Qliner

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Naar navigatie springen Naar zoeken springen
Qliner
Qbuzz Qliner uit de GD-concessie met een Mercedes-Benz Integro uit 2009.
Qbuzz Qliner uit de GD-concessie met een Mercedes-Benz Integro uit 2009.
Algemene informatie
Land Vlag van Nederland Nederland
Eigenaar huisstijl Arriva
Regionale overheden (Noordelijke provincies)
Actief januari 2003
Materieel
Bussen Mercedes-Benz Integro
Mercedes-Benz Intouro
Van Hool Astromega
Volvo 8900
Zie Materieel
Portaal  Portaalicoon   Openbaar vervoer
Economie

De Qliner is een snelbusformule die wordt gebruikt in het openbaar vervoer van Nederland. De "Q" staat voor de Engelse woorden Quick (snel) en Quality (kwaliteit). De Qliner formule wordt voornamelijk gebruikt in het noorden en westen van Nederland. De bussen verbinden grote plaatsen met elkaar. Vaak wordt er alleen gestopt op de belangrijkste haltes, en wordt zoveel mogelijk gebruikgemaakt van provinciale en/of snelwegen.

Geschiedenis[bewerken]

Qliner van Arriva op de A27 op weg naar Gorinchem. Dit is een van de eerste busverbindingen in Nederland die hernoemd werd naar Qliner.

Vervoerder Arriva bedacht de Qliner als alternatief voor de Interliner, de snelbusformule van de VSN-Groep die tot 2003 door vrijwel alle Nederlandse streekvervoerders werd gehanteerd. In januari 2003 gingen de eerste Qliners rijden in een gedeelte van Zuid-Holland, waar Arriva een concessie had gewonnen. Deze vervingen de groene Interliners van Connexxion. Tegelijkertijd werden ook de Arriva ritten op lijn 315 (Groningen-Lelystad) en de Aggloliners in Noord-Nederland voortaan onder de naam Qliner gereden.

In 2005 verkreeg Arriva het streekvervoer in de regio Waterland. Hier werden de bestaande spitsbussen naar Amsterdam-West en Amsterdam Zuidoost, alsmede de schoolbussen omgedoopt in Qliner. Na het verlies van de concessie aan EBS in 2011 verdween de merknaam weer.

In de eerste jaren was Arriva de enige vervoerder die de naam Qliner hanteerde. Later heeft Arriva de naam Qliner in de noordelijke provincies overgedragen aan de OV-autoriteiten, waar de naam ook door andere vervoerders gebruikt kan worden. Vanaf 1 juli 2005 gebruikte Connexxion de naam voor de snelbus lijn 315 Lelystad - Groningen. Deze lijn werd eerst nog gezamenlijk door Arriva en Connexxion gereden onder de naam Interliner. De lijn werd aanbesteed door de OV-autoriteiten in Friesland, Groningen en Flevoland, waarbij als eis gold dat de naam Qliner gehanteerd moet worden door de nieuwe vervoerder. Sinds 3 juli 2011 is Arriva weer de vervoerder op deze lijn.

In december 2008 werd Qbuzz vervoerder in de concessie Zuidoost-Fryslân en werd dit nieuwe bedrijf verantwoordelijk voor het rijden van Qliner 310 Heerenveen - Drachten - Leeuwarden. Op 13 december 2009 werd Qbuzz ook de vervoerder in de GD-concessie. Deze concessie omvat 10 Qliner verbindingen. Sinds deze datum rijdt Qbuzz alle Qliners in de drie noordelijke provincies, met uitzondering van de bundel 315/325/335 (Groningen - Emmeloord), 350 (Alkmaar-Leeuwarden) en de Qliners 305 (Emmen - Groningen), 314 (Drachten - Groningen) en voormalige 327 (Hoogeveen - Emmen). Sinds 11 december 2016 worden alle Qliners in Friesland gereden door Arriva. Qliners 305, 314 en 324 worden gereden door Arriva Touring.

