Ecoduct

Ecoduct over de A50 bij Woeste Hoeve

Een ecoduct, ecopassage, wildwissel, natuurbrug, dierenviaduct of wildviaduct is een viaduct waarbij (meestal) de bovenste laag gereserveerd is om dieren een weg te laten kruisen. Ecoducten worden gebouwd als onderdeel van de Ecologische Hoofdstructuur, bedoeld om de teruggang van de biodiversiteit af te remmen. In een ecombiduct is de passage gecombineerd met een kleinwildtunnel. De tunnel is vooral effectief voor dieren die bijvoorbeeld licht- en geluidshinder ondervinden van weg- en spoorverkeer.

Een ecoduct is geen brug in de strikte zin van het woord. Een viaduct is dat trouwens ook niet. Men kan zeggen dat een viaduct een overspanning is die niet in de eerste plaats bedoeld is voor mensen om over te steken, of die niet over een water ligt. Bij een viaduct kruisen zich twee wegen boven elkaar. Wil men het voor wild mogelijk maken een snelweg te passeren dan wordt er soms een zogenaamd wildviaduct aangelegd, meestal een dijk tussen twee natuurgebieden met een portaal erin om de autoweg door te laten. De dijk wordt met groen beplant en de toeleidende bermen met afrastering uitgevoerd om zo een ongestoorde passering van groot en klein wild mogelijk te maken.

Ecoducten in Nederland

Bovenaanzicht Ecoduct Leusderheide, over de A28

Rijkswegen

• A1, Harm van de Veen ecoduct - Kootwijk - De Hoge Veluwe - Met name voor het edelhert. Vernoemd naar Harm van de Veen, één van de initiatoren van de natuurontwikkelingsvisie in Nederland.
• A1: Ecoduct Hoog Buurlo
• A1, Ecoduct De Borkeld - Overijssel, ter hoogte van natuurgebied De Borkeld bij Rijssen
• A1, Ecoduct Boerskotten - bij Oldenzaal. Het natuurgebied Boerskotten van Natuurmonumenten werd bij de aanleg van A1 tussen Bad Bentheim en Oldenzaal doorsneden. Tussen de twee delen is daarom een 80 meter lang ecoduct aangelegd dat aan de uiteinden 50 meter en in het midden 15 meter breed is. Bovendien zijn aan beide zijden van het ecoduct schermen van grenenhout geplaatst om de invloed van het geluid en de lichten van het verkeer op het ecoduct te verminderen. het ecoduct wordt gebruikt door reeën en dassen.
• A2, Natuurbrug Het Groene Woud, tussen Boxtel en Best. Zie
• A2, Ecoduct Kruisberg, tussen Maastricht Aachen Airport en Meerssen. Omdat beide rijbanen hier van elkaar gescheiden zijn moesten er twee aparte ecoducten gebouwd worden. Dankzij dit ecoduct ontstaat er een natuurlijke verbinding tussen het Maasdal en het Geuldal.
• A12, Ecoduct Jac. P. Thijsse ter hoogte van Ede (km. 118.3)
• A27, Ecoduct Zwaluwenberg over de Spoorlijn Utrecht – Hilversum en over de A27 ten zuiden van Hilversum (km.91,5)
• A28, Ecoduct Leusderheide bij Soesterberg. Zie luchtfoto.
• A28, Ecoduct Hulshorst ter hoogte van de Hierdense Beek (km. 58.1)
• N35, Ecopassage Nijverdal
• N48, combiduct Stiggeltie bij Linde . Passage voor dieren en planten in combinatie met een fietspad.
• N48, combiduct Suthwalda bij Zuidwolde . Passage voor dieren en planten in combinatie met een fietspad.
• A50, Ecoduct Tolhuis, in aanbouw, gelegen nabij Heerde, verbindt de Oldebroekse Heide en Wezeperheide met Landgoed Petrea en het Zwolse Bos.
• A50, Wildwissel Woeste Hoeve - Gelderland, de Veluwe ten westen van Loenen. Zie luchtfoto.
• A50, Wildwissel Terlet - Gelderland, de Veluwe ten noorden van Arnhem, dient als verbindingszone tussen twee gebieden van Natuurmonumenten: Nationaal park Veluwezoom en het Deelerwoud. Dit ecoduct is tevens bedoeld voor Schotse hooglanders die zijn ingezet in beide gebieden bij het begrazingsbeheer. Zie luchtfoto.
• A50, Ecoduct Slabroek - Noord-Brabant tussen Oss en Uden bij Nistelrode. De brug is 10 meter breed met een fietspad. Aangelegd om het doortrekken van de A50 te compenseren, regelmatig gebruik door o.a. dassen en reeën.
• A348, Ecopassage Middachten ter hoogte van kasteel Middachten (km. 8.1)

