Charles Ruijs de Beerenbrouck
| Charles Ruijs de Beerenbrouck | ||||
| Naam | Charles Joseph Marie Ruijs de Beerenbrouck | |||
| Geboren | Roermond, 1 december 1873 | |||
| Overleden | Utrecht, 17 april 1936 | |||
| Partij | RKSP, RKSP | |||
|
||||
Charles Joseph Marie Ruijs de Beerenbrouck (Roermond, 1 december 1873 - Utrecht, 17 april 1936) was een Nederlandse jonkheer en premier in de jaren 1918-1925 en van 1929-1933.
Hij was de zoon van jonkheer Gustave Ruijs de Beerenbrouck (1842-1926), minister van Justitie in het kabinet-Mackay (grondlegger van de arbeidsinspectie en de eerste sociale wet) en later gouverneur van Limburg (1918).
[bewerken] Politiek
Charles Ruijs de Beerenbrouck studeerde rechten in Leiden en promoveerde in 1895. Hij was daarna enige tijd advocaat.
Van 1901 tot 1905 werkte hij bij het Openbaar Ministerie en was gemeenteraadslid in Maastricht en later Tweede Kamerlid voor de Bond van rooms-katholieke Kiesverenigingen (later: Roomsch-Katholieke Staatspartij - RKSP).
In 1918 volgde hij zijn vader op als commissaris van de koningin in Limburg. Maar enige maanden later schoof formateur mgr. Nolens hem naar voren als minister-president van Nederland. De katholieken waren bij de eerste verkiezingen volgens het stelsel van evenredige vertegenwoordiging de grootste fractie geworden. Maar Nolens, een priester, als eerste minister was ondenkbaar, in de eerste plaats voor de koningin.
Op 9 september 1918 ging het eerste kabinet-Ruijs de Beerenbrouck van start onder de tot dan toe jongste en eerste katholieke Nederlandse premier. Ruijs trad tevens op als minister van Binnenlandse Zaken. Twee nieuwe departementen werden opgericht: Onderwijs (De Visser, CHU) en Arbeid (Aalberse, RKSP).
De regering werd kort na aantreden - in 1918 - geconfronteerd met de revolutiedreiging (van onder anderen Troelstra) die echter spoedig overging. De regering slaagde erin om de door de Eerste Wereldoorlog ontstane economische crisis te bezweren.
In 1922 werd hij na de verkiezingen opnieuw premier (het tweede kabinet-Ruijs de Beerenbrouck). Nadat de door het kabinet ingediende Vlootwet werd afgewezen door de Tweede Kamer diende hij zijn ontslag in, hetgeen koningin Wilhelmina afwees. Na moeizame onderhandelingen binnen het kabinet kon hij verder regeren. De regering trad uiteindelijk in 1925 toch af. In datzelfde jaar werd hij voorzitter van de Tweede Kamer (tot 1929). In 1927 werd hij minister van Staat.
In 1929 vormde Ruijs zijn derde (en laatste) kabinet. Hij bekleedde naast het premierschap ook het ministerschap van Binnenlandse Zaken en korte tijd dat van Landbouw. Dit kabinet werd, toen de economische crisis als gevolg van de beurskrach van 1929 ook in Nederland duidelijk werd, vooral een crisiskabinet. Na zijn aftreden als premier in 1933 was hij tot zijn dood in 1936 opnieuw Kamervoorzitter. Hij was getrouwd met Jonkvrouw Maria Josephina Ernestina Alexandrina van der Heyden (19 augustus 1877 - 17 januari 1948 't Suideras, Vierakker)
[bewerken] Andere initiatieven
Ruijs de Beerenbrouck speelde ook een belangrijke rol in het katholieke verenigingsleven (men zou kunnen zeggen: binnen de katholieke zuil), waaronder al tijdens zijn studietijd als eerste voorzitter van de Leidse studentenvereniging Augustinus, en in de strijd tegen het alcoholisme. Ook is hij, in twee perioden, lid geweest van het curatorium van de R.K. Leergangen, namelijk van 1912 tot 1919 en van 1925 tot 1929.
In het begin van de 20e eeuw viel op het gebied van de openbare hygiëne, gezondheidsvoorlichting en -opvoeding en de verpleging van zieken veel te verbeteren. Op zijn initiatief werd in 1910 het Limburgse Groene Kruis opgericht.
[bewerken] Externe links
- Jhr.Mr. Ch.J.M. Ruijs de Beerenbrouck, Parlement & Politiek
- Ruijs van Beerenbroek, jhr. Charles Joseph Marie (1873-1936), Biografisch Woordenboek van Nederland
- Ruijs van Beerenbroek, jonkheer Charles Joseph Maria, Biografisch Woordenboek van het Socialisme en de Arbeidersbeweging in Nederland
| Zie de categorie Charles Ruijs de Beerenbrouck van Wikimedia Commons voor meer mediabestanden. |
- Algemeene Bond (RKSP)-politicus
- Commissaris van de Koning(in)
- Minister-president van Nederland
- Nederlands advocaat
- Nederlands minister van Binnenlandse Zaken
- Nederlands minister van Economische Zaken
- Nederlands minister van Koloniën
- Nederlands minister van Landbouw
- Nederlands minister van Marine
- Nederlands minister van Oorlog
- Nederlands minister van Staat
- Nederlands politicus in de periode 1900-1945
- Nederlandse adel
- RKSP-politicus
- Tweede Kamervoorzitter
- Tweede Kamerlid