Niki Lauda

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Naar navigatie springen Naar zoeken springen
Niki Lauda
Lauda, Grand Prix van Nederland, 1982
Algemene informatie
Nationaliteit Vlag van Oostenrijk Oostenrijk
Geboren 22 februari 1949
Wenen, Oostenrijk
Overleden 20 mei 2019 [1][2]
Zürich, Zwitserland[3]
Formule 1-carrière
Jaren actief 1971-1979, 1982-1985
Teams March
BRM
Ferrari
Brabham
McLaren
Races 177 (171 starts)
Kampioenschappen 3 (1975, 1977, 1984)
Overwinningen 25
Podiums 54
Punten 420,5
Polepositions 24
Snelste rondes 24
Eerste race Oostenrijk 1971
Eerste overwinning Spanje 1974
Laatste overwinning Nederland 1985
Laatste race Australië 1985
Portaal  Portaalicoon   Autosport

Andreas Nikolaus (Niki) Lauda (Wenen, 22 februari 1949Zürich, 20 mei 2019) was een autocoureur uit Oostenrijk.[4] Hij groeide uit tot een van de belangrijkste Formule 1-coureurs van zijn tijd en behaalde drie wereldtitels. In de laatste jaren van zijn leven was Lauda niet-uitvoerend voorzitter van het Formule 1-team van Mercedes-Benz.

Biografie[bewerken | brontekst bewerken]

Nadat hij het landgoed van zijn opa in een rallycrossbaan (met springschans) had veranderd voor zijn VW Kever, rond 1964, begon Lauda zijn racecarrière in een Mini Cooper. Waarmee hij in 1968 aan heuvelklims deelnam. Deze werd verruild voor een Porsche, waarna hij in 1969 Formule Vee monoposto's ging rijden in het Europese circuit. Gevolgd door een aantal races Formule 3 in 1970, met een McNamara 3B.[5] Nog tijdens dat seizoen stapte hij over naar de Sportscars, waar hij Porsche en Chevron reed voor privéteams. Omdat hij niet langer tussen "gekken"[6] in wilde rijden, waar volgens Lauda het grootste deel van het F3-deelnemersveld uit bestond.

In 1971 kocht hij zich middels een truc met een lening, gedekt door een levensverzekering, in bij het March F2 team.[7] Lauda debuteerde ook in de Formule 1 in 1971, met een March 711, tijdens zijn thuiswedstrijd op de Österreichring. De snelle promotie leverde hem niet direct een auto op die bij zijn talent paste. Na 20 ronden reed hij de auto terug de pits in. Met de woorden "untersteuer wie Sau", ofwel "understeers like a pig[8]" illustreerde hij het verloop van zijn eerste GP. Zijn sponsor had betaald voor de huur van een onhandelbaar[9] exemplaar van het type "Teatray", oftewel dienblad.

Het afbetalen van de lening realiseerde hij met het prijzengeld dat hij met de Alpina BMW in toerwagenraces bij elkaar reed, onder andere met Helmut Marko. De March 712 (1972) was een ramp en de resultaten in '72 waren bedroevend, alleen in Zuid-Afrika[10] kwam hij met een 7e plek dicht bij een wk-punt. Er werden pogingen gedaan om de auto door te ontwikkelen, die stukliepen op het lage budget en de technische richting.[11]. Zelfs "superswede" Ronnie Peterson kon er niet veel mee beginnen. De oplossing: met meer geleend geld een plekje veroveren bij een ander team.

Hij tekende voor 1973 een contract bij BRM. Ook dat seizoen dreigde te mislukken, maar hij kon zijn vaardigheden tonen tijdens de Grand Prix Formule 1 van Monaco 1973. Hiermee trok hij de aandacht van Enzo Ferrari en kreeg hij een contract aangeboden bij Scuderia Ferrari. Bij Ferrari waren er testfaciliteiten, en kon hij in de voorbereidingen op het seizoen zijn fantastische kwaliteiten als testrijder en ontwikkelaar in de praktijk brengen. Al snel kwam het succes en de leningen konden worden terugbetaald.

Zijn eerste pole position reed hij in Kyalami 1974[12] met de Ferrari 312B3. Uit zijn voorbereiding op de start in Jarama blijkt hoe nauwkeurig hij zich altijd prepareerde. Hij ging bij de starter langs, van Spaanse adel, en vroeg hoe de man de vlag ging hanteren. De start van Peterson van P2 was onbesuisd, maar sneller, die van Lauda van pole beheerster, gedoseerder. Op een kletsnat circuit, dat tijdens de race zou opdrogen. Zoals vaker bewezen, wie aan het eind als eerste de lijn passeert, wint. Zijn 2e pole resulteert, mede dankzij de snelle pitstop waar Ferrari toen om bekend stond, ook in zijn eerste winst in een GP F1[13].

