Koloniale Conferentie van Berlijn

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Afrika werd verdeeld tijdens de Conferentie van Berlijn.

De (Koloniale) Conferentie van Berlijn was een bijeenkomst van vijftien Europese landen en de Verenigde Staten gehouden in Berlijn in 1884-1885, over de verdeling van Afrika. De staten gaven zichzelf hiermee een legitimering voor de zogenaamde Wedloop om Afrika.

De conferentie van Berlijn vond plaats tussen 15 november 1884 en 26 februari 1885 en alle belangrijke Europese landen waren aanwezig. De conferentie van Berlijn stelde regels op zodat Afrika eerlijk werd verdeeld onder de Europese grootmachten. De conferentie was bijeen geroepen door de Duitse kanselier Bismarck omdat hij van Duitsland een belangrijk land wilde maken. Bovendien zag hij dat dit een mooie gelegenheid was om Frankrijk en Engeland tegen elkaar op te zetten – als Frankrijk en Engeland ruzie zouden krijgen zou dat erg gunstig zijn voor Duitsland. In zo’n 20 jaar was heel Afrika bezet door België (Kongo), Engeland (zuiden en oosten van Afrika), Frankrijk (noorden en westen), Duitsland (Namibië en Kameroen), Italië (Libië), Portugal (Angola, Mozambique) en Spanje (zuiden van Marokko). Maar de verdeling had grote gevolgen voor Afrika.

Afrika bestond voor 1880 uit 10.000 stammen en in 1900 maar uit 40 landen. Van die 40 landen waren er 36 die een bestuur hadden onder leiding van een Europees land.

De Europese handelaren en bedrijven begonnen goud, koper, rubber, ivoor en cacao uit Afrika te halen en er werden goedkope, machinaal vervaardigde kleding verkocht waardoor veel Afrikanen werkloos werden.

Ook werd opnieuw – en dit keer met meer succes, omdat missionarissen en zendelingen dit keer wel gesteund werden door het Europese bestuur – geprobeerd om het christelijke geloof in Afrika te verspreiden. De missionarissen en zendelingen konden tevens beter overleven in de binnenlanden van Afrika door de komst van een geneesmiddel tegen malaria. Deze conferentie kwam er feitelijk op neer dat Afrika verdeeld werd. Het achterland van een kust die in handen was van een Europees land, behoorde daarmee tot de invloedssfeer van dat land.

Zo werd onder meer Kongo-Vrijstaat toegewezen aan koning Leopold II van België. Hij zou het als kolonie op zeer bloedige wijze voor zijn rubber en persoonlijke rijkdom ontginnen.

Namibië werd als Duits-Zuidwest-Afrika toegewezen aan Duitsland. In naam van de Duitse keizer werden vele tienduizenden opstandige leden van de Herero- en Nama-stammen omgebracht tijdens de zogenoemde Namibische genocide.

Na de conferentie waren alleen Liberia, Ethiopië, Oranje Vrijstaat en de Zuid-Afrikaansche Republiek nog onafhankelijk (laatste 2 werden na enkele decennia alsnog veroverd door het Verenigd Koninkrijk). Formeel werd ook de Kongo-Vrijstaat (Etat independant du Congo) een onafhankelijk land. Dit land was echter privé-bezit van Leopold II.

Bepalingen van de Algemene Akte[bewerken]

Door de Algemene Akte van de Conferentie van Berlijn werd op 26 februari 1885 bepaald:

  • Vrijheid van handel en scheepvaart op de Congostroom.
  • Neutraliteit van de Congolese gebieden in geval van conflict.
  • Feitelijke inbezitname met het oog op het doen gelden van rechten.
  • Materiële en geestelijke verheffing van de inboorlingen.
  • Bestrijding van de slavenhandel.

België reageerde niet enthousiast, maar het parlement gaf op 30 april de koning toestemming ook koning van Congo te zijn, mits geen beroep zou worden gedaan op financiële of militaire steun.

Zie ook[bewerken]

Bibliografie[bewerken]

Externe link[bewerken]

Documentaire over de verdeling van Afrika

Wikisource Bronnen die bij dit onderwerp horen, zijn te vinden op de pagina Tekst van de "algemene akte" van de conferentie (Frans) op Wikisource