Harzer Schmalspurbahnen

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Naar navigatie springen Naar zoeken springen
Harzer Schmalspurbahnen GmbH
Harzer Schmalspurbahnen
Het smalspoornet van de HSB
Algemene informatie
Land Vlag van Duitsland Duitsland
Hoofdvestiging Wernigerode
Actief 1993-heden
Website http://www.hsb-wr.de
Beheer
Trajecten Harzquerbahn
Selketalbahn
Brockenbahn
Trajectlengte 140,4
Portaal  Portaalicoon   Openbaar vervoer
Vervoerbewijs (voorzijde).
Stoomloc 99 7237-3 bij Albrechtshaus.
Draaischijf Wernigerode.

De Harzer Schmalspurbahnen GmbH (HSB) is, met een totale spoorlengte van 140,4 kilometer, het grootste smalspoorbedrijf van Duitsland. Het bedrijf bestaat sinds 13 maart 1991, en heeft op 1 februari 1993 het smalspoornet in de Harz van de Deutsche Reichsbahn (DR) overgenomen. De partner van de HSB is Landkreis Harz.

De HSB heeft in totaal 44 stations, 25 stoomlocomotieven, 16 diesellocomotieven, 10 motorwagens en circa 230 werknemers. De HSB vervoert circa 1 miljoen mensen per jaar. De spoorwijdte is 1000 millimeter (meterspoor).

Geschiedenis[bewerken | brontekst bewerken]

In 1887 werd het traject GernrodeMägdesprung als eerste smalspoorlijn geopend. Het traject behoorde toen aan het bedrijf Gernrode-Harzgeroder Eisenbahn AG (GHE). In de hieropvolgende jaren werd het traject uitgebreid naar de plaatsen Alexisbad, Harzgerode, Stiege, Hasselfelde en Eisfelder Talmühle. De naam van dit traject werd Selketalbahn, omdat het voor het grootste deel door het Selketal loopt.

In 1896 startte een tweede bedrijf, genaamd Nordhausen-Wernigeroder Eisenbahn-Gesellschaft (NWE). Dit bedrijf exploiteerde de Harzquerbahn (WernigerodeDrei Annen HohneNordhausen) en de Brockenbahn (Drei Annen Hohne – SchierkeBrocken). Deze twee lijnen werden geopend op 27 maart 1899.

De bedrijven GHE en NWE werden na nationalisatie op 1 april 1949 overgenomen door de Deutsche Reichsbahn (DR), die naast de GHE en de NWE ook andere privébedrijven uit Saksen-Anhalt overnam.

Oorspronkelijk was ook het bedrijf Südharz-Eisenbahn-Gesellschaft (SHE) onderdeel van het smalspoornet in de Harz. In 1899 werden de trajecten WalkenriedBraunlage en BrunnenbachsmühleTanne geopend. Bij Sorge kruiste het traject van de SHE de Harzquerbahn van de NWE.

Door de deling van Duitsland werd het gedeelte van de SHE dat in West-Duitsland lag, in 1961, na de start van de bouw van de Berlijnse Muur stilgelegd. Ook het verkeer op de Brockenbahn werd op 13 augustus 1961 stilgelegd. Alleen met een speciaal toegangskaartje konden reizigers nog naar Schierke rijden.

Na de eenwording van Duitsland in 1990 werd de Brockenbahn gerenoveerd en op 15 september 1991 heropend. Op 1 februari 1993 werd de smalspoorlijn van de DR overgenomen door de HSB.

Op 18 april 2005 werd begonnen met de aanleg van een nieuw traject tussen Gernrode en Quedlinburg. De DB had het treinverkeer tussen deze plaatsen stilgelegd. Deze lijn was aangelegd met normaalspoor en werd omgespoord. Hiertoe werd het station van Gernrode, dat voordien een kopstation was, verbouwd. Op 6 maart 2006 kwam de eerste trein van de HSB aan in het station van Quedlinburg. Vanaf 26 juni 2006 is het station Quedlinburg in de dienstregeling opgenomen.

Op 30 november 2009 werd begonnen met de aanleg van een nieuwe halte in Schurzfell. Hiermee worden de opstapmogelijkheden voor reizigers uit Nordhausen verbeterd. De nieuwe halte is een jaar later in gebruik genomen.

