Boekarest

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Boekarest
București
Plaats in Roemenië Vlag van Roemenië
Vlag van Boekarest Wapen van Boekarest
Boekarest
Boekarest
Situering
District (județ) Boekarest
Historische regio Muntenië
Coördinaten 44° 26′ NB, 26° 6′ OL
Algemeen
Oppervlakte 228 km²
Inwoners 1.677.985[1]
Hoogte 75 m
Politiek
Burgemeester Sorin Oprescu
Overig
Eerste vermelding 1459
Website www.pmb.ro
Portaal  Portaalicoon   Roemenië
Boekarest

Boekarest (Roemeens: București) is de hoofdstad en het industriële en commerciële centrum van Roemenië. De stad ligt in het zuidoosten van het land, aan de rivier de Dâmbovița. Volgens de officiële volkstelling van 2011, heeft Boekarest een populatie van 1.677.985 inwoners.[1] De metropool telt 2,6 miljoen inwoners. Boekarest is de grootste stad van het land en de tiende stad van de Europese Unie.

Voor Europese begrippen is Boekarest geen oude stad: de eerste vermelding dateert uit 1459. Sindsdien ontwikkelde Boekarest zich snel en in 1862 werd ze de hoofdstad van het verenigde Roemenië. Tegenwoordig is ze de thuisplaats van de Roemeense media, cultuur en kunst. In de eclectische architectuur van de stad zijn historiserende, modernistische, communistische en postmoderne stijlen vertegenwoordigd. Tussen de Wereldoorlogen werd Boekarest "Klein Parijs" (Micul Paris) of "Parijs van het Oosten" genoemd omdat de stad in die tijd erg elegant was. Sindsdien is echter een groot deel van het historisch centrum verwoest of beschadigd, eerst in de Tweede Wereldoorlog, later door de aardbeving van 1977 en niet het minst door de politiek van systematisering onder Nicolae Ceaușescu, waarvoor hele stadsdelen moesten wijken. Elders is er tamelijk veel van het oude centrum overgebleven. Sinds de jaren '90 kent Boekarest een economische en culturele bloei.

Economisch gezien is Boekarest de meest bloeiende stad van Roemenië en is het een van de belangrijkste industriële centra en verkeersknooppunten van Oost-Europa. Als meest ontwikkelde stad in Roemenië heeft Boekarest ook een groot aantal educatieve faciliteiten.

De officiële naam van de stad is Municipiul București (Gemeente Boekarest), en zit op hetzelfde administratieve niveau als de Roemeense districten. De Gemeente Boekarest is onderverdeeld in zes sectoren.

Etymologie[bewerken]

Volgens traditie bestaat er een verband tussen de stichting van Boekarest en Bucur, die óf een prins, een vogelvrijverklaarde, een visserman óf een schapenherder geweest zou moeten zijn, conform verschillende legendes. De naam Bucur (van bucurie, "vreugde") is van Thracisch-Geto-Dacische oorsprong. In het Albanees, een taal die historische connecties heeft met de Thracische talen, betekent bukur "mooi".

Boekarest heet in het Latijn Bucaresta, in het Hongaars en Duits Bukarest en in het Frans, Italiaans en Spaans wordt de stad Bucarest genoemd. Een inwoner van Boekarest wordt meestal aangeduid met de term Boekarester (Roemeens: Bucureștean).

Geschiedenis[bewerken]

1rightarrow blue.svg Zie Geschiedenis van Boekarest voor het hoofdartikel over dit onderwerp.
Curtea Veche, het oude prinsenhof
Brug in Boekarest, 1837
Sfântul Spiridon-basiliek, 1860

Oudheid[bewerken]

Het gebied waarin het huidige Boekarest ligt was vroeger grotendeels bedekt met dichte bossen, wat waarschijnlijk de reden is dat er zich in de oudheid geen grote stad ontwikkelde. Wel hadden de Daciërs er diverse kleine nederzettingen in de buurt liggen. Aan de hand van Romeinse juwelen en munten die er gevonden zijn, kan vastgesteld worden dat de plaatselijke bevolking handelsrelaties met de Romeinen onderhield.

