Aloys Van de Vyvere

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Aloys Van de Vyvere
Afbeelding gewenst
Geboren Tielt, 8 juni 1871
Overleden Parijs, 22 oktober 1961
Partij Katholieke Unie
Flag of Belgium.svg Premier van België Flag of Belgium.svg
Aangetreden 13 mei 1925
Einde termijn 17 juni 1925
Regering Van de Vyvere
Monarch Albert I
Voorganger Georges Theunis
Opvolger Prosper Poullet
Minister van Financiën
Aangetreden 1914
Einde termijn 21 november 1918
Regering de Broqueville I
Cooreman
Voorganger Michel Levie
Opvolger Léon Delacroix
Aangetreden 13 mei 1925
Einde termijn 22 mei 1925
Regering Van de Vyvere
Voorganger Georges Theunis
Opvolger Albert-Edouard Janssen
Minister van Openbare Werken
Aangetreden 18 juni 1911
Einde termijn 11 november 1912
Regering de Broqueville I
Voorganger Joris Helleputte
Opvolger Joris Helleputte
Minister van Justitie
Aangetreden 24 oktober 1921
Einde termijn 20 november 1921
Regering Carton de Wiart
Voorganger Emile Vandervelde
Opvolger Fulgence Masson
Minister van Economische Zaken
Aangetreden 20 november 1920
Einde termijn 11 maart 1924
Regering Carton de Wiart
Theunis I
Voorganger Fernand de Wouters d'Oplinter
Opvolger Romain Moyersoen
Portaal  Portaalicoon   België
Politiek

Aloys Jean Maria Joseph Van de Vyvere (Tielt, 8 juni 1871 - Parijs, 22 oktober 1961) was een Belgisch katholiek volksvertegenwoordiger en minister.

Levensloop[bewerken]

Hij was een zoon van Jean-Baptiste van de Vyvere en van Marie-Valérie Sierens en trouwde in 1894 met Marie-Louise de Neeff (1870-1926). Hij hertrouwde in 1931 met Nydia Merten (1910-1995). Uit het eerste huwelijk had hij vijf kinderen en nog een dochter uit het tweede.

In 1931 werd hij in de Belgische erfelijke adel opgenomen met de bij eerstgeboorte overdraagbare titel van burggraaf.

In zijn studententijd was hij geëngageerd op Vlaams en sociaal gebied. Na de Grieks-Latijnse humaniora in het Sint-Jozefscollege van Tielt, promoveerde hij tot doctor in de rechten en licentiaat in de thomistische wijsbegeerte aan de Katholieke Universiteit Leuven. Hij vestigde zich in Gent als advocaat en werd politiek actief. In 1904 werd hij provincieraadslid voor Oost-Vlaanderen en in 1907 gemeenteraadslid van Gent, waarvan hij van 1909 tot 1911 schepen was.

In 1911 werd hij verkozen tot katholiek volksvertegenwoordiger voor het arrondissement Roeselare-Tielt, een mandaat dat hij vervulde tot in 1931. Binnen de katholieke partij genoot hij de steun van de Belgische Boerenbond.

Minister[bewerken]

In de periode van 1911 tot 1926 was Van de Vyvere achtereenvolgens:

  • Minister van Landbouw en Openbare Werken (1911-1912), in de regering-de Broqueville.
  • Minister van Spoorwegen (1912-1914), in dezelfde regering.
  • Minister van Financiën (1914-1918), in dezelfde regering en in de regering-G. Cooreman.
  • Minister van Economische Zaken (1920-1924), in de regeringen onder Henry Carton de Wiart en Georges Theunis.
  • Van 13 mei tot 17 juni 1925 was hij eerste minister en minister van Financiën. Zijn katholieke regering kwam tot stand in een periode van langdurige politieke crisis en werd al na enkele dagen ten val gebracht.
  • Minister van Landbouw (1925-1926) in de regering-Poullet-Vandervelde.

In 1931 verliet hij de politiek.

In 1918 was hij tot minister van Staat benoemd.

Zakenleven[bewerken]

Na zijn vertrek uit de politiek, wijdde hij zich aan het zakenleven. Zo was hij onder meer:

Tijdens de Tweede Wereldoorlog verbleef hij in New York, waar hij de belangen van de Groep Sofina behartigde, alsook die van de Groep Hallet. Meer algemeen bekommerde hij zich om de belangen van de Belgische vennootschappen in het buitenland.

In 1925 werd hij de eerste voorzitter van de Vereniging van Maritieme Congressen. Hij zat de internationale congressen voor in Caïro, Venetië, Brussel, Lissabon en Rome. Hij bleef actief in deze vereniging tot in 1956 en werd tot erevoorzitter benoemd.

