Drug

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Icoontje doorverwijspagina Zie Drug (doorverwijspagina) voor andere betekenissen van Drug.
Cocaïnepoeder, een bekende drug.

Drugs (ook wel: verdovende middelen, stimulerende middelen, bedwelmingsmiddelen, roesmiddelen, geestverruimende middelen, verboden middelen of dope) is een verzamelnaam voor geneesmiddelen en genotsmiddelen die een meer of minder 'drogerende' (verdovende, opwekkende en/of hallucinogene) werking hebben en die tot verslaving kunnen leiden.

Het woord narcoticum (meervoud: narcotica) wordt vaak gebruikt bij justitie en de politie voor verdovende middelen. Het woord drug komt oorspronkelijk van het Middelnederlandse woord droge (waar het woord drogist vandaan komt). Het Franse woord drogue is aan het Middelnederlands ontleend, en het Engelse woord drug is op zijn beurt weer aan het Frans ontleend. Het Nederlands heeft het weer uit het Engels gehaald, hoewel het daar zowel medicijn als verdovend middel betekent — die eerste betekenis heeft drug in het Nederlands niet. In het Frans gebruikt men voor het woord verdovend middel ook wel stupéfiant, hetzelfde woord als het bijvoeglijk naamwoord verbluffend.

Verschil tussen hard- en softdrugs

In de Nederlandse Opiumwet wordt onderscheid gemaakt tussen soft- en harddrugs. In geval van softdrugs worden de risico's toelaatbaar geacht. Harddrugs zijn in de praktijk veel schadelijker. Alcohol wordt tot de harddrugs gerekend, alleen is het een legaal product en algemeen geaccepteerd. Nederland telt ongeveer 350.000[1] alcoholisten en België 300.000 [2].

In de volksmond heet het dat harddrugs (onder meer cocaïne en heroïne) zowel lichamelijk als geestelijk verslavend kunnen werken, terwijl softdrugs (zoals hennepproducten) niet of alleen geestelijk verslavend zijn. Toch mag men de categorie van softdrugs niet onderschatten. Een verslaving aan softdrugs (bijvoorbeeld cannabis) ontstaat minder snel dan aan harddrugs, maar is wel degelijk mogelijk, zowel op mentaal als fysiek vlak. De ontwenningsverschijnselen zijn over het algemeen minder zwaar dan bij een verslaving aan harddrugs, maar mogen zeker niet worden onderschat.

Cocaïne is vooral geestelijk verslavend. Zo kent cocaïne, behalve hevige agitatie, agressie, craving of moeheid, geen echte lichamelijke ontwenningsverschijnselen. Hennepproducten daarentegen worden veelal gemengd gerookt met tabaksproducten die, door de aanwezige nicotine, zeer verslavend zijn.

De ontwenningsverschijnselen van harddrugs zijn vaak hevig, maar de ergste symptomen zijn meestal na vijf dagen voorbij, waarna er nog een periode volgt van 'psychisch afkicken'. Deze periode is cruciaal voor eventuele terugval. Gevaarlijk is het weer gaan gebruiken van dezelfde dosis die men gebruikte voor het afkicken. De opgebouwde tolerantie kan weer snel afnemen, waardoor de kans op een overdosis bestaat.

Hoewel goed versneden harddrugs op zich niet zo schadelijk zijn als bijvoorbeeld grote hoeveelheden alcohol, zorgen ze vaak voor veel problemen. Financieel, lichamelijk (men heeft minder honger en kan zich gaan verwaarlozen), psychisch (men kan vreemde dingen doen onder invloed van drugs) en men kan op straat belanden met alle gevolgen van dien. Een gebruiker die verslaafd is, belandt vaak in de criminaliteit, vaak 'kruimelwerk', maar soms ook zwaardere delicten als inbraak, handel in drugs en overvallen. Alcoholisten belanden minder vaak op straat, maar toch zijn er veel die dakloos zijn en/of een zwervend bestaan leiden.

Drie soorten

Drugs laten zich naar hun effect op het lichaam en bewustzijn grofweg in drie categorieën indelen:

Verdovende middelen

Nuvola single chevron right.svg Zie Verdovende middelen voor het hoofdartikel over dit onderwerp.

