Peizegem
  • Vrije Basisschool Rinkeling, Brussegem
  • Vrije Kleuterschool Ter Dreef, Merchtem
  • Vrije lagere school Ter Dreef, Merchtem

Economie[bewerken]

De oude Brouwerij Ginder-Ale is in de gemeente gevestigd. Het zicht op de dorpskern van Merchtem wordt gekenmerkt door de gebouwen van deze brouwerij, die nu tot lofts zijn omgebouwd.

Bekende inwoners[bewerken]

Externe link[bewerken]

Bronnen, noten en/of referenties