Oudebildtzijl

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
(Doorverwezen vanaf Oude Bildtzijl)
Ga naar: navigatie, zoeken
Oudebildtzijl
Aldebiltsyl/Ouwe-Syl
Plaats in Nederland Vlag van Nederland
Vlag van Oudebildtzijl Wapen van Oudebildtzijl
Details Details
Oudebildtzijl
Oudebildtzijl
Situering
Provincie Vlag Friesland Friesland
Gemeente Vlag Het Bildt het Bildt
Coördinaten 53° 18′ NB, 5° 43′ OL
Algemeen
Inwoners (2012) 740
Detailkaart
Locatie in de gemeente het Bildt
Locatie in de gemeente het Bildt
Foto's
Oudebildtzijl
Oudebildtzijl
Julianakerk
Julianakerk
Portaal  Portaalicoon   Nederland
Friesland

Oudebildtzijl (Bildts: Ouwe-Syl, Fries: Aldebiltsyl) is een dorp in de gemeente Het Bildt, provincie Friesland. Het ligt ten noordoosten van Sint Annaparochie, aan het oostelijke eind van de Oudebildtdijk, en telt zo'n 740 inwoners (2014).

Geschiedenis[bewerken]

Het Bildt ligt in de monding van de vroegere Middelzee. Vanaf de 13e eeuw slibde de Middelzee dicht. In de vijftiende eeuw werd besloten het gebied van het huidige Bildt in te polderen door de aanleg van de vijftien kilometer lange Oudebildtdijk. De aanleg van de dijk werd begin 1505 gestart, en eind 1505 voltooid. De Oude Rij was een voormalige zeeslenk die vanuit Oude Leije in noordelijke richting naar zee liep, tegenwoordig is het de vaart tussen Oude Leije en Oudebildtzijl. In Oude Leije bevond zich een dienstdoende sluis in de dijk, de "Leije Zijl", maar met de inpolderingen was er een sluis noodzakelijk in de nieuwe dijk, ter hoogte van het huidige Oude Bildtzijl.

De naam van de nederzetting die er ontstond komt van de uitwateringssluis (zijl) die hier voor de Oude Rij werd aangelegd. De dijk droeg destijds de naam Bildtdijk en de nederzetting de naam Bildtzijl. Na de aanleg van de Nieuwe Bildtdijk en een nieuwe sluis bij Nieuwebildtzijl werden de namen veranderd in Oudebildtdijk en Oudebildtzijl. Met de inpoldering van Het Bildt bleven veel dijkwerkers, afkomstig uit Zuid-Holland, wonen in het gebied. Hierdoor ontstond een eigen mengtaal, het Bildts. Veel dijkwerkers bouwden hun huizen langs de dijk waardoor er zich op deze plaats een bloeiende gemeenschap vormde. Dijkwerkers werden uiteindelijk landarbeider, boer, visser of slikwerker.

Rond 1960 trok een deel van de bevolking weg omdat als gevolg van de landbouwmechanisatie de werkgelegenheid in de landbouw afnam. Hierdoor verpauperden de woningen tot het punt dat de gemeente Het Bildt overwoog om de leegstaande huizen, hoofdzakelijk op de Oudebildtdijk, af te breken. Deze plannen zijn uiteindelijk nooit doorgezet en de huisjes zijn uiteindelijk relatief goedkoop verkocht. In de vrijkomende huisjes gingen forenzen, Randstedelingen en Duitse toeristen wonen.

Jabikspaad[bewerken]

De oostelijke route van het Jabikspaad, de Friese Camino de Santiago, gaat door Oudebildtzijl. Het Jabikspaad is 130 kilometer lang en loopt van Sint Jacobiparochie naar Hasselt.

Bezienswaardigheden[bewerken]

Het beschermde dorpsgezicht van Oudebildtzijl is een van de beschermde stads- en dorpsgezichten in Friesland en ademt heden ten dage nog steeds de sfeer van vroeger.

Een markant punt in het pittoreske centrum van het dorp is de in 2006 gerestaureerde Pyp, de voormalige oude sluis. In 2006 is de sluis weer in originele staat terug gebracht. In de nabijheid van de sluis vindt men een gerestaureerde herberg welke sinds 1664 aangeduid wordt met De Klok.

In 2000 is Oudebildtzijl benoemd tot één van de negen Villages of Tradition. Samen met plattelandsdorpen in Europa vormen ze een internationaal netwerk ter bevordering van regionale activiteiten en het in stand houden van cultureel erfgoed.

Zie ook[bewerken]

Externe link[bewerken]