Doris Lessing

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Nobel prize medal.svg Doris Lessing
Doris Lessing leest voor tijdens lit.cologne, 2006
Doris Lessing leest voor tijdens lit.cologne, 2006
Algemene informatie
Volledige naam Doris May Lessing CH OBE
Pseudoniem(en) Jane Somers
Geboren Perzië, 22 oktober 1919
Overleden 17 november 2013
Land Vlag van Verenigd Koninkrijk Verenigd Koninkrijk
Doris Lessing: A Retrospective, Website
Portaal  Portaalicoon   Literatuur

Doris Lessing, meisjesnaam: Doris May Tayler, zelden gebruikt pseudoniem: Jane Somers (Kermanshah (Perzië), 22 oktober 1919 - Londen, 17 november 2013[1]), was een Brits schrijfster, in 2007 onderscheiden met de Nobelprijs voor de Literatuur. Haar werk weerspiegelt diepgaande betrokkenheid bij politieke en menselijke problemen, maar is ook autobiografisch en beschrijft dan haar Afrikaanse jeugdervaringen.

Biografie[bewerken]

Doris Lessing werd geboren als dochter van een Britse officier en een verpleegster. Het gezin verhuisde in 1924 naar Rhodesië (thans Zimbabwe), waar Doris Lessing tot 1949 bleef wonen. Ze volgde er de lagere school en verliet de ouderlijke woning toen ze vijftien jaar was.

In 1937 verhuisde Lessing naar Salisbury, waar ze telefoonoperator werd; ze trouwde daar met haar eerste man, Frank Wisdom. Ze kreeg twee kinderen met hem voordat ze in 1943 van hem scheidde.

In de "communist book club" ontmoette ze haar tweede man, Gottfried Lessing, met wie ze vrij snel trouwde en een kind kreeg. In 1949 eindigde ook dit huwelijk in een scheiding.

Lessing verhuisde in 1949 met haar jongste zoon naar Londen, waar haar eerste roman, Het zingende gras, werd gepubliceerd. Ze brak in 1962 door met Het Gouden Boek.

Lessings fictieliteratuur wordt meestal in drie fasen ingedeeld. De communistische betrokkenheid (1944-1956 en later in The Good Terrorist), toen ze radicale teksten over sociale problemen schreef, de psychologische thematiek (1956-1969) en daarna de soefithematiek (Canopusserie).

De jury van de Nobelprijs voor de Literatuur 2007 bracht met haar keuze voor Doris Lessing naar eigen zeggen hulde aan "die heldendichteres van de vrouwelijke ervaring, die met scepsis, vuur en visionaire kracht een verdeelde beschaving onder de microscoop heeft gelegd".[2] Wegens rugklachten kon de auteur op 10 december 2007 de prijs niet zelf in Stockholm in ontvangst nemen. De onderscheiding werd haar in Londen aangeboden.

Feminisme[bewerken]

Doris Lessing werd beschouwd als een prominent feministe – vooral naar aanleiding van haar hoofdwerk Het gouden boek. Zelf hield ze wat dat betreft echter een behoorlijke slag om de arm:

Aanhalingsteken openen

Wat de feministen van mij willen is iets dat zij niet hebben onderzocht, want het is religieus. Zij willen dat ik getuigenis afleg. Wat ze mij het liefste zouden willen horen zeggen is: 'Ha, mijn zusters, ik sta zij aan zij met jullie in je strijd richting de gouden dagenraad waar al die beestachtige kerels er niet meer zullen zijn.' Willen zij echt dat mensen overgesimplificeerde uitspraken doen over mannen en vrouwen? Jazeker, dat willen ze. Ik betreur het ten zeerste, dat ik tot deze slotsom moest komen.

Aanhalingsteken sluiten
(vertaling van:) What the feminists want of me is something they haven't examined because it comes from religion. They want me to bear witness. What they would really like me to say is, 'Ha, sisters, I stand with you side by side in your struggle toward the golden dawn where all those beastly men are no more.' Do they really want people to make oversimplified statements about men and women? In fact, they do. I've come with great regret to this conclusion.[3]

Onderscheidingen[bewerken]

  • Somerset Maugham Award, 1954
  • Prix Médicis étranger, 1976
  • Österreichischer Staatspreis für Europäische Literatur, 1981
  • Shakespeare-Preis der Alfred Toepfer Stiftung F. V. S., Hamburg, 1982
  • W. H. Smith Literary Award, 1986
  • Palermo Prize, 1987
  • Premio Internazionale Mondello, 1987
  • Premio Grinzane Cavour, 1989
  • James Tait Black Memorial Prize, 1995
  • Los Angeles Times Book Prize, 1995
  • Premio Internacional Catalunya, 1999
  • Companion of Honour from the Royal Society of Literature, 2000
  • David Cohen British Literary Prize, 2001
  • Premio Príncipe de Asturias, 2001
  • S.T. Dupont Golden PEN Award, 2002
  • Nobelprijs voor de Literatuur, 2007

