Thorn (Limburg)
 |
|||
|
|||
  |
|||
|
|
|||
| Provincie |  Limburg |
||
| Gemeente |  Maasgouw |
||
| Coördinaten | 51°10'N 5°50'E | ||
|
|
|||
| Oppervlakte | 6,68 km² | ||
| - land | 4,68 km² | ||
| - water | 2 km² | ||
| Inwoners (1 november 2006) | 2594 (553 inw/km²) | ||
|
|
|||
| Postcode | 6017 | ||
| Netnummer | 0475 | ||
| Belangrijke verkeersaders | A2, N273 | ||
|
|
|||
 |
|||
| Locatie van de voormalige gemeente in 2006 | |||
|
|||
Thorn (
uitspraak (info·uitleg)) is het eerste Nederlandse dorp op de westelijke Maasoever vanaf Maastricht. Het ligt bij het Belgische Kessenich. Ook heeft het als buurdorpen: Ittervoort, Panheel en Wessem. Voordat Thorn op 1 januari 2007 werd samengevoegd met de andere gemeenten Maasbracht en Heel tot de nieuwe gemeente Maasgouw was Thorn zelf een gemeente. Het staat bekend als het Witte Stadje vanwege zijn witte huisjes in het centrum. Op 1 november 2006 had de gemeente Thorn een inwonertal van 2594 mensen (bron: CBS) en een oppervlakte van 6,60 km² (waarvan 2 km² water).
Inhoud |
[bewerken] Geschiedenis
Tot de ontginning in de tiende eeuw was het gebied rond Thorn heel moerassig. Aan de rand van dit moeras liep de Romeinse heirbaan van Maastricht naar Nijmegen. Omstreeks 990 werd op een hoogte, dichtbij de Maas, door graaf Ansfried, die getrouwd was met Hereswint (Hildewaris), een stift, klooster voor benedictaressen gesticht, de Abdij van Thorn. Dat klooster groeide uit tot een wereldlijk stift (een klooster voor adellijke dames) en een vorstendom, het Abdijvorstendom Thorn. Tot het Land van Thorn behoorden Thorn, Ittervoort, Haler, Grathem, Stramproy, Baexem en Ell. Veel woningen van deze Stiftdames zijn bewaard gebleven, zoals het uit 1648 afkomstige Huis met de drie kogels.
Volgens de legende lag er ooit tussen Thorn en Kessenich een legendarisch verdwenen stad met de naam Vijvere. Dat zou verzonken zijn als straf van God. Daar ligt nu het moeras het Vijverbroek.
Onder de Fransen kreeg Thorn zwaar te lijden. Toen kreeg Thorn ook zijn kenmerkende witte kleur. Nadat de adellijke dames gevlucht waren, voerden de Fransen een belasting in op basis van de omvang van de ramen. De arme bevolking, vaak wonend in grote panden, die voorheen hadden toebehoord aan rijke lieden, kon deze niet opbrengen. Om de hoogte van de belastingaanslag te beperken, metselde men de ramen dicht. Met het doel deze bouwsporen (“littekens van de armoede”) te verbergen, werden de huizen wit gekalkt.[1] Door die witte huisjes en de rust van het dorpje werd Thorn al gauw geliefd bij kunstenaars en toeristen. In 1973 kreeg de oude kern van Thorn nationale erkenning en werd het aangewezen tot beschermd stadsgezicht.[2]
[bewerken] Koninginnedag 2011
Op Koninginnedag 2011, 30 april bracht koningin Beatrix en haar familie een bezoek aan Thorn. Dit bezoek werd gecombineerd met een bezoek aan Weert.[3]
[bewerken] Sint-Michaëlkerk
De Sint-Michaëlkerk of Stiftskerk in Thorn is een parochiekerk waarvan de delen grotendeels uit de 14e eeuw stammen. Het was de stiftskerk van de Benedictijner Rijksabdij in Thorn. Het is een gotische kruisbasiliek met een oostelijke crypte onder de kruising en het koor. Er is een verhoogd "vorstinnekoor" in het zuidelijke dwarspand dat ooit dicht bij het paleis van de abdis lag. De onderbouw van de toren is een restant van het westwerk van de oudere romaanse kerk. Na de opheffing van het klooster in 1797 werd de oude parochiekerk gesloopt en nam de gemeente deze kerk in gebruik. De beroemde neogotische architect P.J.H. Cuypers restaureerde in de 19e eeuw de kerk. Cuypers liet de oostelijke kapellen slopen en verhoogde de toren.
[bewerken] Verenigingsleven
De beide harmonieorkesten van Thorn genieten landelijke faam. In 1999 maakte Hans Heijnen voor de NPS de documentaire Bokken en geiten, over de rivaliteit tussen deze twee harmonieorkesten. In deze documentaire, die geheel in het lokale dialect is opgenomen, wordt indringend geschetst hoe deze rivaliteit het sociale leven in het dorp bepaalt.
[bewerken] Geboren of woonachtig geweest in Thorn
- Henrie Adams (1959) dirigent en hoboïst, een bepaalde tijd tweede dirigent van het Harmonieorkest St. Michaël Thorn; nu dirigent van de Banda Sinfónica de la Sociedad Musical "La Artística" te Buñol (Spanje)
- Léon Adams, 9 april 1939, dirigent en muziekpedagoog, directeur van het Centrum voor de Kunsten "Stichting Kreato" te Thorn
- Leon van Acht (1899-1991), onderwijzer Heythuysen en dirigent van de kerkkoor van de Sint-Michaëlskerk te Thorn en het Harmonieorkest St. Michaël Thorn (1919-1951)
- Frans van den Berg 1919-1989, Nederlands schilder, woonde te Thorn
- Jan Cober, 1951, dirigent en klarinettist, van 1984 tot 2004 dirigent van de Koninklijke Harmonie van Thorn
- Truus Coumans(*1930), Limburgs beeldend kunstenares, woonde in de jaren '80 op 'de Grote Hegge'
- Jan Mathijs Dodé (1765-1799), notaris te Thorn, aldaar vermoord
- Guido Geelen (1961), Nederlands beeldhouwer, geboren in Thorn
- Pierre Kuijpers (*1945), dirigent en hoboïst, van 1986 tot 1996 chef-dirigent van de Koninklijke Militaire Kapel
- Pieter Hubertus Baltassar Motké (1826-1872), belastingambtenaar, geboren in Thorn
- Mia Rubens-Cuypers (1916-1990), Limburgse schilderes, woonde op de Spiekert
- Harry H.M. Ramakers (1913-?) componist, dirigent bij verschillende harmonie- en fanfareorkesten en contrabassist bij de Koninklijke Harmonie van Thorn
- Mat Schreurs, 29 april 1951, dirigent en trompettist
- Désirée Tonnaer (1955), beeldhouwer en keramist
- Jos Tonnaer (1852-1929), architect
- Thijs Tonnaer, 1955, dirigent en klarinettist
[bewerken] Fotogalerij
[bewerken] Zie ook
 |
Zie de categorie Thorn (Netherlands) van Wikimedia Commons voor meer mediabestanden. |
|
Plaatsen in de gemeente Maasgouw | |
|---|---|---|
|
Beegden · Brachterbeek · Heel · Linne · Maasbracht · Ohé en Laak · Panheel · Stevensweert · Thorn · Wessem |
||
| Bronnen |