Aangezien Boekarest nooit deel heeft uitgemaakt van het Romeinse Rijk, wordt aangenomen dat de plaatselijke bevolking pas na de terugtrekking van de Romeinen uit de provincie Dacia zou zijn geromaniseerd. In de eeuwen die daarop volgen hebben ook Slavische volkeren verscheidene nederzettingen gesticht in de omgeving van Boekarest, wat tegenwoordig nog te zien is aan plaatsnamen zoals Snagov, Glina en Chiajna. De Slavische bevolking werd al voor het eind van de middeleeuwen geassimileerd door de Roemenen.

Middeleeuwen[bewerken]

De geschiedenis van Boekarest begint laat in de Middeleeuwen. De naam Boekarest werd voor het eerst vermeld in het jaar 1459. Boekarest zou gediend hebben als woonplaats van de Walachijse prins Vlad Țepeș. Al snel werd het de zomerresidentie van het hof. In 1476 werd de stad geplunderd door de Moldavische prins Ștefan cel Mare en in 1595 werd Boekarest platgebrand door de Turken. Na de wederopbouw groeide de stad echter sterk en nam de welvaart toe, waarna prins Constantin Brâncoveanu Boekarest in 1698 tot zijn hoofdstad maakte. In februari 1859 werd ze de hoofdstad van de Verenigde Provincies van Walachije en Moldavië, sinds december 1861 Roemenië geheten.

Moderne geschiedenis[bewerken]

Tijdens de 18e eeuw was Boekarest meerdere malen onderwerp van conflict tussen Rusland, Oostenrijk en het Ottomaanse Rijk. In 1812 vielen Bessarabië en een derde van Moldavië met het Verdrag van Boekarest aan Rusland. In 1828 werd Boekarest bezet door de Russen, die de stad een jaar later overdroegen aan de prins van Walachije. Op 23 maart 1847 verwoestte een grote brand ongeveer 2000 huizen, ongeveer een derde van de stad.

Een opstand tegen prins Bibescu in 1848 zorgde ervoor dat zowel het Turkse als het Russische leger ingrepen. De Russen bezetten de stad in 1853-1854. Toen zij vertrokken waren, rukte een Oostenrijks garnizoen op, dat standhield tot maart 1857. In 1858 werd in Boekarest het internationale congres voor de organisatie van de Donauvorstendommen gehouden. Bij de oprichting van Roemenië in 1861 werd Boekarest de hoofdstad. Alexandru Ioan Cuza, de eerste heerser van de verenigde provincies van Moldavië en Walachije werd in 1866 tijdens een opstand afgezet.

In de tweede helft van de 19e eeuw groeide de bevolking van de stad sterk. De extravagante architectuur en het mondaine leven gaven Boekarest de bijnaam "Parijs van het oosten" of "Klein Parijs" ("Micul Paris"). Schaduwzijde was echter het enorme verschil tussen armen en de rijken van de stad.

20e eeuw[bewerken]

Op 6 december 1916, de Eerste Wereldoorlog was in volle gang, werd de stad bezet door Duitse troepen en werden de hoofdstedelijke functies verplaatst naar Iași. In november 1918 werd Boekarest bevrijd en werd ze de hoofdstad van het nieuwe Verenigd Koninkrijk van Roemenië.

Boekarest leed tijdens de Tweede Wereldoorlog hevig onder Amerikaanse en Britse bombardementen. Op 8 november 1945, de koninklijke feestdag, sloegen communisten monarchistische demonstraties neer.

Onder het bewind van Nicolae Ceaușescu werd het historische deel van de stad grotendeels verwoest. Oude kerken werden vervangen door de megalomane socialistische gebouwen van het Centru Civic, waarvan het Paleis van het Volk het bekendste is. Slechts enkele historische wijken werden behouden.

In 1977 werd Boekarest getroffen door een zware aardbeving (7,4 op de schaal van Richter), die 1500 mensenlevens eiste.

In december 1989 brak in Timișoara een opstand uit, die ook Boekarest bereikte en uiteindelijk zou leiden tot de val van het communistische regime van Ceaușescu.

Sinds het jaar 2000 heeft de verbeterde economische situatie het mogelijk gemaakt Boekarest te moderniseren en zijn vele historische stadsdelen in hun oude glorie hersteld.