Ook wel 'downers'. Tot deze groep behoren:

  • Alcohol
  • benzodiazepinen; barbituraten
  • opiaten, zoals opium of het opiumderivaat heroïne. Sterk gerelateerd aan heroïne is morfine, dat, behalve als drug, in de geneeskunde ook wordt gebruikt als sterke pijnstiller. Hoewel heroïne ook een sterk pijnstillend effect heeft, wordt het door drugsgebruikers gebruikt als geestelijk verdovend middel. De drug wordt gerookt, gesnoven of gespoten en is sterk verslavend. Methadon, dat vaak afbouwend wordt gegeven tegen sommige afkickverschijnselen, kan langdurige afkickverschijnselen veroorzaken indien het langdurig gebruikt wordt. Bijvoorbeeld bij heroïneverslaafden die 'clean' zijn en ter voorkoming van een terugval en ter voorkoming van criminaliteit (en ter bevordering van de terugkeer in 'de maatschappij') langdurig deze pijnstiller gebruiken.

Afkickverschijnselen van harddrugs zijn onder andere: koude rillingen, angsten en een sterk gevoel van onbehagen. Craving, een sterke hunkering naar het middel, komt zeer vaak voor. Bij het in een keer stoppen van bijvoorbeeld heroïne, worden de verschijnselen ook wel Cold turkey genoemd.

Tot op zekere hoogte behoren ook marijuana en hasjiesj tot de verdovende middelen, hoewel zij meestal tot de hallucinogenen worden gerekend.

De verslaving aan benzodiazepinen (kalmerende medicatie en slaapmiddelen) zoals diazepam wordt soms behoorlijk onderschat. Vooral het afkicken hiervan kan een langdurige zaak zijn.[3] Afkickverschijnselen bij benzodiazepinen zijn vooral angst, stress, agitatie en hypergevoeligheid voor bijvoorbeeld geluiden. In ernstige gevallen depersonalisatie en epileptische aanvallen. De verschijnselen lijken enigszins op die van alcohol, echter zijn ze iets milder en houden vaak veel langer aan, vooral als er niet of kort wordt afgebouwd.

Stimulerende middelen

Ook wel 'uppers' genaamd. Tot deze groep behoren onder andere:

  • cocaïne
  • amfetamines (Amfetamine wordt ook wel gebruikt als doping bij duursporten.)
  • MDMA (hoofdbestanddeel van XTC)
  • nicotine (Nicotine stimuleert de afgifte van dopamine en blokkeert tegelijkertijd ook de hersencellen die deze afgifte weer zouden moeten afremmen, waardoor men constant nicotine nodig heeft om de stimulerende werking te ervaren De stimulerende werking is dus zeer kort en er zijn steeds hogere doseringen nicotine nodig om dit effect te behouden en/of te bereiken).[4][5][6]
  • Methylfenidaat (wordt voorgeschreven bij behandeling van personen met ADHD, die hier juist rustiger van worden, of hen helpen om beter te studeren, bij mensen die geen ADHD hebben, kan het sterk opwekkend werken, als amfetamine).
  • Plantaardige stoffen (of stoffen die voorkomen in bijvoorbeeld) qat, thee, koffie, energiedrank, efedrine, guarana of het meer inheemse munt hebben een stimulerend effect, meestal zowel geestelijk als lichamelijk. Op lange termijn kunnen sommige van deze stoffen het lichaam juist uitputten. Bijvoorbeeld het gebruik van grote hoeveelheden energy drinks, met stoffen als cafeïne, guarana, suiker en taurine.
  • Steroïden (Stimulering van de spiergroei. Voornamelijk gebruikt door bodybuilders.)

Hallucinogene middelen

Nuvola single chevron right.svg Zie Hallucinogeen voor het hoofdartikel over dit onderwerp.

Ook wel psychedelische drugs, of geestverruimende middelen, genoemd. Tot deze groep behoren onder andere:

In minder sterke mate horen ook absint en hop tot deze categorie.

Van de bovenstaande drugs is hennep, waar wiet (marihuana) en hasj (hasjiesj) onder vallen, de bekendste.

Hallucinogene middelen zijn allen in meerdere of mindere mate psychodysleptisch. Een psychodyslepticum is een stof, die het bewustzijn verandert en/of verruimt.

LSD veroorzaakt in tegenstelling tot paddo's en MDA en aanverwante stoffen veelal geen hallucinaties, omdat de gebruiker van LSD zich in hoge mate bewust is, of kan zijn, van het feit dat de dingen die zij waarneemt en als afwijkend ervaart, niet toebehoren aan de pregnante realiteit van de materie, maar aan andere realiteiten, die zich bijvoorbeeld in de geest van de gebruiker en in de sociale omgang met nabije personen kunnen bevinden. Hallucinaties kenmerken zich door een verlies van het inzicht dat afwijkende waarnemingen niet gebaseerd zijn op de realiteit van de materie, zoals soms het geval is bij paddo's en MDA.

