Transvaalbuurt (Amsterdam)
|
|
|
 |
|
|
|
|
| Gemeente | Amsterdam |
| Stadsdeel | Oost |
| Oppervlakte | 38 ha |
| Inwoners | 9248 |
De Transvaalbuurt is een buurt van het stadsdeel Oost van de gemeente Amsterdam, onderdeel van de stad Amsterdam in de Nederlandse provincie Noord-Holland. De buurt ligt tussen de Transvaalkade in het zuiden, de Wibautstraat in het westen, de spoorlijn tussen Amstelstation en Muiderpoortstation in het noorden en de Linnaeusstraat in het oosten. De buurt heeft een oppervlakte van 38 hectare, telt 4517 woningen en heeft 9248 inwoners.[1]
Inhoud |
Oorsprong [bewerken]
De Transvaalbuurt is in de jaren '10 en '20 van de 20e eeuw gebouwd als stadsuitbreidingswijk. Architect Berlage ontwierp het stratenplan: kromme en rechte straten afgewisseld met pleinen en plantsoenen. Veel van de arbeiderswoningen werden gebouwd in de stijl van de Amsterdamse School. Dit maakt dat dat deel van de buurt een eigen waarde heeft, met bijzondere hoekjes en mooie afwerkingen. Nadeel van deze bouw is dat een groot deel van de woningen relatief klein is.
Aan de basis van de Transvaalbuurt stonden enkele woningbouwverenigingen, die er huizenblokken met sociale huurwoningen bouwden: Het Bouwfonds Handwerkers Vriendenkring, dat voornamelijk woningen bouwde voor joodse Amsterdammers uit gesaneerde krottenbuurten, de Amsterdamsche Coöperatieve Onderwijzers Bouwvereeniging, de katholieke woningbouwvereniging Het Oosten, de christelijke woningbouwvereniging Patrimonium en de Algemene Woningbouwvereniging, die voortkwam uit de sociaaldemocratische beweging. Ook de Gemeentelijke Woningdienst Amsterdam zette hier de eerste schreden als woningbouwer.
Naam [bewerken]
De naam Transvaalbuurt verwijst naar de namen van straten en pleinen die ontleend zijn aan (geografische) begrippen uit de vroegere Transvaal in Zuid-Afrika. Na de Tweede Boerenoorlog die door de Engelsen was gewonnen, vernoemden veel Nederlandse steden en dorpen straten naar namen van personen en andere begrippen uit de Transvaal. Jarenlang werd de wijk de ‘Afrikanerbuurt’ genoemd. Rond 1912 veranderde de naam in Transvaalbuurt.
Het Krugerplein vormde het hart van de buurt, en ook centraal ligt de Transvaalstraat die zijn naam kreeg in 1912. Voorts zijn er straten en pleinen vernoemd naar President Steyn, Paul Kruger en Pretorius. Het Pretoriusplein werd decennia later hernoemd, naar de antiapartheidsstrijder Steve Biko.
Statistiek [bewerken]
Voordat de Duitse bezetter de laatste bewoners in 1943 bij een razzia bijeen dreef en afvoerde naar vernietigingskampen, waren de inwoners van deze buurt overwegend joods. Vijfenzeventig jaar later is de buurt een multiculturele buurt, met 50,3% niet-westerse allochtonen [1]. Het is daarnaast een van de kinderrijkste buurten van de stad.
Wijkaanpak [bewerken]
Een aantal jaar geleden was de Transvaalbuurt sociaal economisch een van de zwakste Nederlandse woonwijken. De Vogelaarwijk kende een relatief hoog werkloosheidscijfer en veel van de bewoners trokken snel de buurt uit, waardoor de gemiddelde woonduur in de buurt laag was. Sinds 2006 werken de woningcorporaties Eigen Haard, Ymere, Rochdale en Stadgenoot samen met Stadsdeel Amsterdam Oost, de politie, welzijnsorganisatie Dynamo, bewoners en ondernemers samen in de wijkaanpak ‘Transvaalbuurt steeds beter’ om de veiligheid te verbeteren, de openbare ruimte op orde te krijgen en de lokale economie te stimuleren. De Transvaalbuurt is inmiddels zienderogen vooruit gegaan en bewoners zijn steeds meer te spreken over hun woonomgeving. In 2011 gaven ze hun buurt een 6,9 terwijl dat tien jaar eerder nog een krappe onvoldoende was. De cijfers komen uit het tweejaarlijkse onderzoek Wonen in Amsterdam 2011 (WiA). In 2012 werd de Transvaalbuurt genomineerd voor de Gulden Feniks, een prestigieuze prijs die zich exclusief richt op het hergebruik van de bestaande gebouwde voorraad.
 |
Zie de categorie Transvaalbuurt (Amsterdam) van Wikimedia Commons voor meer mediabestanden. |
Bronnen
Noten |