Werken[bewerken]

  • 1950 - The grass is singing (roman, vertaald als Het zingende gras)
  • 1951 - This was the old chief's country (verhalen)
  • 1952 - Children of violence: Martha Quest (roman)
  • 1953 - Five (verhalen)
  • 1953 - Retreat to innocence (roman)
  • 1954 - Children of violence: A proper marriage (roman, vertaald als Een goed huwelijk)
  • 1957 - The habit of loving (verhalen, vertaald onder de titel Liefhebben uit gewoonte)
  • 1957 - Going home (verslag)
  • 1958 - Children of violence: A ripple from the storm (roman, vertaald als Een echo van de storm)
  • 1959 - Each his own wilderness (toneel)
  • 1959 - 14 Poems
  • 1960 - In pursuit of the English (verslag)
  • 1962 - The golden notebook (roman, vertaald als Het gouden boek)
  • 1962 - Play with a tiger (toneel)
  • 1963 - A man and two women (verhalen)
  • 1964 - African stories (verhalen)
  • 1965 - Children of violence: Landlocked (roman, vertaald als Gestrand)
  • 1966 - The black Madonna (korte verhalen)
  • 1966 - Winter in july (korte verhalen)
  • 1967 - Particularly cats (korte verhalen - non-fictie, vertaald als In 't bijzonder katten)
  • 1968 - Going home (non-fictie)
  • 1969 - Children of violence: The four-gated city (roman, vertaald als De stad met vier poorten)
  • 1971 - Briefing for a descent into hell (roman)
  • 1972 - The story of a non-marrying man (verhalen)
  • 1972 - The temptation of Jack Orkney & other stories (korte verhalen)
  • 1973 - The sun between their feet (verhalen)
  • 1973 - The summer before the dark (roman)
  • 1973 - This was the old chief's country (korte verhalen)
  • 1974 - The memoirs of a survivor (roman)
  • 1974 - A small personal voice (non-fictie)
  • 1978 - Stories (korte verhalen)
  • 1978 - To room nineteen (verzamelde verhalen deel I)
  • 1978 - The temptation of Jack Orkney (verzamelde verhalen deel II)
  • 1979 - Shikasta Re (roman)
  • 1980 - The marriages between zones three, four and five (roman)
  • 1980 - The Sirian experiments (roman)
  • 1982 - The making of the representative for Planet 8 (roman, vertaald als De vertegenwoordiger voor planeet 8)
  • 1983 - The sentimental agents in the Volyen Empire (roman)
  • 1983 - The diary of a good neighbour (roman)
  • 1984 - If the old could (roman)
  • 1984 - The diaries of Jane Somers (roman)
  • 1985 - The good terrorist (roman, vertaald als De barmhartige terroriste)
  • 1987 - Prisons we choose to live inside (roman)
  • 1987 - The wind blows away our words (roman)
  • 1988 - The fifth child (roman)
  • 1989 - Particularly cats and more cats (korte verhalen - non-fictie)
  • 1989 - The Doris Lessing reader (selectie)
  • 1990 - Through the tunnel(korte verhalen)
  • 1991 - Particularly cats ... and Rufus (korte verhalen)
  • 1992 - London observed (verhalen)
  • 1992 - The real thing (korte verhalen)
  • 1992 - African laughter (roman)
  • 1993 - Particularly cats and Rufus the Survivor (korte verhalen)
  • 1994 - Shadows on the wall of the cave (non-fictie)
  • 1994 - Conversations (non-fictie)
  • 1994 - A small personal voice (non-fictie)
  • 1994 - Under my skin - Volume One of My Autobiography, to 1949
  • 1995 - Spies I have known and other stories (korte verhalen)
  • 1995 - Playing the game (roman)
  • 1996 - Love, again (roman)
  • 1996 - Putting the questions differently (non-fictie)
  • 1996 - The pit (korte verhalen)
  • 1996 - Play with a tiger and other plays (toneel)
  • 1997 - Walking in the shade (non-fictie)
  • 1999 - Mara and Dann (roman)
  • 1999 - Problems, myths and stories (non-fictie)
  • 2000 - Ben, in the world (roman)
  • 2000 - The old age of El Magnifico (korte verhalen - non-fictie)
  • 2001 - The sweetest dream (roman, vertaald als Het huis van Julia)
  • 2002 - The wolf people - INPOPA Anthology 2002 (poëzie)
  • 2002 - On Cats (non-fictie)
  • 2003 - The grandmothers (vier novellen)
  • 2004 - Time bites (non-fictie)
  • 2005 - The story of General Dann (roman)
  • 2007 - The cleft (roman)

Noten

Externe links