Rollend materieel[bewerken | brontekst bewerken]

De Harzer Schmalspurbahnen beschikken over het volgende rollend materieel:

Locomotieven DR-serie Oude aanduiding Huidige aantal Rijvaardig Inzet-/opstelplaats Opmerking
Stoomlocomotieven
99 5901 tot 5903 99590 NWE 11 tot 22 3 2 Extra treinen naar de Brocken, anders reserve (Wernigerode) Mallet-Locomotieven
99 5906 99590 NWE 41II 1 Ja Selketalbahn (Gernrode) Mallet-locomotieven
99 6001 99600 NWE 21II 1 Ja Selketalbahn (Gernrode) Eenheidslocomotief (prototype)
99 6101 en 6102 99610 NWE 6 en 7 2 1 Reserve voor extra treinen (Nordhausen Nord) Extra treinen / hoofdrevisie
99 7222 9922 99 222 1 Ja Harzquer- en Brockenbahn (Wernigerode) Eenheidslocomotief,
bijnaam "Big Mama",
over het algemeen met het oude nummer in dienst.
99 7231 tot 7247 9923–24 99 231 tot 247 17 9 Selketal, Harzquer- en Brockenbahn Nieuwbouw-stoomlocomotieven
Dieseltreinstellen
187 001 VT 137 GHE T 1 1 Ja Gernrode Extra treinen
187 011 en 013 KAE VT 1 en 2 2 Nee Wernigerode Westerntor Bijnaam "Fischstäbchen" ("Visstick")
187 012 MEG T 15 1 Ja Selketalbahn (Gernrode)
187 015 1 Nee Wernigerode Westerntor Nieuwbouwtreinstel, prototype
187 016 tot 019 4 Ja Harzquer- en Selketalbahn (3 Nordhausen Nord, 1 Wernigerode) Nieuwbouwtreinstel
187 025 VT 137 NWE T 3 1 Ja Op alle lijnen (Wernigerode Westerntor) Extra treinen,
sleeptreinstel
187 201 tot 203 3 Ja Tramlijn 10 in de omgeving van Nordhausen Twee-systeem tram
type Combino duo van de "Straßenbahn Nordhausen"
Diesellocomotieven
199 005 en 006 V 10 C 2 Nee (Nordhausen Nord) Lange termijn-overgave aan "IG Harzer Schmalspurbahnen e. V.",
006 wacht op reparatie
199 010 tot 012 Kö II 3 1 Rangeerdienst Bw Wernigerode Westerntor Ombouw van normaalspoor
199 301 V 30 C 1 Nee (Lokdepot Ilfeld) Prototype van een locomotiefserie voor de Indonesische staatsspoorwegen.
199 861, 871, 872, 874, 877, 892 V 100 6 3 Op alle lijnen voor goederentreinen, werktreinen, hulptrein en in de rangeerdienst en de sneeuwruimdienst (1 Wernigerode, 2 Nordhausen Nord) Ombouw van normaalspoor,
bijnaam "Harzkamel"
Normaalspoor stoomlocomotief
95 1027 950 95 027 1 ja Rübelandbahn (Blankenburg (Harz)) Bij de HSB ingedeeld, ingezet op de normaalsporige Rübelandbahn
Spoorwegondernemingen en spoorwegbeheerders voor reizigers- en/of goederenvervoer per spoor in Europa
Albanië:Hekurudhe e Shqiperise (HSH)
Armenië:Harawkowkasjan Jerkatughi (HJ)
Azerbeidzjan:Azərbaycan Dəmir Yolları (ADY)
België:Crossrail Benelux · Eurostar · Infrabel NV (spoorwegbeheerder) · Lineas, voorheen: B-Cargo · NMBS · Thalys
Bosnië en Herzegovina:Željeznice Federacije Bosne i Hercegovine (ŽFBH) · Željeznice Republice Srpske (ŽRS)
Bulgarije:Bulgarski Durzhavni Zheleznitsi (BDŽ) · Bulmarket (BM) · DB Schenker Rail Bulgaria (DB)
Denemarken:Arriva Danmark · Banedanmark (BDK) - (spoorwegbeheerder) · CFL Cargo · Danske Statsbaner (DSB) · DSB S-tog · DB Schenker Rail Danmark Services (DB) · Hovedstadens Lokalbaner · Lokalbanen · Midtjyske Jernbaner · Nordjyske Jernbaner · Regionstog · Varde-Nørre Nebel Jernbane