Niki Lauda in een Ferrari 312 T2,
in training voor de Duitse Grand Prix 1976

In 1975 won Lauda zijn eerste wereldtitel en hij was in 1976 hard op weg naar zijn tweede, toen hij dat jaar tijdens de Duitse Grand Prix op de oude Nürburgring in de linkerbocht voor Bergwerk materiaalpech kreeg en haaks rechts in de vangrails schoot. Hij dreigde levend te verbranden toen het wrak vlam vatte, maar hij werd gered door vier coureurs die vlak achter hem aan kwamen en de ernst van het ongeluk inzagen. Zij stopten onmiddellijk en sprongen uit hun auto's. Arturo Merzario dook als eerste in de vlammen en maakte Lauda's veiligheidsriemen los, waarna hij hem samen met Harald Ertl, Brett Lunger en Guy Edwards uit de vuurzee sleurde. De ambulance arriveerde pas na acht minuten, die vervolgens door Hans-Joachim Stuck via de kortste route naar het ziekenhuis werd geloodst.[7]Lauda's racecarrière leek voorbij, maar tot ieders verbazing zat hij zes weken later tijdens de Grote Prijs van Italië alweer achter het stuur van de Ferrari. Met meters verband om zijn hoofd en mentaal nog vol schrik en angst reed hij naar de vierde plaats. Zijn monteurs reageerden zeer geëmotioneerd. 'De grootste comeback sinds Lazarus', kopten de kranten.[7] Uiteindelijk verloor hij dat jaar de wereldtitel aan James Hunt met slechts één punt, mede doordat hij tijdens de laatste Grand Prix, in Japan, weigerde verder te racen vanwege slechte weersomstandigheden.

Lauda in de Brabham-Alfa Romeo BT46 op Zandvoort in 1978

Tegen het einde van seizoen 1977, waarin Lauda zijn tweede wereldtitel veroverde, nam hij ontslag bij Ferrari en tekende bij Brabham. Het stoppen in de 2e ronde in Japan 1976 had de relatie tussen Enzo en Niki geen goed gedaan. In 1979 besloot hij tijdens de trainingen voor de Grote Prijs van Canada dat het welletjes was en vertrok om zijn eigen luchtvaartmaatschappij Lauda Air te beginnen.

In 1982 werd hij terug naar de Formule 1 gelokt door McLaren, waar hij in 1984 zijn derde wereldkampioenschap won. Met het kleinst mogelijke verschil in punten (0,5) na een bloedstollend spannende laatste GP, in Estoril. Nota bene in een auto met een beschadigde turbo (voor het grootste deel van de race). Een record tot op de dag van vandaag, qua kleinste verschil.

Lauda is vaker een uitstekende beoefenaar van Brabham's quote "To finish first, first you have to finish" gebleken, deze titel is daarom de passendste kroon op zijn coureurscarrière.

Aan het einde van 1985 verliet Lauda de Formule 1 voorgoed als rijder. Lauda won in zijn laatste jaar als coureur de laatste Grote Prijs van Nederland, die verreden werd op het circuit van Zandvoort.

In 1992 werd Lauda als adviseur bij het team van Scuderia Ferrari binnengehaald. Omdat Austrian Airlines meer invloed kreeg op Lauda Air, trok Lauda zich in 2000 terug als bestuurder van Lauda Air. Lauda zelf verhuisde naar het Formule 1-team van Jaguar, waar hij het in 2001 en 2002 voor het zeggen kreeg. Aan het einde van 2002 werd hij ontslagen door moederbedrijf Ford. Hij richtte in 2003 wederom een luchtvaartmaatschappij op. De luchtvaartmaatschappij die NIKI als naam kreeg werd later overgenomen door Air Berlin. Sinds 2016 was Lauda opnieuw actief in de luchtvaartsector, ditmaal met Laudamotion, dat later werd overgenomen of samenging met Ryanair.[14] Het laatste project van Lauda in de luchtvaartbranche was Laudamotion Executive, dat zich – in tegenstelling tot prijsvechter Ryanair – als chartermaatschappij voor privévluchten, richt op het exclusieve segment van de markt.[15]

Lauda bij de "Stars and Cars" 2014

Lauda is actief geweest als gastcommentator bij Formule 1-races voor de Duitse televisie (RTL Television). In september 2012 werd hij opnieuw adviseur van een Formule 1-team, deze keer bij Mercedes GP. Zijn rol als commentator beëindigde hij eind 2017. Op 1 augustus 2018 onderging hij een zware operatie wegens ademhalingsproblemen. Er werd een long getransplanteerd, exact 42 jaar na zijn ongeluk op de Ring.[16] Door zware griep moest hij begin 2019 weer een paar weken naar het ziekenhuis in Wenen.[17] Hij onderging daar dialysebehandelingen vanwege nierproblemen. De Oostenrijker revalideerde nog van een dubbele longtransplantatie, die hij augustus 2018 onderging. In januari 2019 belandde hij nog op de intensive care omdat hij tijdens zijn revalidatie griep kreeg.
Lauda overleed 's nachts op 20 mei 2019 in een medische privékliniek in Zwitserland.[1][2][3]

Bibliografie[bewerken | brontekst bewerken]

In 2020 kwam het boek “Niki Lauda” geschreven door Maurice Hamilton uit.

Trivia[bewerken | brontekst bewerken]

Zie de categorie Niki Lauda van Wikimedia Commons voor mediabestanden over dit onderwerp.