Bilzen
Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
|
|
|||
|
|
|||
ligging binnen het arrondissement Tongeren in de provincie Limburg |
|||
|
|
|||
| Gewest | |||
| Provincie | |||
| Arrondissement | Tongeren | ||
| Coördinaten | 50°52′N, 5°31′E | ||
| Oppervlakte – Landbouwgronden – Bossen – Bebouwde gronden – Andere |
75,90 km² (2005) 64,95% 7,67% 21,44% 5,93% |
||
|
|
|||
| Inwoners – Mannen – Vrouwen – Bevolkingsdichtheid |
30.384 (01/01/2008) 49,71% 50,29% 400 inw./km² |
||
| Leeftijdsopbouw 0–17 jaar 18–64 jaar 65 jaar en ouder |
(01/01/2008) 19,51% 64,52% 15,97% |
||
| Buitenlanders | 5,63% (01/01/2008) | ||
|
|
|||
| Burgemeester | Johan Sauwens (CD&V-Nieuw) | ||
| Bestuur | CD&V-Nieuw, Pro-Bilzen | ||
| Zetels CD&V-Nieuw Open VLD Pro-Bilzen Vlaams Belang N-VA onafhankelijke |
31 11 8 7 3 1 1 |
||
|
|
|||
| Gemiddeld inkomen | 13.305 euro/inw. (2005) | ||
| Werkloosheidsgraad | 6,93% ( jan. 2009) | ||
|
|
|||
| Postcode 3740 3740 3740 3740 3740 3740 3740 3740 3740 3740 3740 3742 3746 |
Deelgemeente Bilzen Beverst Eigenbilzen Grote-Spouwen Hees Kleine-Spouwen Mopertingen Munsterbilzen Rijkhoven Rosmeer Waltwilder Martenslinde Hoelbeek |
||
| Zonenummer | 089 - 012 | ||
| NIS-code | 73006 | ||
| Politiezone | Bilzen - Hoeselt - Riemst | ||
| Website | www.bilzen.be | ||
|
|||
Bilzen is een stad en gemeente in Belgisch-Limburg gelegen ongeveer halfweg tussen Hasselt en Maastricht. De stad telt ruim 30.000 inwoners in 13 deelgemeenten, waarvan ongeveer een derde in Bilzen zelf woont. Ze is goed bereikbaar door haar ligging langs de autosnelweg E313, het Albertkanaal, en de spoorlijn tussen Hasselt en Luik. Bilzen grenst in het westen aan Hoeselt, in het noordwesten aan Diepenbeek, in het noorden aan Genk en Zutendaal, in het oosten aan Lanaken en in het zuiden aan Riemst.
Bilzen ligt net op de grens van de Kempen met Haspengouw. Het stadscentrum, Beverst en delen van Rijkhoven zijn gelegen in de Demervallei. Ten zuidoosten van de Demer heeft het landschap een typisch Haspenhouws glooiend uitzicht.
Inhoud |
[bewerken] Kernen
Naast Bilzen zelf liggen in de gemeente nog de deelgemeenten Beverst, Eigenbilzen, Grote-Spouwen, Hoelbeek, Hees, Kleine-Spouwen, Martenslinde, Mopertingen, Munsterbilzen, Rosmeer, Rijkhoven en Waltwilder.
Op het grondgebied van Beverst ligt nog het gehucht Schoonbeek, gescheiden van het centrum van Beverst door de Demer.
| # | Naam | Oppervlakte (km²) |
Bevolking (01/01/2003) |
|---|---|---|---|
| I | Bilzen | 14,85 | 9.087 |
| II |
Beverst - Centrum - Schoonbeek |
12,20 |
5.025 2.340 2.685 |
| III | Eigenbilzen | 8,27 | 2.227 |
| IV | Grote-Spouwen | 4,85 | 1.230 |
| V | Hees | 3,72 | 749 |
| VI | Hoelbeek | 3,93 | 511 |
| VII | Kleine-Spouwen | 3,21 | 990 |
| VIII | Martenslinde | 2,12 | 769 |
| IX | Mopertingen | 1,75 | 1.338 |
| X | Munsterbilzen | 6,04 | 4.304 |
| XI | Rijkhoven | 4,57 | 1.259 |
| XII | Rosmeer | 5,01 | 757 |
| XIII | Waltwilder | 5,50 | 1.230 |
Bron:Studiecel Demografie Provincie Limburg
[bewerken] Geschiedenis
In de Romeinse periode bestond Bilzen als een kleine nederzetting langs de heirbaan Tongeren - Nijmegen. Ten tijde van de Merovingische dynastie was het bekend onder de naam Belisia, mogelijk afgeleid van het Keltische Belisa, 'helder water'. Ook de naam Belesia komt voor tijdens deze periode. Vanaf de vroege middeleeuwen vestigden Germaanse kolonisten zich op de steile Borreberg. In de 11de eeuw zou hier een houten vesting gestaan hebben.
De versterkte nederzetting ontwikkelde zich tot een handelscentrum en werd door graaf Lodewijk I van Loon ingepalmd in ruil voor privileges. De Luikse prins-bisschop Rudolf van Zähringen vernielde Bilzen in 1180. In 1251 kreeg het de stadstitel van het Graafschap Loon, waar het ook de gele en rode kleuren in het wapenschild aan overhoudt. Langs de Demer werd een begijnhof gesticht. In 1366 kwam het graafschap onder het bewind van de prinsbisschop van Luik en kreeg Bilzen het statuut van Goede Stad. De naam Bouchoultbilzen (Beukenbilzen, naar de drie beuken die aangeplant waren op het marktplein) onderscheidt de stad van zijn buren Munsterbilzen en Eigenbilzen. Ondertussen was de stad ook volledig omwald. De Zusters Franciscanessen bouwden er in de 15de eeuw een klooster, hetwelk in 1836 door de Zusters van het Heilig Graf werd betrokken.