Provinciale wegen

Ecoduct over de Provinciale weg 227 Treeker Wissel

• N227, Ecoduct Treeker Wissel tussen Oud-Leusden en Maarn. Zie luchtfoto.
• N297, Ecombiduct Op de Kievit tussen Nieuwstadt en Sittard, gelegen parallel aan de spoorlijn Sittard-Roermond. Tot dusver nog nergens anders toegepast. Bedoeld voor kleine dieren en daarom maar 3 meter breed. In het dek van het ecoduct is een buis (doorsnede 40 cm) geplaatst. Dieren blijken zowel van de tunnel als het dek gebruik te maken. Uniek is ook dat met het oog op een migratieroute voor vleermuizen, struiken zijn aangeplant. Zie luchtfoto.
• N310 Ecoduct Oud Reemst tussen Nationaal Park De Hoge Veluwe en Planken Wambuis (In 2012 klaar). Bij de aanleg van de ecoduct is een zeldzame steenanjer gevonden .
• N524 De Natuurbrug Zanderij Crailoo van het Goois Natuurreservaat tussen Bussum en Hilversum. Zie luchtfoto.

Ecoducten in Vlaanderen

Ecoduct Kikbeek over de E314 in Opgrimbie

• ecoduct Kikbeek in het Nationaal Park Hoge Kempen over de E314 in Opgrimbie (Maasmechelen). Dit in 2005 afgewerkte ecoduct kostte 4,6 miljoen euro.
• ecoduct De Warande (2005) in het Meerdaalwoud op de grens tussen Bierbeek en Oud-Heverlee over de Naamsesteenweg N25. De kostprijs liep op tot 2 miljoen euro.
• ecoduct De Munt over de E19 (Antwerpen-Breda) en de HSL ter hoogte van Loenhout (voltooid in het najaar 2011). Dit 60 meter brede ecoduct met een lengte van 100 meter zal 12 miljoen euro kosten, gefinancierd door Infrabel en de Vlaamse overheid.

• over de E19 (Antwerpen-Breda) en de HSL ter hoogte van het Peerdsbos. Dit is niet echt een ecoduct maar wat men een bermbrug gedoopt heeft, namelijk een brug die aan de zijkant een brede rij struiken draagt waarin klein wild zich hopelijk beschut genoeg voelt om naar de overkant te kruipen.
• ecoveloduct, eveneens in het Nationaal Park Hoge Kempen, een omgebouwde verkeersbrug op de enkel nog voor fietsers toegankelijke weg van As naar Wiemismeer, over de E314 in Zutendaal.

Om de impact van de ecoducten te monitoren werd door het Departement Leefmilieu, Natuur en Energie (LNE) van de Vlaamse overheid een studiebureau aangesteld. Met filmmateriaal, zandbedden, inktplaten en bodemvallen voor de kleinste passanten werd de inventaris opgebouwd. De Kikbeek wordt gebruikt door everzwijnen, vossen, hazen, reeën, hermelijnen en bunzingen, naast heel wat vleermuizen, reptielen, amfibieën en ongewervelden zoals de franjestaart, de watervleermuis, de gladde slang, de heidekikker en de rugstreeppad. Bij de Warande werden onder meer steenmarters en bosvleermuizen geregistreerd.

In 2011 wordt een tweede kleiner ecoduct over de N25 in het Meerdaalwoud voorzien. In 2013 zou op de Nederlands-Belgische grens bij Postel en de Kroonvense Heide een dierenbrug afgewerkt worden over de E34 in samenwerking met de Nederlandse provincie Noord-Brabant. Ecoducten in het Zoniënwoud over de Brusselse Ring worden gepland.

Externe links

• Infra Eco Network Europe

Mediabestanden

Zie de categorie Wildlife overpasses van Wikimedia Commons voor meer mediabestanden.

Bronnen, noten en/of referenties

Bronnen, noten en/of referenties: