Irisbus Citelis
| Irisbus Citelis | ||||
| Citelis 12m van RATP | ||||
| Concern | Iveco |
|||
| Busbouwer | Irisbus |
|||
| Type | Citelis | |||
| Productiejaren | 2005-heden | |||
| Voorganger | Diverse; | |||
| Concurrenten | Diverse; | |||
| Citelis 10,5m CNG van Arriva op de stadsdienst van Leeuwarden | ||||
| Citelis 18m diesel van Ligne d'azur | ||||
|
||||
De Irisbus Citelis is een integral low floor-autobus, geproduceerd door de Franse busfabrikant Irisbus. De bus wordt sinds 2005 gebouwd en is de opvolger van de Irisbus Agora en de Irisbus CityClass.
Dus bus wordt geproduceerd in de Italiaanse stad Ufita Valle, de Franse stad Annonay en de Tsjechische voormalige Irisbusfabriek Karosa.
Er bestaan negen versies van de Citelis:
- 10,5m diesel;
- 12m diesel;
- 18m diesel;
- 12m Line diesel;
- 10,5m CNG;
- 12m CNG;
- 18m CNG;
- 12m Hybride;
- 18m Hybride;
Bij de Lineversie is, in tegenstelling tot de andere versies, de motor horizontaal geplaatst, in plaats van verticaal, om zo meer zitplaatsen te kunnen creëren. Naast de diesel en CNG-versies zijn er sinds 2007 ook trolleybusversies en sinds 2010[1] hybrideversies beschikbaar.
Inhoud |
Trolleybus [bewerken]
Onder licentie van Irisbus bouwt de Tsjechische busfabrikant Škoda een trolleybusvariant van de Citelis. Deze versie staat bekend als de Škoda 24Tr Irisbus en komt vooral voor in Oost-Europese landen.
Technische specificaties [bewerken]
| 10,5m diesel | 12m diesel | 18m diesel | 12m Line diesel | 10,5m CNG | 12m CNG | 18m CNG | 12m Hybrid | 18m Hybrid | |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Lengte | 10 460 mm | 11 990 mm | 17 900 mm | 11 990 mm | 10 460 mm | 11 990 mm | 17 900 mm | 11 990 mm | 17 900 mm |
| Breedte | 2 500 mm | ||||||||
| Hoogte | 2 924 mm | 2 924 mm | 2 924 mm | 2 979 mm | 3 301 mm | 3 301 mm | 3 301 mm | 3 391 mm | 3 393 mm |
| Wielbasis | 4 950 mm | 6 120 mm | 5 355 / 6 675 mm | 6 120 mm | 4 950 mm | 6 120 mm | 5 355 / 6 675 mm | 6 120 mm | 5 355 / 6 675 mm |
| Vooroverbouw | 2 710 mm | ||||||||
| Achteroverbouw | 3 160 mm | ||||||||
| Interieurhoogte 2 deuren (voor/achter) | 2 344 mm / 2 115 mm | n.v.t. | 2 344 mm / 2 115 mm | n.v.t. | 2 344 mm / 2 115 mm | n.v.t. | |||
| Interieurhoogte 3 deuren (voor/achter) | 2 344 mm / 2 309 mm | 2 344 mm / 2 119 mm | 2 344 mm / 2 309 mm | 2 344 mm / 2 119 mm | 2 344 mm / 2 309 mm | 2 344 mm / 2 119 mm | |||
| Interieurhoogte 4 deuren (voor/achter) | n.v.t. | 2 344 mm / 2 108 mm | n.v.t. | 2 344 mm / 2 108 mm | n.v.t. | 2 344 mm / 2 108 mm | |||
| Instaphoogte voor | 320 mm | ||||||||
| Instaphoogte midden | 330 mm | ||||||||
| Instaphoogte achter | 330 mm | ||||||||
| Draaicirkel (buitendraai) | 8 955 mm | 10 785 mm | 11 703 mm | 10 685 mm | 8 955 mm | 10 785 mm | 11 703 mm | 10 785 mm | 11 703 mm |
| Draaicirkel (binnendraai) | 7 225 mm | 9 000 mm | 10 260 mm | 8 890 mm | 7 225 mm | 9 000 mm | 10 260 mm | 9 000 mm | 10 260 mm |
| Motor | EEV Euro 4 / 5 IVECO Cursor 8 F2B | EEV IVECO Cursor 8 F2G | EEV IVECO Trector 6 | ||||||
