Het boerke

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken

Boerke of Het boerke is een sprookje, opgetekend door de gebroeders Grimm in hun Kinder- und Hausmärchen als KHM61. De oorspronkelijke naam is Das Bürle.

Het verhaal[bewerken]

Leeswaarschuwing: Onderstaande tekst bevat details over de inhoud en/of de afloop van het verhaal.

In een dorp met allemaal rijke boeren, wordt de arme boer Boerke genoemd. Zijn vrouw wil graag een koe en ze gaan naar de meubelmaker om een kalf van hout te laten maken. Ze hopen dat dit een koe zal worden. Hun neef, de meubelmaker, zette het kalf in elkaar en het kan zijn kop buigen zodat het lijkt alsof het gras eet. Boerke roept de herder en zegt dat zijn kalfje gedragen moet worden, de herder doet dit en ziet hoe het dier graast. De herder komt terug in het dorp, maar heeft het kalfje niet bij zich als Boerke om het dier vraagt. Ze gaan samen terug, maar het kalf is verdwenen en Boerke sleept de herder voor de schout.

De schout laat de herder een koe aan Boerke geven als straf voor zijn onoplettendheid en het echtpaar is blij, maar heeft geen voer. Het dier wordt geslacht en ze pekelen het vlees. De huid willen ze verkopen, op weg naar de stad komt Boerke bij molen en ziet een raaf met gebroken vleugels. Hij helpt hem en neemt hem mee, de molenaarsvrouw geeft Boerke brood met kaas. De pastoor komt langs en eet vlees, sla, gebak en wijn met de molenaarsvrouw. Als er wordt geklopt, verstopt ze het eten in de bakoven, de wijn onder het hoofdkussen, de sla in het bed, het gebak onder het bed en de pastoor in de kast op de veranda.

Haar man komt binnen en ziet Boerke op het stro liggen en ze vertelt dat ze hem brood met kaas heeft gegeven. Haar man wil ook eten, maar ze zegt alleen brood en kaas te hebben en hij neemt hier genoegen mee. De molenaar ziet de raaf en Boerke zegt dat hij hiermee kan waarzeggen. Hij vertelt dat er wijn onder het hoofdkussen ligt en dat er vlees in de bakoven staat. Ook ligt er sla in het bed, gebak onder het bed en de mannen gaan aan tafel zitten. De molenaarsvrouw is erg bang en de molenaar wil weten wat het vijfde is, maar Boerke zegt dat de vogel dit niet vertelt.

De molenaar biedt driehonderd daalders voor een vijfde waarzeggerij en Boerke knijpt de raaf nog een keer in zijn kop, zodat hij hard krast. Boerke zegt dat de duivel in de kast op de veranda zit en de molenaar wil de sleutel van zijn vrouw. Hij opent de kast en de pastoor rent naar buiten. De molenaar gelooft het verhaal van Boerke en hij geeft de driehonderd daalders, waar Boerke een mooi huis van laat bouwen. De schout wil weten waar hij het geld vandaan heeft en Boerke zegt dat hij de koeienhuid heeft verkocht.

De boeren slaan hun koeien dood en verkopen ze in de stad, maar ze krijgen weinig geld omdat er zoveel huiden zijn. Boerke wordt ter dood veroordeeld en er komt een geestelijke. Boerke herkent de pastoor en vertelt dat hij hem uit de kast heeft bevrijd en verwacht dat de pastoor hem nu helpt. Boerke ziet een herder die altijd schout wilde worden en lokt hem in de ton. De ton wordt in het water gelaten en Boerke loopt met de kudde van de herder langs.

De mensen zien hem en hij vertelt dat hij uit het water is gekomen, hij heeft een prachtige wei met grazende schapen gezien. De boeren willen ook schapen gaan halen en de schout gaat mee. Ze lopen in het water en de wolken worden weerspiegeld in het water. De mannen springen in het water en verdrinken. Het dorp is uitgestorven en Boerke is de enige erfgenaam en wordt een rijk man.

Achtergronden bij het sprookje[bewerken]

Bronnen[bewerken]

  • Grimm, volledige uitgave (vertaald door Ria van Hengel)