Duitsland:Abellio GmbH, Abellio Rail NRW GmbH, Abellio Rail Mitteldeutschland GmbH, Abellio Rail Baden-Württemberg GmbH, Westfalenbahn GmbH (WFB) · AKN Eisenbahn AG (AKN) · Bayerische Zugspitzbahn Bergbahn AG · Bayerische Regiobahn (BRB) · BeNEX, agilis · Berchtesgadener Land Bahn (BLB) · Borkumer Kleinbahn · cantus · Deutsche Bahn (DB), DB Fernverkehr, DB Regio, DB Cargo, DB Netze AG (spoorwegbeheerder), Usedomer Bäderbahn (UBB) · Die Länderbahn - Regentalbahn, alex, oberpfalzbahn, trilex, vlexx GmbH, vogtlandbahn, waldbahn · erixx · Eisenbahnen und Verkehrsbetriebe Elbe-Weser (EVB) · eurobahn · Harzer Schmalspurbahnen (HSB) · Hessische Landesbahn (HLB) · HSL Logistik GmbH · Keolis Deutschland · Meridian · metronom · Mitteldeutsche Regiobahn (MRB) · National Express · Netinera Deutschland GmbH voorheen: Arriva Deutschland GmbH · NiedersachsenBahn GmbH · nordbahn · Norddeutsche Eisenbahngesellschaft Niebüll (neg) · Ostdeutsche Eisenbahn (ODEG) · Osthannoversche Eisenbahnen (OHE) · Rail4chem · Rheinisch-Bergische Eisenbahn-Gesellschaft (RBE) · Rurtalbahn · SBB Deutschland GmbH · Süd-Thüringen-Bahn · Transdev GmbH, Transdev Verkehr GmbH, NordWestBahn GmbH, Bayerische Oberlandbahn (BOB), Transdev Hannover GmbH, Transdev Regio Ost GmbH, Transdev Rheinland GmbH,Transdev Sachsen-Anhalt GmbH (HEX), Trans Regio Deutsche Regionalbahn GmbH, Württembergische Eisenbahn-Gesellschaft mbH (WEG) · VIAS GmbH
Estland:CoalTerminalTrans (CTT) · Edelaraudtee · Eesti Raudtee (EVR) · Elron · GoRail
Finland:VR-Yhtymä (VR) · Ratahallintokeskus (RHK) (spoorwegbeheerder)
Frankrijk:Chemins de fer de Provence (CP) · Getlink voorheen: Groupe Eurotunnel SE (spoorwegbeheerder) · Keolis SA · Lyria SAS· Régie Autonome des Transports Parisiens (RATP) · Société nationale des chemins de fer français (SNCF) · SNCF Réseau (onderdeel SNCF) (spoorwegbeheerder) · Transdev SA
Georgië:Sakartuelos Rkinigsa (SR)
Griekenland:Organismos Sidirodromon Ellados (OSE)
Hongarije:Győr-Sopron-Ebenfurti Vasút Zrt (GySEV) · Budapesti Helyiérdekű Vasút (BHÉV) · Magyar Államvasutak (MÁV)
Ierland:Dublin Area Rapid Transit (DART) · Iarnród Éireann (IÉ)
Italië:Arenaways · Nuovo Trasporto Viaggiatori (NTV) · Societá Automobilistica Dolomiti (SAD) · Rete ferroviaria Italiana (RFI) (spoorwegbeheerder) · Ferrovie dello Stato Italiane · Trenitalia
Kazachstan:Kazakstan Temir Zholy (KTZ)
Kosovo:Trainkos
Kroatië:Hrvatske Željeznice (HŽ)
Letland:Baltijas Ekspresis (BE) · Baltijas Tranzita Serviss (BTS) · Latvijas Dzelzcels (LDZ) · SIA "Gulbenes - Alūksnes bānītis"
Litouwen:Lietuvos Geležinkeliai (LG)
Luxemburg:Chemins de fer luxembourgeois (CFL) · CFL Cargo · Railinfralu (spoorwegbeheerder)
Macedonië:Makedonski Zeleznici (MZ)
Moldavië:Calea Ferata din Moldova (CFM)
Montenegro:Zeljeznica Crne Gore a.d. Podgorica (ZCG)
Nederland:Arriva · Breng · Connexxion · DB Cargo (DB) · ERS Railways · HSL Logistik Benelux · Infraspeed BV (spoorwegbeheerder HSL-Zuid vanaf 1999) · Keolis Nederland · Nederlandse Spoorwegen (NS) · NS International · ProRail BV (spoorwegbeheerder vanaf 2005) · Qbuzz · Rotterdam Rail Feeding (RRF)
Noorwegen:Bane NOR SF (spoorwegbeheerder) · Cargolink AS · CargoNet AS (CN) · Flåm Utvikling AS · Flytoget AS · Malmtrafikk AS (MTAS) · RailCombi · Tågåkeriet i Bergslagen AB (TÅGAB) · Vy, voorheen: Norges Statsbaner (NSB) · Vy Gjøvikbanen
Oekraïne:Ukrzaliznytsia (UZ) · Укрзалізниця (УЗ)
Oostenrijk:ÖBB-Holding AG (ÖBB) · Achenseebahn AG · CargoServ GmbH · City Air Terminal Betriebsgesellschaft m.b.H. · Graz-Köflacher Bahn und Busbetrieb GmbH (GKB) · Innsbrucker Verkehrsbetriebe und Stubaitalbahn GmbH (IVB) · Lavamünder Bahn Betrieb Ges mbH (LLB) · Linzer Lokalbahn AG (LILO) · Mariazellerbahn · Montafonerbahn AG (MBS) · Niederösterreichische Verkehrsorganisationsgesellschaft m.b.H. · Raaberbahn AG (ROeEE) · Steiermärkische Landesbahnen (StLB) · Stern & Hafferl Verkehrsgesellschaft mbH (StH) · Südburgenländische Regionalbahn GmbH (SRB) · Tauern Touristik GmbH · Taurachbahn GmbH · TX Logistik GmbH · Walser Eisenbahn GmbH · WESTbahn Management GmbH · Wiener Lokalbahnen (WLB) · Zillertaler Verkehrsbetriebe AG (ZB)