Vlaamse kwesties[bewerken]

Vandevyvere was in zijn jeugdjaren bekend als flamingant. Hij werkte mee aan Vlaamsgezinde studentenbladen, zoals De Knodse een De Vlaamsche Vlagge. Hij was medestichter in Leuven van het Katholiek Vlaams Hoogstudentenverbond en van het tijdschrift Ons Leven. Samen met Pieter-Jozef Sencie richtte hij in 1891 de Sociale Studie- en Sprekersbond op, die de kennis van het Nederlands wilde bevorderen.

Als lid van het Belgisch oorlogskabinet in Le Havre, ijverde hij voor de verbetering van de positie van de Vlaamse frontsoldaten, door verplichte tweetaligheid op te leggen in de opleiding van officieren, door het publiceren van tweetalige ambtelijke mededelingen en door de aanwezigheid van Nederlandstalige officieren in elke compagnie.

In 1919 werd hij voorzitter van de groep van Vlaamse Kamerleden. Hij zette zich toen samen met Frans Van Cauwelaert en Alfons Van de Perre in om het zogenaamde 'minimumprogramma' van Vlaamse eisen te realiseren. Na in 1921 opnieuw minister te zijn geworden, zette hij zich in voor het wetsontwerp op het administratief taalgebruik, dat op 29 juli 1921 werd goedgekeurd.

Vandevyvere was een groot voorstander van de vernederlandsing van de universiteit van Gent. De eerste stap hiertoe zette hij in 1923 door het doen goedkeuren van de wet-Pierre Nolf, die een ontdubbeling van de cursussen realiseerde. In 1929 volgde dan de volledige vernederlandsing. Hij weerhield er kardinaal Mercier van om in Antwerpen een concurrerende Nederlandstalige universiteit op te richten. In de plaats werd de katholieke Universiteit Leuven vanaf 1924 gesplitst in een Nederlandse en Franse universiteit. Voor de vernederlandsing was vooral een jeugdvriend van Vandevyvere actief, Monseigneur Pieter Jozef Sencie. Vandevyvere werd lid van de raad van bestuur van de universiteit en bleef dit tot aan zijn dood.

Literatuur[bewerken]

  • Paul VAN MOLLE, Het Belgisch Parlement, 1894-1972, Antwerpen, 1972.
  • Valéry JANSSENS, Burggraaf Aloys van de Vyvere in de geschiedenis van zijn tijd, 1982.
  • Luc SCHEPENS, Koning Albert, Charles de Broqueville en de Vlaamse Bewqeging tijdens de Eerste Wereldoorlog, Tielt, 1983.
  • Valéry JANSSENS, Vicomte Aloys van de Vyvere, homme d'Etat, in: Biographie Nationale de Belgique, T. XXXXIII, Brussel, 1984.
  • Emmanuel GERARD, De Katholieke Partij in crisis. Partijpolitiek leven in België (1918-1940), Leuven, 1985.
  • Lode WILS, Honderd jaar Vlaamse Beweging, deel 2, Leuven, 1985.
  • Valéry JANSSENS, Burggraaf Aloïs van de Vyvere, in: Nieuwe encyclopedie van de Vlaamse Beweging, Tielt, 1998.
  • Oscar COOMANS DE BRACHÈNE, État présent de la noblesse belge, Annuaire 2000, Brussel, 2000.
Voorganger:
Georges Theunis
Belgische premier
Regering-Van de Vyvere (13 mei 1925-17 juni 1925)
Opvolger:
Prosper Poullet
Voorganger:
Joris Helleputte
Minister van Landbouw
1911-1912
Opvolger:
Joris Helleputte
Voorganger:
Joris Helleputte
Minister van Openbare Werken
1911-1912
Opvolger:
Joris Helleputte
Voorganger:
Jules de Trooz
Minister van Spoorwegen
1912-1914
Opvolger:
Paul Segers
Voorganger:
Michel Levie
Minister van Financiën
1914-1918
Opvolger:
Léon Delacroix
Voorganger:
Emile Vandervelde
Minister van Justitie
1921
Opvolger:
Fulgence Masson
Voorganger:
Fernand de Wouters d'Oplinter
Minister van Economische Zaken
1920-1924
Opvolger:
Romain Moyersoen
Voorganger:
Georges Theunis
Minister van Financiën
1925
Opvolger:
Albert-Edouard Janssen
Voorganger:
Albéric Ruzette
Minister van Landbouw
1925-1926
Opvolger:
Pierre de Liedekerke de Pailhe