Assepoester · Berenpels · Bontepels · Broertje en zusje · Bruidskeuze · De anjer · De arme en de rijke · De arme jongen in het graf · De arme molenaarsknecht en het katje · De bijenkoningin · De boden van de dood · De boer en de duivel · De Bremer stadsmuzikanten · De broodkruimels op de tafel · De bruiloft van vrouw Vos · De dood als peet · De dood van het hennetje · De dorsvlegel uit de hemel · De drie broers · De drie gelukskinderen · De drie handwerksgezellen · De drie heelmeesters · De drie luiaards · De drie mannetjes in het bos · De drie slangenbladeren · De drie spinsters · De drie talen · De drie veren · De drie vogeltjes · De drie zwarte prinsessen · De duivel en zijn grootmoeder · De duivel met de drie gouden haren · De duur van het leven · De ganzenhoedster · De ganzenhoedster aan de bron · De gauwdief en zijn meester · De geest in de fles · De geschenken van het kleine volkje · De gestolen duit · De glazen doodskist · De goede ruil · De gouden gans · De gouden sleutel · De gouden vogel · De goudkinderen · De Grafheuvel · De groente-ezel · De haas en de egel · De hanenbalk · De hazelaar · De heldere zon brengt het aan het licht · De hemelse bruiloft · De hoefnagel · De hond en de mus · De huishouding · De ijzeren kachel · De jonge reus · De jood in de doornstruik · De kabouters · De kikkerkoning · De kleermaker in de hemel · De koning van de gouden berg · De koningszoon die nergens bang voor was · De korenaar · De kristallen bol · De laarzen van buffelleer · De luie spinster · De maan · De meesterdief · De mus en zijn vier kinderen · De ondankbare zoon · De oude bedelares · De oude grootvader en zijn kleinzoon · De oude Hildebrand · De oude Rinkrank · De oude Sultan · De oude vrouw in het bos · De peetoom · De raaf · De raap · De ransel, het hoedje en het hoorntje · De rattenvanger van Hamelen · De reus en de kleermaker · De roerdomp en de hop · De roetzwarte broer van de duivel · De roversbruidegom · De schol · De schrandere knecht · De sterrendaalders · De stukgedanste schoentjes · De trommelslager · De trouwe Johannes · De twaalf broeders · De twaalf jagers · De twaalf luie knechten · De twee gebroeders · De twee koningskinderen · De twee reisgezellen · De uil · De verstandige boerendochter · De verstandige lieden · De vier kunstvaardige broers · De volleerde jager · De vos en de ganzen · De vos en de kat · De vos en de moeder van zijn petekind · De vos en het paard · De ware bruid · De waternimf · De waternimf in de vijver · De witte slang · De witte en de zwarte bruid · De wolf en de mens · De wolf en de vos · De wolf en de zeven geitjes · De wonderlijke speelman · De zes dienaren · De zes zwanen · De zeven Zwaben · De zeven raven · De zingende springende leeuwerik · De zoete pap · Dokter Weetal · Doornroosje · Duimendik · Duimpje de wereld in · Eenoogje, tweeoogje en drieoogje · Eva's ongelijke kinderen · Frieder en Katherliesje · Gelukkige Hans · Hans en Grietje · Hans viert bruiloft · Hans-mijn-egel · Hazekebruid · Het aardmanneke · Het blauwe licht · Het boerke · Het boerke in de hemel · Het boshuis · Het dappere snijdertje · Het doodshemdje · Het eigenzinnige kind · Het ezeltje · Het gedierte van de Heer en de Duivel · Het gespuis · Het herdersjongetje · Het huishouden van kat en muis · Het kind van Maria · Het lammetje en het visje · Het leugensprookje uit Ditmar · Het mannetje dat jong gegloeid werd · Het meisje zonder handen · Het meiske van Brakel · Het mooie Katrinelletje en Pief Paf Poltrie · Het raadsel · Het snuggere snijdertje · Het sprookje van Luilekkerland · Het water des levens · Het winterkoninkje · Het winterkoninkje en de beer · Het zingende botje · IJzeren Hans · Jonkvrouw Maleen · Jorinde en Joringel · Klitten · Klosje, schietspoel en naald · Knappe Elsje · Knoest en zijn drie zonen · Koning Lijsterbaard · Lief en leed samen delen · Luie Hein · Luisje en Vlootje · Magere Liesje · Meester Priem · Meneer Korbes · Met z'n zessen de hele wereld rond · Op reis gaan · Raadselsprookje · Raponsje · Repelsteeltje · Roodkapje · Simeliberg · Slangensprookje · Slimme Grietje · Slimme Hans · Sneeuwwitje · Sneeuwwitje en Rozerood · Speelhans · Sprookje van iemand die erop uittrok om te leren griezelen · Sterke Hans · Strohalm, kooltje vuur en boontje · Tafeltje dek je, ezeltje strek je en knuppel uit de zak · Trouwe Ferdinand en Ontrouwe Ferdinand · Van de visser en zijn vrouw · Van de wachtelboom · Van het muisje, het vogeltje en de braadworst · Vleerkens vogel · Vogel Grijp · Vondevogel · Vrijer Roland · Vrolijke Frans · Vrouw Holle · Vrouw Trui