1830-1839

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie

Eeuwen: 18e eeuw – 19e eeuw – 20e eeuw Decennia: 1810-1819 - 1820-1829 - 1830-1839 - 1840-1849 - 1850-1859 Jaaroverzichten: <<< - 1830 - 1831 - 1832 - 1833 - 1834 - 1835 - 1836 - 1837 - 1838 - 1839 - >>>

[bewerken] Belangrijke gebeurtenissen en ontwikkelingen

• 1830 - 22 januari-3 februari. Het Verenigd Koninkrijk, Frankrijk en Rusland erkennen krachtens het Londense Protocol Griekenland als een onafhankelijke monarchie.
• In Frankrijk brengt de julirevolutie van 1830 de Julimonarchie aan de macht. Het Franse parlement kiest Lodewijk Filips van Orléans tot koning der Fransen. Hij voert een liberaal bewind.

Kolonialisme

• 1831 - 10 maart - Oprichting Frans Vreemdelingenlegioen. Een jaar daarvoor hebben Franse troepen Algerije bezet en de Bey van Algiers verdreven. In 1832 begint Abd-Al Kader een guerrilla tegen het koloniaal bestuur.

Reis van Darwin

• Van 1831 tot 1836 reist Charles Darwin met het schip de Beagle langs de kusten van Latijns-Amerika. Hij doet waarnemingen die hij 25 jaar later zal verwerken in zijn boek 'On the origine of species'.

.

• Door de Belgische opstand komt in Nederland een eind aan de betrekkelijke persvrijheid. Alleen het Amsterdamse Algemeen Handelsblad en de Arnhemsche Courant laten nog af en toe voorzichtig een kritisch geluid horen. In 1837 wordt echter De Gids opgericht.
• 1834 - 13 oktober - onder leiding van Hendrik de Cock scheiden de gereformeerden zich af van de Hervormde Kerk.
• De 'Novemberopstand' van 1830 in Congres-Polen leidt in 1831 tot het inperken van de autonomie door de Russische regering. De Republiek Krakau komt in 1833 onder Oostenrijks toezicht te staan, en wordt in 1836 - 1837 door Wenen bezet.

Onafhankelijkheid van België

• De Belgische Onafhankelijkheidsoorlog breekt uit. Een opvoering van de opera De Stomme van Portici op 25 augustus 1830 lokte een opstand van de burgerij uit, gevolgd door volksrumoer. Het regeringsleger reageerde, maar was niet voorbereid op een guerrillaoorlog. Na gevechten her en der geraakte het leger in ontbinding en werd het bijna geheel uit de zuidelijke provincies verdreven.
• 1830 - Het Voorlopig Bewind riep op 4 oktober de onafhankelijkheid uit van de Zuidelijke Nederlanden onder de naam België. Het Nationaal Congres besloot om van België een koninkrijk te maken met als eerste koning Leopold van Saksen-Coburg-Gotha.
• 1831 - Het nationaal congres rondt de debatten af en keurt de Belgische grondwet goed. Leopold I legt de eed af en wordt de eerste koning van België.
• Nederland probeert in de Tiendaagse veldtocht de opstand alsnog te onderdrukken. Als Engeland en Frankrijk een ultimatum stellen, moet Nederland zich terugtrekken.
• Na 1830 levert John Cockerill de rails en locomotieven voor de eerste spoorwegen van het onafhankelijke België en van de rest van het Europese vasteland. In 1838 vormt hij het eerste grote geïntegreerde industriële complex met hoogovens, staalgieterij, walserijen, smederijen en constructiewerkplaatsen, aan de oevers van de Maas, ontsloten door een eigen haven en via spoorwegen verbonden met nabijgelegen erts- en kolenmijnen.

Nederland

• In de Volhardingspolitiek weigert Nederland lange tijd om zich bij de nieuwe situatie neer te leggen. Maar in de loop van de jaren gaat de discussie steeds meer over de voorwaarden van de scheiding. Hoe wordt de staatsschuld verdeeld? Wat wordt de grens?
• De voortdurende mobilisatie van het leger brengt Nederland op de rand van een staatsbankroet. Internationaal raakt de regering van Willem I in een isolement.
• In 1839 ondertekent Willem I ten slotte het Verdrag van Londen en erkent daarmee het Koninkrijk België. Nederlands Limburg komt weer terug bij Nederland.
• In de eerste 10 jaar van het Cultuurstelsel stijgt de uitvoer van Java naar Nederland met bijna 600%: van 11,3 naar 66,1 miljoen gulden.

• Gedwongen door het economische isolement waarin Maastricht na de

Belgische Opstand was terechtgekomen, ontwikkelde Petrus Regout in korte tijd een industrieel imperium. Dit was noodzakelijk geworden omdat de Nederlandse regering een importverbod op Belgische producten instelde. In 1834 kocht hij een stoommachine en hij ronselde eveneens een aantal slijpers uit Wallonië en Frankrijk. Aldus begon hij aan de Boschstraat in Maastricht een kristalslijperij (stoomglasfabriek). In 1834 begon hij eveneens een spijkerfabriek en in 1836 een aardewerkfabriek. In 1838 werd een glasblazerij geopend.

Wetenschap, techniek en cultuur

• Michael Faraday ontdekt de elektro-magnetische inductie. Daaruit volgt weer de uitvinding in 1832 van de industriële dynamo.
• De ontwikkeling van de elektrische telegraaf leidt tot de uitvinding en ontwikkeling van het Morse door Samuel Morse.
• 1835 - Gaspard-Gustave Coriolis beschrijft voor het eerst het corioliseffect.
• 1837 - Louis Jacques Mandé Daguerre ontwikkelt de Daguerreotype, een voorloper van de fotografietechniek.
• 1835 - 5 mei - De eerste trein op het vasteland van Europa rijdt in België, tussen Brussel en Mechelen. Nederland heeft in september 1839 ook een spoorlijn: Amsterdam - Haarlem.