Op 9 december 2012 groeide het Qliner-netwerk aanzienlijk, nadat Arriva het busvervoer had verkregen in Zuid-Holland Noord. Hier werden alle snelbussen naar Den Haag en Schiphol, negen lijnen in totaal, hernoemd naar Qliner.

HOV-tarief[bewerken]

Om in de verschillende productformules toch nog enige uniformiteit aan te brengen, is in 2004 het 'HOV-tarief' ingevoerd op zowel de groene Interliners als de Qliners. Dit tariefsysteem is gebaseerd op het NS-tarief, maar is niet meer uitwisselbaar. Tot eind 2006 waren bij het HOV-tarief de nationale vervoerbewijzen ook geldig in combinatie met in de spitsuren een toeslagkaartje, maar dan alleen op de kortere afstanden, dat wil zeggen een maximum van 18 zones (19 strippen) of 6-sterren. Doordat vanaf 2007 de tarieven voor de lange afstand zijn verlaagd is het plafond voor strippenkaarten en abonnementen opgeheven en kan deze soort vervoerbewijzen ook voor de lange afstand gebruikt worden.

Tot 2 januari 2011 gold er op de Qliners binnen de GD-concessie nog een toeslag voor reizen tot 9 uur. Sinds 2 januari 2011 is deze toeslag vervallen en betaalt men voor een reis met een Qliner hetzelfde tarief als voor een rit met een normale streekbus. Dit met het oog op de invoering van de OV-chipkaart, waarbij de kilometertarieven gelijk aan elkaar zijn. Bij lijn 315 wordt een hogere kilometertarief gevraagd dan bij de normale streekbus.

Door de introductie van de OV-chipkaart is het HOV-tarief komen te vervallen.

Materieel[bewerken]

Rolstoellift van het type Braun UVL

Voor de Qliner verbindingen wordt meestal afwijkend materieel gebruikt. De bussen zijn meestal voorzien van een hoge vloer (instap met treden) en hebben comfortabelere stoelen in vergelijking met een streekbus. Een hogevloerbus heeft meestal een betere vering en is ook stiller dan een streekbus. Het comfort is belangrijk omdat reizigers meestal lange afstanden afleggen in een Qliner bus.

Mercedes-Benz is een populaire fabrikant onder vervoerbedrijven voor het leveren van Qliner bussen met een hoge vloer.

  • De Mercedes-Benz Integro komt het meest voor in het Qliner-wagenpark. De bussen worden ingezet op alle Qliner-verbindingen van Qbuzz, op de Arriva Touring-Qliners in Groningen en Drenthe, sporadisch op enkele Qliner-verbindingen in Noord- en Zuidwest-Fryslân en de Qliner bundel Emmeloord - Groningen.
  • De Mercedes-Benz Intouro is de goedkopere versie van de Integro en wordt door Arriva ingezet in Noord- en Zuidwest-Fryslân en in Groningen en Drenthe.

Een nadeel aan hogevloerbussen is dat de bussen slecht toegankelijk zijn voor mindervaliden, zoals ouderen of mensen in een rolstoel. Om toch iedereen te kunnen vervoeren zijn vrijwel alle bussen voorzien een rolstoellift.

In Zuid-Holland Noord, enkele lijnen in Groningen en Drenthe en het voormalig DAV-gebied worden door de Qliners minder grote afstanden afgelegd. Daarom worden deze lijnen geëxploiteerd door comfortabele lagevloerbussen van het type Volvo 8900. Deze bussen zijn makkelijker toegankelijk voor mindervaliden.

Sinds eind 2017 worden er op lijn Qliner 300 (Groningen - Emmen) ook dubbeldekkers van het type Van Hool Astromega ingezet. Sinds eind 2019 rijden er hogevloerbussen rond van het type Setra S 419 UL.