| Vermogen | 180 kW (245 pk) of 213 kW (290 pk) | 180 kW (245 pk) of 213 kW (290 pk) | 213 kW (290 pk) of 280 kW (380 pk) | 180 kW (245 pk) of 213 kW (290 pk) | 180 kW (245 pk) of 213 kW (290 pk) | 180 kW (245 pk) of 213 kW (290 pk) | 213 kW (290 pk) of 243 kW (330 pk) | 220 kW (300 pk) | 220 kW (300 pk) |
| Versnellingsbak | Automaat Voith of ZF | ||||||||
| Aantal zitplaatsen1 | 19 tot 28 personen | 20 tot 37 personen | 31 tot 49 personen | 22 tot 41 personen | 19 tot 28 personen | 20 tot 37 personen | 32 tot 51 personen | 23 tot 37 personen | 30 tot 49 personen |
| Maximaal aantal passagiers2 | ca. 90 personen | ca. 97 personen | ca. 130 personen | ca. 97 personen | ca. 90 personen | ca. 97 personen | ca. 140 personen | ca. 104 personen | ca. 160 personen |
1= afhankelijk van het aantal deuren en stoelindeling; 2= inclusief staanplaatsen
Inzet [bewerken]
In Nederland komt deze bus nog niet voor, maar een bus reed wel in 2007 tijdelijk op proef bij HTM. Daarnaast heeft Arriva Nederland een aantal 10,5m en 12m Compressed Natural Gas-bussen voor inzet op de stadsdienst van Leeuwarden in de concessie Noord- en Zuidwest Friesland per december 2012. De bus komt ook voor in onder andere België, Duitsland en Frankrijk in de reguliere dienstregeling. In België wordt de bus alleen ingezet bij TEC en enkele buspachters.
De eerste rechtsgestuurde Citelis kwam in 2008/2009 in dienst bij Swan Transit uit Australië
| Land | Bedrijf | Serie | Aantal | Inzet | Opmerking |
|---|---|---|---|---|---|
| Swan Transit | ?? | 1 | Perth | Gelede bus | |
| J De Reys en Zn. | 111509 | 1 | Antwerpen | Line-versie Verkocht aan Van der Straeten |
|
| TEC | 4400 - 4413 | 14 | Namen - Luxemburg | ||
| 5231 - 5347 | 117 | Verviers - Luik | |||
| 7555 - 7599 | 45 | Charleroi | |||
| Van der Straeten | 221012 | 1 | Oost-Vlaanderen | Line-versie ex-J De Reys en Zn. 111509 |
|
| VER | 318 - 323 | 6 | Ennepe-Ruhr-Kreis | ||
| CTPM | 52 - 66 | 15 | Perpignan | ||
| CTS | 401 - 427 | 27 | Straatsburg | CNG-bussen | |
| 314 - 338 | 25 | Straatsburg | Gelede bussen | ||
| 301 - 313 339 - 352 |
27 | Straatsburg | Gelede CNG-bussen | ||
| Disney | 23, ?? | ?? | Pendeldiensten Disneyland Parijs | ||
| 61, 63, ?? | ?? | Pendeldiensten Disneyland Parijs | Gelede bussen | ||
| DK'Bus Marine | ?? | 8 | Duinkerke | ||
| ?? | 3 | Duinkerke | Line-versie | ||
| Idelis | 701 - 713, 814 - 820, 1021 - 1040, 1141 - 1152, 1253-1264 | 64 | Pau | ||
| Keolis Dijon | 381 - 382 | 2 | Dijon | Gelede bussen ex-demobussen |
|
| Lignes dAzur | 235, ?? | ?? | Nice | Gelede bussen | |
| RATP | 3001 - 3885 | 885 | RATP busnetwerk (Parijs, Île-de-France) |
Line-versie | |
| 1811 - 1952 | 142 | Gelede bussen | |||
| 5101 - 5326 | 226 | ||||
| 0081 - 0100 | 20 | Bussen zijn reserve/niet in dienst | |||
| Solea | 640 - 655 | 16 | Mulhouse | Gelede bussen | |
| ST2N | 221 - 248, 291 - 294 | 32 | Nice | Gelede bussen | |
| STCL | 319 - ?? | 25 | Limoges | ||
| STRAN | 412 - 417 | 8 | Saint Nazaire | ||
| 553 - 554 | 2 | Saint Nazaire | Gelede bus | ||
| TAG | ?? | 30 | Grenoble | ||
