Kiesmonarchie

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken

Een kiesmonarchie is een monarchale staatsvorm waarbij de vorst niet wordt aangeduid op basis van erfelijkheid, maar die wordt verkozen, ofwel door het volk of door een beperkte elite. Ze heet kieskoninkrijk wanneer de titel koning wordt gevoerd.

Historische voorbeelden[bewerken]

Het koningschap krijgt men niet op grond van erfrecht; men moet slechts hem op de troon verheffen, die zich zowel door zijn lichamelijke welgeschapenheid als door zijn geestelijke wijsheid onderscheidt, die door het geloof gesterkt en door grootmoedigheid gesteund wordt.[1]
In de praktijk bleek de verkiezing echter vaak een formaliteit en zo ontstond de dynastie van Capet. Na Filips II August verdween deze formaliteit dan ook.

Voorbeelden van nog bestaande kiesmonarchiën[bewerken]

  • Maleisië - is een federatie van verschillende vorstendommen (op één na sultanaten). Onder die sultans verkiezen zijzelf om de vijf jaar een Yang di-pertuan (in het Westen vaak koning genoemd) en een onderkoning.
  • Heilige Stoel - De monarch van de Katholieke wereldkerk en de tot een stuk Rome verschrompelde Kerkstaat Vaticaanstad is de paus, die tot zijn dood regeert en verkozen wordt door de kardinalen, die zijn benoemd door zijn voorgangers. Elke paus kiest zo mannen uit die geschikt zijn voor de apostolische opvolging. Het unieke hieraan is dat iedere katholiek (man of vrouw, hoewel dit laatste nog nooit is voorgekomen [bron?]) benoemd kan worden tot kardinaal; in praktijk betreft het steeds priesters, nagenoeg uitsluitend (aarts)bisschoppen, waarbij sommige zetels traditioneel het kardinaalsrood krijgen. Hoewel het proces blijk geeft van een neutrale verkiezing, is het resultaat wel een absoluut monarch.
  • De Verenigde Arabische Emiraten kennen sinds 1971, analoog met Maleisië, een vijfjaarlijkse verkiezing door de dynastieke emirs (vorsten) van de lidstaten uit eigen midden van een president en een premier voor de federatie, maar hier is de constante traditie dat de machtigste staten, Abu Dhabi en Dubai, telkens in die respectievelijke posten bevestigd worden.

Externe links[bewerken]

Bronnen, noten en/of referenties
  1. Jansen, H.P.H. (1981): Geschiedenis van de Middeleeuwen, derde druk, Uitgeverij Het Spectrum, Utrecht - Antwerpen, ISBN 9027453772, p. 206