Tijdens de Luikse successiestrijd tussen Willem van der Marck en Johan van Horne in 1483 werd de stad nagenoeg helemaal verwoest en ontmanteld. Ook in de 16de en 17de eeuw vonden plunderingen en vernielingen plaats door de nabijheid van de vesting Maastricht. De talloze inkwartiering van vreemde troepen hielden economische heropleving tegen. Na de Franse annexatie van het prinsbisdom Luik in 1795 werd Bilzen kantonhoofdplaats.
in 1870 werd Rijkhoven afgescheiden van Bilzen. Tijdens de Fusie van Belgische gemeenten in 1977 fuseerde Bilzen met Beverst, Munsterbilzen, Eigenbilzen, Spouwen (een fusie van Grote-Spouwen, Kleine-Spouwen en Rijkhoven), Hees, Hoelbeek, Rosmeer, Waltwilder, Martenslinde en Mopertingen.
[bewerken] Bezienswaardigheden
- Landcommanderij Alden Biesen in de deelgemeente Rijkhoven
- Het stadhuis in Maaslandse stijl, gebouwd in 1686
- Sint-Mauritiuskerk in neogotische stijl en in kalksteen opgetrokken
- Kerkhofhuis aan de stedelijke begraafplaats, architect Guy Cleuren
[bewerken] Evenementen en uitgaansleven
Bilzen stond vroeger bekend voor zijn muziekfestival Jazz Bilzen, het belangrijkste rockfestival van België in de jaren 60 en 70 voor de opkomst van Torhout-Werchter (het huidige Rock Werchter).
Bilzen heeft een levendig uitgaansleven. Rondom de markt bevinden zich tal van cafés, maar de jeugd is vooral te vinden in de nabijgelegen Brugstraat. De vele cafés daar sluiten pas in de vroege uurtjes hun deuren. Sinds 2004 is er een sluitingsuur van kracht: om 6u 's morgens moeten de klanten buiten en de deuren op slot.
Jaarlijks terugkerende evenementen zijn oa:
- carnavalsstoet, de zondag na Aswoensdag
- Bilzen by Night, op 30 april en 1 mei: live optredens in alle Bilzerse horecazaken
- Bilzen Run, in juni: loopwedstrijd
- Terras Bilzen, in augustus: gratis live optredens en festiviteiten in het stadscentrum
Het hele jaar door vinden er ook diverse evenementen plaats in de landcommanderij Alden Biesen.
[bewerken] Bekende Bilzenaren
[bewerken] Geboren in Bilzen
- Nicolaas Theelen (1848-1918), stichter, drukker en belangrijkste redacteur van Het Algemeen Belang (der provincie Limburg). (1879-1932)
- Camille Huysmans (26 mei 1871 - 25 februari 1968), Belgisch politicus
- Luc Appermont (4 oktober 1949), televisiepresentator
- Steve Stevaert (12 april 1954), Vlaams politicus
- Frieda Brepoels (7 mei 1955), Vlaams politica
- Kim Clijsters (8 juni 1983), tennisster
- Jan De Volder (2 augustus 1983), journalist
- Elke Clijsters (18 januari 1985), tennisster
- Jelle Vossen (22 maart 1989), voetballer KRC Genk
[bewerken] Wonende in Bilzen
- Johan Sauwens (14 maart 1951), Vlaams politicus
- Arnoud Raskin (23 februari 1973), initiatiefnemer en ontwerper van de mobiele school.
[bewerken] Trivia
- Bilzen maakt deel uit van het Economisch Netwerk Albertkanaal.
- Media in de gemeente Bilzen zijn onder andere Weekblad de Demer en het magazine 13, vernoemd naar het aantal deelgemeenten van Bilzen.
[bewerken] Externe links
| Meer afbeeldingen die bij dit onderwerp horen, zijn te vinden in de categorie Bilzen van Wikimedia Commons. |
| Gemeenten in de provincie Limburg | |
|---|---|
|
Alken · As · Beringen · Bilzen · Bocholt · Borgloon · Bree · Diepenbeek · Dilsen-Stokkem · Genk · Gingelom · Halen · Ham · Hamont-Achel · Hasselt · Hechtel-Eksel · Heers · Herk-de-Stad · Herstappe · Heusden-Zolder · Hoeselt · Houthalen-Helchteren · Kinrooi · Kortessem · Lanaken · Leopoldsburg · Lommel · Lummen · Maaseik · Maasmechelen · Meeuwen-Gruitrode · Neerpelt · Nieuwerkerken · Opglabbeek · Overpelt · Peer · Riemst · Sint-Truiden · Tessenderlo · Tongeren · Voeren · Wellen · Zonhoven · Zutendaal |
| Plaatsen in de gemeente Bilzen | |
|---|---|
|
Deelgemeenten: Beverst · Eigenbilzen · Grote-Spouwen · Hees · Hoelbeek · Kleine-Spouwen · Martenslinde · Mopertingen · Munsterbilzen · Rijkhoven · Rosmeer · Waltwilder |
| Goede Steden van het Prinsbisdom Luik |
|---|
|
Dietse steden: Beringen · Bilzen · Loon · Bree · Hamont · Hasselt · Herk-de-Stad · Maaseik · Peer · Sint-Truiden · Stokkem · Tongeren |

