Nicolaas Pierson (politicus)

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Nicolaas Pierson
NicolaasPierson.jpg
Algemene informatie
Naam Nicolaas Gerard Pierson
Geboren 7 februari 1839
Overleden 24 december 1909
Partij Liberale Unie
Titulatuur Mr. (juridische eredoctor)
Politieke functies
1891-1894, 1897-1901 Minister
1897-1901 Premier
1901-1905 Tweede Kamer
Parlement & Politiek - biografie
Portaal  Portaalicoon   Politiek
Nederland

Nicolaas Gerard Pierson (Amsterdam, 7 februari 1839Heemstede, 24 december 1909) was een Nederlandse bankier, econoom en liberaal politicus. Hij was achtereenvolgens hoogleraar staatshuishoudkunde aan de Gemeentelijke Universiteit te Amsterdam, directeur van De Nederlandsche Bank, minister van Financiën in het Kabinet-Van Tienhoven en Voorzitter van de Ministerraad in "zijn" kabinet-Pierson.

Levensloop[bewerken]

Nicolaas Pierson was afkomstig uit een Amsterdamse handelsfamilie. Hij was lid van de familie Pierson en de jongste van de zes kinderen van de koopman Jan Lodewijk Gregory Pierson en de schrijfster Ida Oyens (lid van de familie Oijens).[1] Twee van zijn broers zijn de predikanten Allard en Hendrik Pierson.

Pierson begon zijn carrière in de glashandel van zijn vader in 1860-61. In 1861 werd hij hoofd van de handelsfirma Beckman en Pierson, die zich toelegde op de handel in katoen en koloniale waren. In 1864 werd hij voor vier jaar hoofddirecteur van de Surinaamsche Bank te Amsterdam, en in diezelfde tijd begon hij als leraar economie aan de Handelsschool te Amsterdam.

In 1868 kwam hij in dienst van De Nederlandsche Bank als een van de directeuren, en hij bleef daar uiteindelijk 24 jaar werken. In het volgende jaar in 1877 werd hij tevens hoogleraar staathuishoudkunde en statistiek aan de Gemeentelijke Universiteit te Amsterdam, waar hij tot 1885 in dienst bleef. In De Nederlandsche Bank werd hij in 1885 gepromoveerd tot president-directeur, wat hij tot 1891 bleef.

In 1891 begon zijn carrière in Den Haag als minister van Financiën als opvolger van Karel Antonie Godin de Beaufort. Hij zat zijn termijn van nog drie jaar uit, waarna hij een periode van drie jaar ambtloos bleef. In 1897 begon hij een tweede periode als minister van Financiën, terwijl hij in die tijd tevens voorzitter van de ministerraad. Hier leidde hij het naar hem genoemde kabinet-Pierson dat bekend werd als het 'kabinet van sociale rechtvaardigheid'. Van 1905 tot 1909 was hij tot slot nog een periode lid van de Tweede Kamer der Staten-Generaal voor het kiesdistrict Gorinchem.

Werk[bewerken]

Pierson was een financieel en economisch deskundige die als minister met veel gezag sprak.

Hypotheekrenteaftrek[bewerken]

Als minister van Financiën in het Kabinet-Van Tienhoven bracht hij een belangrijke belastingherziening tot stand.

Deze herziening voorzag onder andere in het belasten van huiseigenaren met de huurwaarde van de woning en (rente)inkomsten op overig vermogen, maar ook in de mogelijkheid om (onder meer) de rente op (hypotheek)schulden hierop in mindering te brengen. Hiermee was de hypotheekrenteaftrek een feit.

Pierson Penning[bewerken]

Als eerbetoon aan Pierson werd een stichting opgericht ter bevordering en het uitdragen van zijn wetenschappelijke interesses. Daartoe kent de Stichting elke drie jaar de Pierson Penning toe aan een zeer verdienstelijk economist van Nederlandse nationaliteit, die zich heeft onderscheiden door de kwaliteit en de diepgang van zijn publicaties.

De Pierson Penning werd toegekend aan de economen:

Piersonmedaille[bewerken]

De Piersonmedaille wordt iedere drie jaar (voorheen twee jaar) uitgereikt aan een jonge, veelbelovende onderzoeker op economisch-financieel terrein, die op het punt staat internationaal door te breken. Aan de medaille is een bedrag van € 5000 verbonden, ter beschikking gesteld door de Stichting Mr. N.G. Pierson Fonds. De medaille werd voor het eerst uitgereikt in 2007.

De medaille werd toegekend aan:

  • Albert Menkveld (2007)
  • Thomas Dohmen (2009)
  • Stefan Trautmann (2012)

Externe links[bewerken]

Voorganger:
W.C. Mees
President van De Nederlandsche Bank
1885-1891
Opvolger:
N.P. van den Berg
Voorganger:
K.A. Godin de Beaufort
Minister van Financiën
1891-1894
Opvolger:
J.P. Sprenger van Eyk
Voorganger:
J.P. Sprenger van Eyk
Minister van Financiën
1897-1901
Opvolger:
J.J.I. Harte van Tecklenburg
Voorganger:
J. Röell
Voorzitter van de Ministerraad
1897-1901
Opvolger:
A. Kuyper
Bronnen, noten en/of referenties
  1. Het gezin telde feitelijk zeven kinderen, maar een jongere broer overleed al op vierjarige leeftijd. Zie: Willemien Schenkeveld, 'Oyens, Ida', in: Digitaal Vrouwenlexicon van Nederland