Voormalige bussen[bewerken]

Connexxion zette tot juni 2011 de MAN Lion's Regio in op de verbinding Groningen - Lelystad, waarna deze overging naar Arriva. Qbuzz zette dit type bus tussen december 2008 en december 2012 in op de Qliners in Zuidoost-Fryslân Deze bussen zijn vervangen door Integro's.

Huidige lijnnummers[bewerken]

Groningen/Drenthe[bewerken]

In de provincies Groningen en Drenthe verzorgen de Qliners de snelle verbindingen tussen de stad Groningen en de meeste grote plaatsen in de regio, die niet of niet adequaat door treinen verbonden zijn met Groningen-stad. De Qliners verzorgen sneldiensten en maken veel gebruik van de twee grote snelwegen in de regio, de A7 en de A28. De meeste lijnen hebben in Groningen hun eindpunt bij station Groningen, dat tevens het grootste busknooppunt is in de provincie Groningen

De meeste Qliners in de provincies Groningen en Drenthe vallen onder de concessie GD (Groningen - Drenthe), welke wordt geëxploiteerd door Qbuzz. De Qliners 304, 314 en 324 vallen onder een aparte concessie, die in handen is van Arriva Touring.

Lijn Route Via Exploitant Concessie Opmerkingen
300 Groningen - Emmen A28N34N381 Gieten en Borger Qbuzz GD
304 Groningen - Drachten A7 Hoogkerk en Marum Arriva Touring HOV Groningen - Drenthe
309 Groningen - Assen A28 Qbuzz GD
312 Groningen - Stadskanaal N34N378 Gieten en Gasselte Qbuzz GD
314 Groningen - Drachten A7 Arriva Touring HOV Groningen - Drenthe Rijdt niet 's avonds en op zondag.
324 Groningen - Emmeloord A7 A6 Drachten, Heerenveen, Joure, Lemmer en Bant Arriva Touring HOV Groningen - Drenthe Hoort ook bij de concessie Noord- en Zuidwest-Fryslân en Schiermonnikoog. Rijdt samen het traject met lijn 315.

Friesland[bewerken]

Man Lion's Regio van Qbuzz Zuidoost-Fryslân

Ook door de provincie Friesland lopen Qliner-lijnen. De lijnen 320, 322 en 324 dienen ter ontsluiting van Drachten, de grootste plaats in de provincie zonder station. Qliner 350 is de enige bus die over de Afsluitdijk rijdt, en de enige directe OV-verbinding tussen Leeuwarden en noordelijk Noord-Holland.

Lijn Route Via Exploitant Concessie Opmerkingen
315 Groningen - Emmeloord A7 A6 Heerenveen, Joure, Lemmer en Bant Arriva Noord- en Zuidwest-Fryslân en Schiermonnikoog Rijdt het traject samen met lijn 324.
320 Leeuwarden - Heerenveen N31 A7 Drachten Arriva Zuidoost-Fryslân en Wadden
322 Drachten - Oosterwolde N381Wijnjewoude en Donkerbroek Arriva Zuidoost-Fryslân en Wadden Rijdt niet 's avonds en in het weekend.
324 Groningen - Emmeloord A7 A6 Drachten, Heerenveen, Joure, Lemmer en Bant Arriva Noord- en Zuidwest-Fryslân en Schiermonnikoog Hoort ook bij de concessie HOV Groningen - Drenthe. Rijdt samen het traject met lijn 315.
335 Bolsward - Groningen Zernike Sneek - Joure - Heerenveen Arriva Noord- en Zuidwest-Fryslân en Schiermonnikoog Rijdt alleen in de spits
350 Alkmaar - Leeuwarden Heerhugowaard, Nieuwe Niedorp, Den Oever en de Afsluitdijk Arriva Noord- en Zuidwest-Fryslân en Schiermonnikoog
355 Leeuwarden - Dokkum N356 Arriva Noord- en Zuidwest-Fryslân en Schiermonnikoog Rijdt niet 's avonds en in het weekend.