Polen:Polskie Koleje Państwowe (PKP) · Koleje Mazowieckie (KM) · Przewozy Regionalne (PR) · PKP Polskie Linie Kolejowe (PLK) (spoorwegbeheerder) · Stowarzyszenie Kolejowych Przewozów Lokalnych (SKPL) · Szybka Kolej Miejska w Trójmieście (SKM) · Szybka Kolej Miejska w Warszawie (SKM) · Koleje Dolnośląskie
Portugal:Comboios de Portugal (CP) · Fertagus · Rede ferroviaria nacional (Refer) (spoorwegbeheerder) · Takargo (TK)
Roemenië:Căile Ferate Române (CFR) · DB Schenker Rail Romania (DB) · Transferoviar Călători (TFC)
Rusland:Rossiejskieje zjeleznye dorogi (RŽjD)
Servië:Železnice Srbije (ŽS) · Termo Elektrana Nikola Tesla (TENT) · Kombinovani Prevoz (KP)
Slovenië:Agencija Zelezniski Promet (AZP) (spoorwegbeheerder) · Slovenske železnice (SŽ)
Slowakije:Železnice Slovenskej Republiky (ŽSR) · Železničná spoločnosť Slovensko (ZSSK)
Spanje:Administrador de Infraestructuras Ferroviarias (adif) (spoorwegbeheerder vanaf 2005) · Red Nacional de los Ferrocarriles Españoles (RENFE) · EuskoTren · Ferrocarrils de la Generalitat de Catalunya (FGC) · Ferrocarriles de Vía Estrecha (FEVE) · Ferrocarrils de la Generalitat Valenciana (FVG) · Ferrocarrils de la Generalitat de Catalunya (FVC) · Gestor de Infraestructuras Ferroviarias (GIF) (spoorwegbeheerder tot 2005)
Tsjechië:České Dráhy (ČD) · LEO Express · RegioJet AG (RJ) (RGJ) · Správa železniční dopravní cesty (SŽDC) (spoorwegbeheerder)
Tsjecho-Slowakije:Železničná spoločnosť a.s. (ZSSK)
Turkije:Türkiye Cumhuriyeti Devlet Demiryolları (TCDD)
Verenigd Koninkrijk:Abellio, Abellio Greater Anglia, Abellio ScotRail · Arriva UK Trains Ltd · Arriva Trains Wales · c2c · Chiltern Railways · CrossCountry · DB Schenker Rail (DB) · First Capital Connect · First Great Western · First ScotRail · Freightliner Ltd · Gatwick Express · Great Western Trains Co Ltd · Getlink voorheen: Eurotunnel Plc (spoorwegbeheerder) · London Midland · London Overground · Merseyrail · National Express East Coast · National Express East Anglia · Network Rail (spoorwegbeheerder) · New Southern Railway · Northern Rail · Southeastern · South West Trains Ltd · Stagecoach Group PLC · Transport for Wales Rail Services · First TransPennine Ltd · Virgin Trains Ltd
Wit-Rusland:Belaroeskaja Tsjyhoenka/Беларуская Чыгунка (BTsj)/(БЧ)
Zweden:Statens Järnvägar (SJ) · Green Cargo · LKAB Malmtrafik AB (MTAB) · Hector Rail · Inlandsbanan AB (IBAB) · Roslagbanen · Storstockholms Lokaltrafik (SL) · Trafikverket AS tot 2010: Banverket AS (spoorwegbeheerder) · Tågåkeriet i Bergslagen AB (TÅGAB) · Värmlandstrafik · Vy Tåg
Zwitserland:Appenzeller Bahnen (AB) · BLS AG (BLS) · BLS Cargo AG (BLS) · BLS Netz AG (spoorwegbeheerder) · Crossrail AG · Matterhorn Gotthard Bahn (MGB) · Montreux-Berner Oberland-Bahn (MOB) · Rhätische Bahn (RhB) · Schweizerische Bundesbahnen (SBB/CFF/FFS) · SBB Cargo AG · SBB Infrastruktur AG (spoorwegbeheerder) · Südostbahn (SOB) · Thurbo · transN · Treni Regionali Ticino Lombardia (TILO) · Zentralbahn (ZB)
Zie de categorie Harzer Schmalspurbahnen van Wikimedia Commons voor mediabestanden over dit onderwerp.