Endorfine

Endorfines zijn lichaamseigen signaalstoffen, vaak polypeptides, die als neurotransmitter fungeren. Neurotransmitters worden door de ene zenuwcel in een synaps vrijgelaten, in de andere zenuwcel zitten receptoren voor de betreffende stof.

De veel eerder bekende morfinederivaten waaraan endorfines een deel van hun naam ontlenen, zijn toevallig in staat dezelfde receptoren te activeren. De chemische bouw van morfinemoleculen vertoont weinig tot geen overeenkomst met die van de endorfines.

Voor de tweede zenuwcel betekent activeren van de receptor vaak het oproepen van een prettig, plezierig, minder bedreigend gevoel. Het maakt daarbij niet uit of het een echt of een door morfine veroorzaakt signaal is.

Etymologie

Het woord endorfine is samengevoegd uit de stammen endo, wat vertaald kan worden met binnen, en morfine, waarmee naar de op de morfines lijkende effecten wordt verwezen.

Effecten

Endorfines werken in de eerste plaats pijnonderdrukkend, maar zorgen ook voor een gevoel van geluk of euforie, zoals de 'runners high' bij duursporters. De roesachtige toestand die kan ontstaan na een fysieke inspanning wordt gedeeltelijk veroorzaakt door het vrijkomen van endorfine. Opium en heroïne werken op dezelfde receptoren in als endorfine. De smaakervaring bij suikers, vetten, chilipepers en ook chocolade zorgt voor het voor het vrijkomen van endorfines. Ook werkt deze verslavende stof zeer actief bij automutilatie (zelfverminking).

Bronnen, noten en/of referenties