HOV Groningen-Heerenveen-Lelystad[bewerken]

Qliner van het type MAN Lion's Regio, in Heerenveen. De bus is van de voormalige exploitant van lijn 315, Connexxion (2005 - 2011)

Alhoewel in het verleden wel gepland, is er bij de aanleg van de provincie Flevoland geen directe spoorlijn aangelegd tussen Lelystad, Heerenveen, Drachten en Groningen. In plaats van deze zogeheten Zuiderzeelijn heeft er een lange tijd een directe bus gereden over de A6 en de A7. Na de opening van de Hanzelijn op 9 december 2012 is de reistijd per trein tussen Lelystad en Groningen kleiner geworden dan de reistijd van de directe busverbinding. In de plaats daarvan is de voormalige lijn 315 opgeknipt in twee lijnen, Groningen - Emmeloord en lijn 345 Emmeloord - Lelystad, de laatste lijn is sinds 8 december 2013 geen Qliner meer. Ter versterking van lijn 315 rijden er extra spitsbussen, welke een eigen lijnnummer hebben.

Lijn Route Via Exploitant Concessie Opmerkingen
315 Groningen - Emmeloord Heerenveen, Joure, Lemmer en Bant Arriva Noord- en Zuidwest-Fryslân en Schiermonnikoog
324 Groningen - Emmeloord Drachten, Heerenveen, Joure, Lemmer en Bant Arriva Noord- en Zuidwest-Fryslân en Schiermonnikoog en HOV Groningen - Drenthe
335 Groningen Zernike - Bolsward Sneek, Joure, Heerenveen Arriva Noord- en Zuidwest-Fryslân en Schiermonnikoog Schoolbus, rijdt alleen in de spits buiten de schoolvakanties

Zuid-Holland Noord[bewerken]

1rightarrow blue.svg Zie Qliner-net Zuid-Holland Noord voor het hoofdartikel over dit onderwerp.
Qliner van het type Volvo 8900 als lijn 365 naar Leiderdorp

Door de concessie Zuid-Holland Noord lopen veel Qliners, die de streek verbinden met de twee grote economische mainports in de regio: Den Haag en Schiphol. Deze lijnen dienen niet alleen als snelbus, de meeste lijnen hebben ook een gebiedsontsluitende functie. In vergelijking met andere regio's worden er weinig snelwegen gebruikt en is de frequentie hoger, tot 12 bussen per uur. De concessie Zuid-Holland Noord is in handen van Arriva.

Lijn Route Via Opmerkingen
361 Sassenheim - Schiphol Lisse, Hillegom, Hoofddorp, De Hoek In Sassenheim gekoppeld aan lijn 385.
365 Leiden - Schiphol Leiderdorp, Roelofarendsveen, Oude Wetering, Leimuiderbrug, Hoofddorp, De Hoek
380 Den Haag - Alphen aan den Rijn Voorburg, Zoetermeer, Kruisweg, Hazerswoude, Hazerswoude-Rijndijk Rijdt alleen in de spits.
381 Den Haag - Alphen aan den Rijn Voorburg, Zoetermeer, Kruisweg, Hazerswoude, Hazerswoude-Rijndijk Rijdt alleen in de spits.
382 Zoetermeer - Waddinxveen Moerkapelle
383 Den Haag - Krimpen aan den IJssel Voorburg, Zoetermeer, Kruisweg, Moerkapelle, Zevenhuizen, Rotterdam, Nieuwerkerk aan den IJssel, Capelle aan den IJssel Rijdt alleen in de spits tussen Den Haag en Lansingerland-Zoetermeer. Rijdt 's avonds en in het weekend alleen tussen Rotterdam Nesselande en Lansingerland-Zoetermeer.
385 Den Haag - Sassenheim Wassenaar, Valkenburg, Katwijk aan den Rijn, Katwijk, Noordwijk, Voorhout In Sassenheim gekoppeld aan lijn 361.
386 Den Haag - Oegstgeest Wassenaar Rijdt niet 's avonds en in het weekend.