Verdragen getekend in Boekarest[bewerken]

  1. Verdrag van 28 mei 1812, einde van de Russisch-Turkse Oorlog
  2. Verdrag van 3 maart 1886, einde van de Servo-Bulgaarse oorlog
  3. Verdrag van 10 augustus 1913, einde van de Tweede Balkanoorlog
  4. Verdrag van 4 augustus 1916, verdrag over de alliantie tussen Roemenië en de entente
  5. Verdrag van 6 mei 1918, verdrag tussen Roemenië en de Centrale mogendheid

Geografie[bewerken]

Fysieke kenmerken[bewerken]

Winter in het Cişmigiupark

Boekarest ligt aan beide oevers van de Dâmbovița, een rivier die in de Argeș, een zijrivier van de Donau, stroomt. Verscheidene meren — waarvan de belangrijkste het Floreascameer, het Teimeer en het Colentinameer zijn (allemaal in het noorden) — liggen langs de stad aan een zijrivier van de Dâmbovița, genaamd de Colentinarivier. Bovendien ligt er midden in de stad een kunstmatig meer, het Cișmigiumeer. Het meer is omringd door het Cișmigiupark dat geopend werd in 1847 na plannen van de Duitse architect Carl F.W. Meyer en is tegenwoordig een belangrijke recreatieplaats in de hoofdstad. Dit park heeft een rijke geschiedenis en werd vaak bezocht door beroemde poëeten en schrijvers.

Naast het Cișmigiupark, kent Boekarest nog twee grote parken of tuinen, het Herăstrăupark en de Botanische tuin van Boekarest. Het Herăstrăupark is een groot openbaar park gelegen in het noorden van Boekarest. In dit park is er onder andere een meer, het Herăstrăumeer, en een beroemd openluchtmuseum, het Muzeu Satului. De Boekarestse Botanische tuin is de grootste van Roemenië en bezit 10.000 verschillende soorten planten waaronder ook exotische.

Boekarest ligt in het zuidoosten van de Beneden-Donauvlakte (beter bekend als Roemeense vlakte of Walachijse vlakte) in een gebied waar ooit het Codrii Vlăsiei gelegen had. Waar het bos vroeger lag is er nu vruchtbaar land. Net als een aantal andere steden is Boekarest gebouwd op zeven heuvels, dus als de traditie van Rome. De zeven heuvels zijn: Mihai Vodă, Patriarchenheuvel, Radu Vodă, Cotroceni, Spirei, Văcărești en Sfântu Gheorghe Nou.

De stad heeft een oppervlakte van 226 km². Het hoogteverschil varieert van 55,8 m, bij de brug ove de Dâmbovița in Cățelu in het zuidoosten van de stad tot 91,5 m bij de Militarikerk. De stad heeft een relatief ronde vorm. De middelpunt van de stad ligt ongeveer bij Piața Universității (Universiteitsplein). Boekarests Kilometer 0 ligt aan de voorkant van de Sf. Gheorghekerk aan Piața Sfântul Gheorghe (Sfântu Gheorgheplein). De afstand van Piața Universității naar alle kanten van de stad (in een rechte lijn) varieert van 10 tot 12 km.

Vroeger waren de regio's rondom Boekarest vooral in gebruik voor landbouw, maar vooral na 1989 werd er begonnen met het bouwen van buitenwijken in het dsitrict Ilfov. De laatste tijd zijn er een aantal plaatsen in Boekarest opgegaan.

Klimaat[bewerken]

Boekarest heeft een continentaal klimaat, waardoor het vaak warme zomers en vaak koude winters heeft. In de winter kan er veel last van wind zijn, door Boekarests positie in de Beneden-Donauvlakte, alhoewel een deel van de wind afgebroken wordt door de urbanisatie. 's Winters kan het vaak onder 0 °C zijn, maar het gebeurt minder vaak dat het daalt tot onder de -10 °C. Het gemiddelde in de zomer ligt op de 23 °C. Vaak wordt het een stuk heter, en zijn er periodes met 35 °C - 40 °C. Hoewel de gemiddelde precipitatie en vochtigheid erg laag zijn in de zomer, komen er zeldzame, maar toch hevige onweersbuien voor, die niet lang duren. De gemiddelde temperatuur in de lente en herfst varieert tussen de 18 °C - 22 °C. De precipitatie is hoger in de lente en herfst dan in de zomer, maar het regent meestal over langere, en mildere periodes.