Wijze van gebruik

Drugs kunnen, overigens net zoals alle chemische stoffen en medicijnen, op verschillende wijzen worden geconsumeerd:

  • Oraal: De drugs worden opgegeten of gedronken, al dan niet vermengd met iets anders. Een voorbeeld is het gebruik van alcoholische dranken, of thee waaraan opium is toegevoegd;
  • Nasaal: De drugs word (over het algemeen in poedervorm) in lijnen of zogenaamde "puntjes" naar binnen gesnoven. Word veel gebruikt voor amfetamine, cocaine & ketamine.
  • Intraveneus: De drugs worden in een ader gespoten, zodat ze direct het bloed bereiken. Een voorbeeld is het gebruik van heroïne. Veel drugsgebruikers schamen zich voor hun verslaving en spuiten daarom niet meer in de armen omdat dit te zichtbaar is, anderen hebben op die plaats door jarenlang spuiten geen zichtbare aderen meer. In plaats daarvan spuit men in andere aders: tussen de vingers of tenen, boven de ogen, soms in de benen of in de buik;
  • Via een open wond: Sommige zeer verstokte drugsgebruikers kunnen door jarenlang intraveneus drugsgebruik geen aders meer vinden en brengen zich een wond toe die ze voortdurend openhouden, om hier de drugs met de hand in te wrijven;
  • Inhaleren: De drugs worden op een oppervlak gelegd en (na eventueel verhitten) wordt de damp geïnhaleerd. Inhalatie kan ook bij poedervormige drugs voorkomen. Voorbeelden hiervan zijn het gebruik van "crack", en lijmsnuiven;
  • Roken: Eigenlijk valt dit onder inhaleren. In dit geval wordt de drug echter met tabak vermengd (dat eigenlijk door de nicotine zelf al als een drug te kwalificeren valt) en door middel van rookwaar (vloeipapier, pijp) opgerookt. Toevoeging van tabak kan in sommige gevallen achterwege blijven. Het bekendste voorbeeld is de "joint": een lange sigaret met wiet en/of hasj er in vermengd;
  • Kauwen: Dit is een van de oudste manieren om drug te consumeren. Het middel. veelal een plant, wordt gekauwd, waardoor de werkzame stof uit de bladeren vrijkomt en doorgeslikt wordt of via de slijmvliezen opgenomen. Voorbeeld is het kauwen van qat;
  • Rectaal of vaginaal: Deze methode wordt ook wel pluggen genoemd en is vrij omslachtig en onaangenaam, en komt dan ook weinig voor. De drug wordt in het rectum of vagina gestoken of via een klysma ingebracht, en via de darmen of blaaswand opgenomen in het bloed. Het is echter weleens gesignaleerd bij alcoholisten, die op deze manier met minder drank sneller dronken kunnen worden.
  • Via de huid: Voorbeeld is de nicotinepleister.

Trivia

Toen in de jaren 70 het gebruik van MD(M)A in Amerika in zwang raakte - en overigens nog niet als illegale drug was bestempeld - noemden de gebruikers het de 'Magical Drug of America'. Toen MDMA wel op de lijst van verboden middelen werd geplaatst, werd de chemische formule aangepast tot het niet-illegale MDA, totdat ook dat verboden werd en men MDMC verzon.

In het Belgische gangstermilieu wordt wel de term "Marklar" gebruikt voor verschillende soorten drugs.

Andere drugs

Drugs die hierboven nog niet of nauwelijks genoemd zijn, zijn: GHB, LSA, poppers, speed, 2C-B, kanna, ibogaïne, kratom en DMT en LMA

Therapeutische toepassing

In het verleden hield een aantal mensen zich een tiental jaren bezig met het onderzoek naar de mogelijke toepassing van verschillende soorten drugs (met name MDMA, LSD en marihuana) binnen de medische wetenschap. In Nederland is de medische marihuana op dit moment al een feit. Ook is er veel onderzoek gedaan naar de behandeling van ernstig geesteszieken met LSD en paddo's. Verder wordt er onderzoek gedaan naar bijvoorbeeld de toepassing van MDMA bij de behandeling van mensen met kanker. Voor meer informatie, zie de Externe link naar de website van MAPS hieronder.

Zie ook

Externe links

Bronnen, noten en/of referenties
  1. "Feiten over drugs", Discovery.nl, 2006-04-19. Geraadpleegd op 2008-09-14.
  2. "En u? Drinkt u alcohol?", e-gezondheid.be. Geraadpleegd op 2008-09-14.
  3. "University of Newcastle: Ashton Manual". Geraadpleegd op 2008-09-22.
  4. Nicotine, kopje: Dopamine en noradrenaline
  5. Tabak (nicotine) snelst verslavende drug
  6. Adhdnetwerk.nl - nicotine