Voormalige lijnnummers[bewerken]

Noord-Nederland[bewerken]

Lijn Route Via (Laatste) exploitant Datum van opheffing Reden opheffing
301 Groningen - Veendam Hoogezand Qbuzz 1 mei 2011 Opgeheven vanwege opening station Veendam
303 Assen - Veendam Gieten Qbuzz 9 december 2012
306 Groningen UMCG - Leek A7 Qbuzz 5 januari 2014 Vervallen vanwege nieuwe formule Q-link
308 Groningen - Annen Zuidlaren Qbuzz 5 januari 2014 Vervallen vanwege nieuwe formule Q-link
310 Heerenveen - Drachten Internationale Bedrijventerrein Fryslân (Heerenveen), A7 Qbuzz 10 december 2016 Vervangen door lijn 320
311 Groningen - Veendam Hoogezand Arriva 12 december 2009
315 Groningen - Lelystad Drachten, Heerenveen, Emmeloord Arriva 9 december 2012 Opgeheven vanwege opening Hanzelijn, zie hierboven
316 Groningen UMCG - Leek A7 Qbuzz 5 januari 2014 Vervallen vanwege nieuwe formule Q-link
317 Groningen Meerpaal - Roden Hoogkerk Qbuzz 5 januari 2014 Vervallen vanwege nieuwe formule Q-link
318 Groningen - Annen Zuidlaren Qbuzz 5 januari 2014 Vervallen vanwege nieuwe formule Q-link
319 Groningen - Assen Qbuzz 9 december 2012 Samengevoegd met lijn 309
327 Emmen - Hoogeveen A37 Arriva Touring 7 januari 2012
345 Lelystad - Emmeloord Nagele Connexxion 2 juli 2011 Ritten ingevoegd in lijn 315
345 Lelystad - Emmeloord Nagele Arriva Touring 8 december 2013 Losgekoppeld van Qliner 315
351 Harlingen - Heerenveen Joure, Sneek, Bolsward, Zurich Connexxion 12 december 2010 Gedeeltelijk vervangen door een streekbus
351 Alkmaar - Harlingen Heerhugowaard, Nieuwe Niedorp, Den Oever en de Afsluitdijk Arriva 8 december 2018 Geringe bezetting

Tussen 2006 en eind 2009 exploiteerde de toenmalige vervoerder in Groningen en Drenthe, Arriva, iQliners, speciale schoolbussen voor rechtstreekse verbindingen naar het Zernikecomplex in Groningen. Deze formule is in december 2009 opgeheven, toen Qbuzz de lijnen van Arriva overnam. Op lijn 504 na zijn alle toenmalige lijnen sindsdien opgeheven.

Lijn Route Via (Laatste) exploitant Datum van opheffing Reden opheffing
504 Drachten → Groningen Zernike A7 Qbuzz Oorspronkelijke ochtendspitsversterker van lijn 604
604 Drachten - Groningen Zernike A7 Qbuzz 8 januari 2012 Vervangen door lijn 504, welke alleen richting Groningen rijdt
615 Groningen CS - Groningen Zernike Groningen Qbuzz 12 december 2010 Ritten opgenomen in stadsbuslijn 15
671 Veendam - Groningen Zernike Hoogezand Qbuzz 8 mei 2011 Opgeheven in verband met de opening van station Veendam
682 Roden - Groningen Zernike Leek Qbuzz 8 januari 2012

Noord-Holland[bewerken]

Arriva Qliner uit de regio Waterland met de nieuw uitgevoerde Mercedes-Benz Integro op Zaandam Station.

Per 11 december 2011 is het busvervoer in de regio Waterland overgegaan van Arriva naar EBS. TCR exploiteerde tot die datum in opdracht van Arriva onder de naam Qliner acht spitsbussen vanuit het Waterland naar Amsterdam-West en Amsterdam-Zuidoost, en zeven schoolbussen op verschillende routes in de regio. De spitsbussen zijn overgegaan naar een nieuwe formule, Bizzliner, die onderdeel uitmaakt van R-net. Sommige scholierenlijnen zijn hernummerd of zijn deels opgeheven/verkort.

Lijn Route Huidige status Opmerkingen
351 Alkmaar - Harlingen Opgeheven Reed alleen in juli en augustus
350 Alkmaar - Leeuwarden Qliner
371 Purmerend - Amsterdam West Opgeheven
372 Purmerend - Amsterdam West Opgeheven
373 Edam - Amsterdam West Opgeheven
375 Purmerend - Amsterdam ZO Bizzliner
376 Purmerend - Amsterdam ZO Bizzliner Reed ook in de daluren
377 Purmerend - Amsterdam ZO Bizzliner Reed ook in de daluren
378 Edam - Amsterdam ZO Bizzliner
379 Hoorn - Amsterdam ZO Bizzliner
610 Marken - Volendam Schoolbus
611 Marken - Amsterdam CS Opgeheven
613 Purmerend - Volendam Opgeheven Is eind 2010 opgeheven
614 Hoorn - Amsterdam CS Schoolbus Is ingekort tot Edam/Monnickendam
624 Noord-Beemster - Purmerend Opgeheven
673 Landsmeer - Monnickendam Opgeheven
693 Landsmeer - Amsterdam Buikslotermeerplein Opgeheven Hernummerd naar 624

Zuid-Holland[bewerken]

Door het zuiden van de provincie Zuid-Holland liepen enkele Qliners, die net als de lijnen in het noorden van Nederland snelle verbindingen vormen tussen provinciesteden en de grote steden in de regio. Deze lijnen worden per 9 december 2018 door Qbuzz in het DMG-gebied uitgevoerd als snelBuzz 387 en 388.

In de concessie Zuid-Holland Noord (ZHN) reden tot en met 7 december 2012 enkele lijnen rond onder de naam Interliner. Na 8 december 2012 zijn enkele lijnen omgezet tot Qliner en enkele tot R-net. Gedurende de loop van de concessie is het de bedoeling dat de Qliners en enkele sneldienstlijnen omgezet worden naar R-net.

In de concessie Hoeksche Waard en Goeree-Overflakkee is na afloop van de vorige concessieloop per 12 december 2015 het busvervoer overgegaan van Arriva naar Connexxion. De enige Qliner in de concessie is toen hiermee direct overgegaan naar R-net.

Lijn Route Via (Laatste) exploitant Datum van opheffing Reden opheffing
366 Station Leiden Centraal - Leiderdorp Alrijne Ziekenhuis Arriva 9 december 2017 Omgezet naar R-net lijn 410
370 Alphen aan den Rijn - Schiphol Centrum Woubrugge, Rijnsaterwoude, Leimuiden, Hoofddorp, De Hoek Arriva 9 december 2017 Omgezet naar R-net lijn 470
387 Gorinchem - Utrecht Vianen Arriva 8 december 2018 Vervangen door nieuwe snelBuzz formule van Qbuzz met behoud van lijnnummer
388 Dordrecht - Utrecht Papendrecht, Sliedrecht, Bleskensgraaf, Noordeloos, Vianen Arriva 8 december 2018 Vervangen door nieuwe snelBuzz formule van Qbuzz met behoud van lijnnummer
389 Papendrecht - Utrecht Noordeloos, Vianen Arriva 9 december 2012
396 Dirksland - Rotterdam Zuidplein (HWGO) Sommelsdijk, Middelharnis, Nieuwe-Tonge Arriva 12 december 2015 Overgegaan naar Connexxion en daar omgezet naar R-net lijn 436