Klimaattabel
Jan Feb Maa Apr Mei Jun Jul Aug Sep Okt Nov Dec
Gemiddelde Temperatuur (°C) –2 1 6 11 17 21 23 22 17 11 4 –1
Gemiddelde neerslag (mm) 40 36 38 46 70 77 64 58 42 32 49 43
Gemiddeld aantal dagen met neerslag 6 6 6 7 6 6 7 6 5 5 6 6
Opm.: Eén neerslagdag telt mee als er ten minste 1 mm gevallen is (regen, sneeuw, hagel, etc.)
Bronnen: World Meteorological Organisation, SouthTravels

Demografie[bewerken]

1rightarrow blue.svg Zie ook het artikel Boekarester
Demografische ontwikkeling
Jaar Inwonertal
1789 30.030; 6.000 huizen
1831 60.587; 10.000 huizen
1859 122.000
1900 282.000
1918 383.000
1930 639.000
1956 1.237.000
1966 1.452.000
2000 2.300.000
2003 2.082.000
2010 1.942.254

De stad had in 2002 een bevolking van 2.082.000 inwoners, of ongeveer 9% van de Roemeense populatie. Ongeveer 50.000 forensen uit de regio reizen iedere dag naar Boekarest.

De bevolking van Boekarest kende twee fasen van snelle groei. De eerste vond plaats in de late 19e eeuw en de tweede in het communistische tijdperk, toen een urbanisatiecampagne gestart werd en veel mensen van het platteland naar de stad trokken. Ook was de natuurlijke aanwas van grote invloed op de stijging van de bevolking, doordat Ceaușescu abortus en contraceptie verboden had. Sinds de val van het communisme daalt de bevolking van de stad door emigratie en geboortetekort.

Ongeveer 97% van de populatie van Boekarest is etnisch Roemeen. De grootste minderheid zijn de Roma, met 1.4% van de populatie. Andere grote minderheden in de stad zijn de Hongaarse minderheid (0.3%), Joden (0.1%), Turken (0,1%), Duitsers (0,1%) en Chinezen (0.1%). Ook zijn er groepen van Griekse, Armeense, Lipoveense en Italiaanse afkomst. De Grieken en Armenen speelden bijvoorbeeld een belangrijke rol in de 19e eeuw en het begin van de 20e eeuw. Een van de belangrijkste Griekse buurten was Vitan, waar ook een grote groep Joden woonde. Later waren de Grieken meer aanwezig in Văcărești en gebieden rond Piața Unirii.

In termen van religie, is 96,1% van de Boekarestse bevolking Roemeens-orthodox, 1,2% rooms-katholiek, 0,5% moslim en 0,4% Roemeens-katholiek. Van deze gelovigen, gaat alleen 24% van de populatie één of meerdere keren per week naar een plek om te bidden. Tussen 2000-2002 was de gemiddelde leeftijdsverwachting ongeveer 73,1 jaar, ongeveer 2 jaar hoger dan de gemiddelde leeftijdsverwachting van heel Roemenië.

Politiek[bewerken]

Bestuurlijke indeling[bewerken]

De zes sectoren van Boekarest

Boekarest is opgedeeld in 6 sectoren, waartoe steeds een aantal wijken behoort:

Nationale politiek[bewerken]

Het Paleis van het Volk, tegenwoordig het parlementsgebouw, ligt op een heuvel in Boekarest. Met een oppervlakte van 350.000 m² is het het grootste gebouw van Europa, en het op één na grootste gebouw van de wereld. De dictator Ceaușescu liet het bouwen, voor zichzelf, maar het is hem nooit gelukt om er in te wonen. Het gebouw is 270 bij 240 meter, 86 meter hoog en 92 meter diep en heeft 12 verdiepingen en vier ondergrondse niveaus. Binnen bevinden zich 2000 zalen en kamers. Sinds 1994 zetelt het Roemeense parlement in dit gebouw en wordt het deels verhuurd voor congressen. Ook zijn er twee musea in het gebouw, het ene van het parlement zelf, en het andere voor traditionele Roemeense kostuums.