| ?? | 24 | Grenoble | Gelede bussen | ||
| TBC | 2605 - 2667, ?? | ?? | Gironde | Gelede CNG bussen | |
| TCAT | ?? | 17 | Troyes | ||
| TCRA | ?? | 5 | Avignon | ||
| ?? | 9 | Avignon | Line-versie | ||
| TCRM | 0606, 0607, ?? | 18 | Metz | Line-versie | |
| Tisseo | 0863, ?? | ?? | Haute-Garonne | Gelede bussen | |
| Transdev Reims | ?? | 21 | Reims | ||
| ?? | 7 | Reims | Gelede bussen | ||
| Transpole | 8617, 8635 - ?? | ?? | Rijsel | Gelede bussen | |
| 10171, 10173, 10186, 10219 - 10245 | ?? | Rijsel | CNG-bussen | ||
| Twisto | ?? | 9 | Caen | Gelede bussen | |
| Veolia Transport Normandië | ?? | 14 | Normandië | ||
| Vitalis | 469 - 471 | 3 | Poitiers | CNG-bussen | |
| 160 - 171 | 12 | Poitiers | Gelede CNG-bussen | ||
| Straeto bs | 21, ?? | ?? | Reykjavik | ||
| ATM | 4270 | 1 | Milaan | Hybride bus | |
| CTM | 512 - 536 | 25 | Cagliari | ||
| GTT | ?? | 100 | Turijn | ||
| Start Romagna | 10418-10432 | 15 | Ravenna | ||
| 32121-32133 | 13 | Rimini | |||
| ZET | 684, ?? | ?? | Zagreb | ||
| AVL | 212 - 252 | 41 | Stadsdienst Luxemburg | ||
| 31 - 45 | 15 | Stadsdienst Luxemburg | Gelede bussen | ||
| Gemengen | QB386 | 1 | Luxemburg | ||
| TICE | 11 - 32 | 22 | Esch-sur-Alzette | ||
| Arriva | 6471-6475 | 5 | Stadsdienst Leeuwarden | 10,5m CNG-bussen | |
| 6601-6612 | 12 | Stadsdienst Leeuwarden | CNG-bussen | ||
| 6613-6615 | 3 | Streekdienst Ameland | CNG-bussen | ||
| HTM | 331 | 1 | Den Haag | Proefbus CNG ex PKM Gdynia 2000 exex MPK Wałbrzych 263 |
|
| JLA Jarocin | ?? | 1 | Jarocin | ||
| Mobilis | MI-957, ?? | 17 | Krakau | ||
| MPK Wałbrzych | ?? | 14 | Wałbrzych | ||
| ?? | 5 | Wałbrzych | Gelede CNG-bussen | ||
| MZK Słupsk | ?? | 8 | Słupsk | Gelede CNG-bussen | |
| PKS Bydgoszcz | ?? | 15 | Bydgoszcz | ||
| PKS Lubin | ?? | 5 | Lubin | ||
| EMT-Palma | ?? | 22 | Palma de Mallorca | ||
| ?? | 10 | Palma de Mallorca | CNG-bussen | ||
| ?? | 18 | Palma de Mallorca | Gelede bussen | ||
| ?? | 2 | Palma de Mallorca | Gelede CNG-bussen | ||
| EMTSAM | ?? | 62 | Malaga | ||
| ?? | 10 | Malaga | Gelede bussen | ||
| Empresa Municipal de Transportes de Valencia | 80?? | 15 | Valencia | Gelede bussen | |
| 92?? | 5 | Valencia | CNG-bussen | ||
| TUZSA | 2201 - 2227 | 27 | Zaragoza | ||
| Luchthaven Praag-Ruzyně | ?? | ?? | Vliegveld pendelbus | ||
| Auto AG Group | 33-37, 40 | 6 | Luzern | Gelede bussen | |
| Bus Sierrois | VS133226, VS343857 | 2 | Stadsdienst Sierre |
Externe links [bewerken]
- (fr) Productinformatie
- (fr) Technische specificaties Citelis 12m diesel
- (fr) Technische specificaties Citelis 18m diesel
- (fr) Technische specificaties Citelis 10,5m CNG
- (fr) Technische specificaties Citelis 12m CNG
- (fr) Technische specificaties Citelis 18m CNG
- (fr) Technische specificaties Citelis 12m Hybride
- (fr) Technische specificaties Citelis 18m Hybride
- Technische specificaties (oud overzicht)
-
CNG-versie van de Citelis van Arriva in Leeuwarden
| Zie de categorie Irisbus Citelis van Wikimedia Commons voor meer mediabestanden. |
| Bronnen, noten en/of referenties |