Cultuur[bewerken]

Bezienswaardigheden[bewerken]

Traditionele kerk, Muzeul Satului

Musea[bewerken]

Winkelen[bewerken]

Onderwijs[bewerken]

Vervoer[bewerken]

Boekarestse tram

Boekarest beschikt over twee luchthavens, Henri Coandă International Airport (voorheen Otopeni) en Aurel Vlaicu International Airport (voorheen Băneasa). Henri Coandă is de grootste luchthaven in Roemenië en de thuisbasis van de nationale luchtvaartmaatschappij Tarom. Het kleinere Aurel Vlaicu wordt gebruikt voor chartervluchten en low-budgetmaatschappijen.

Het uitgebreide openbaarvervoernetwerk van Boekarest is het grootste van Roemenië en de derde van Europa, het wordt gevormd door tram-, stadsbus- en trolleybuslijnen en een metronet. De metro van Boekarest wordt geëxploiteerd door het bedrijf Metrorex, terwijl het bovengrondse vervoer door RATB (Regia Autonomă de Transport București) uitgevoerd wordt. Daarnaast zijn er diverse privaat geëxploiteerde minibusjes actief. METROREX en RATB, beide zelfstandige bedrijven in eigendom van de staat, zullen mogelijk in 2008 tot één organisatie fuseren.

Boekarest is het belangrijkste knooppunt van het Roemeense spoorwegnet, dat door Căile Ferate Române (CFR) bereden wordt. Het hoofdstation van de stad is Gara de Nord (Noordstation), dat verbindingen heeft met zowel met alle grote Roemeense steden als diverse buitenlandse bestemmingen als Boedapest, Sofia, Wenen en Praag. De stad kent nog vijf andere spoorwegstations, die in de toekomst deel zullen uitmaken van een S-Bahn-achtig forenzennetwerk dat de stad en het omliggende district Ilfov zal bedienen.

Boekarest is ook de spin in het web van het Roemeense wegennet. Veel hoofdwegen van het land spreiden zich vanuit Boekarest uit naar alle grote Roemeense steden en vormen ook internationale verbindingen met Hongarije, Bulgarije, Moldavië en Oekraïne. De twee snelwegen die Roemenië kent, A1 en A2, beginnen beide in Boekarest. Ook is men begonnen aan de aanleg van een A3 die ook in Boekarest begint en strekt zich tot aan de Hongaarse grens bij Oradea. Dit project is tegenwoordig het grootste van Europa met ongeveer 550 km snelweg in een keer.

De kern van het stedelijke wegennet wordt gevormd een aantal zeer brede boulevards (vergelijkbaar met Parijs) , die het stadscentrum radiaal met de buitenwijken verbinden en twee ringwegen. De belangrijkste transportassen lopen noord-zuid, oost-west en noordwest-zuidoost. Iedere dag worden de wegen van Boekarest overspoeld door meer dan een miljoen voertuigen. Met name secundaire wegen bevinden zich in slechte staat. De stad is bezig tot 2008 zo'n 2000 wegen te repareren en te moderniseren.

Hoewel de stad aan de oever van een rivier (de Dâmbovița) ligt, is Boekarest nooit een havenstad geweest. Deze functie wordt vervuld door de steden Constanța, Galați en Brăila, de belangrijkste havens van het land. Een 73 km lang kanaal dat Boekarest met de Donau zal verbinden is echter in aanleg en voor ongeveer 60% gereed. Via de Donau zal de Roemeense hoofdstad verbonden zijn met de Zwarte Zee. Verwacht wordt dat het vervoer over water via Boekarest sterk zal toenemen wanneer het kanaal in gebruik komt.

Zustersteden[bewerken]

De zustersteden van Boekarest zijn:

Geboren in Boekarest[bewerken]

1rightarrow blue.svg Zie ook Lijst van Boekaresters en Boekarester

Externe links[bewerken]

Logo Wikimedia Commons
Commons heeft meer mediabestanden op de pagina Bucureşti.
Logo Wikivoyage
Wikivoyage heeft een reisgids over Boekarest.

Referenties[bewerken]

  1. a b (ro) Recensământul Populaţiei şi Locuinţelor 2011, Institutul National de Statistica (2 februari 2012), geraadpleegd op 12 april 2012