Spartacusplan

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken

Het Spartacusplan is een plan opgesteld door De Lijn en de NMBS om het openbaar vervoer in Belgisch-Limburg te bevorderen. Het houdt de opening van oude spoorwegen en de aanleg van nieuwe tram- en snelbuslijnen in.

Concrete uitwerking van het plan[bewerken]

Belangrijke overstappunten voor trein en bus[bewerken]

De belangrijkste knooppunten in dit project zijn Beringen, Hasselt, Genk, Maasmechelen, Neerpelt en Tongeren. Dit zijn de belangrijkste overstapplaatsen.

Bestaande spoorverbindingen[bewerken]

Lightrail[bewerken]

De Lijn voorziet volgende 3 lightraillijnen. Deze lijnen zijn soms een heropening van een oude spoorverbinding; soms gaat het om volledig nieuw aan te leggen spoorverbindingen.

Lijn 1[bewerken]

Nuvola single chevron right.svg Zie Tram Hasselt - Maastricht voor het hoofdartikel over dit onderwerp.

Lijn 1 vormt een sneltram over de vroegere spoorlijn 20 tussen Hasselt en Maastricht met stations te Diepenbeek (UHasselt) en Lanaken. Op 23 oktober 2009 werd het RUP voor de aanleg te Bilzen goedgekeurd door de Vlaamse regering. Men voorziet de opening in 2018. Eind september 2011 raamde men de totale kostprijs ervan op ongeveer 200 miljoen euro (infrastructuur, trams en bouw van stelplaats samen). Volgens ramingen zou de tramlijn jaarlijks 6,8 miljoen reizigers vervoeren. Aangezien de Nederlandse overheden hebben besloten om de sneltrams voor het grootste deel over de bestaande (recente gereactiveerde) spoorlijn 20 te laten rijden, zal het in feite over een tramtrein gaan.

Lijn 2[bewerken]

Lijn 2 vormt een sneltram tussen Hasselt en Maasmechelen met stations te Kiewit, Bokrijk, Genk, As en Lanklaar (verlenging van spoorlijn 21B). Eventuele verlenging over de Grensmaas tot in Sittard. Het plan-MER voor deze verbinding werd goedgekeurd in februari 2013. De bipool Hasselt - Genk krijgt op deze manier een snelle en hoogfrequente verbinding via de campus van UHasselt en de hogescholen in Diepenbeek. Op deze hoofdas rijdt er om het kwartier een sneltram.

Lijn 3[bewerken]

Lijn 3 moet de verbinding vormen tussen Hasselt en het verstedelijkt gebied Noord-Limburg (Lommel, Overpelt, Neerpelt). In de eerste plannen was er eveneens sprake van een doortrekking tot Eindhoven, maar dit stuitte snel op praktische bezwaren. Ook een verbinding tussen Neerpelt en Weert om zo aansluiting te geven op Eindhoven behoort tot de mogelijkheden, doch zou dit door de grote omweg niet aantrekkelijk zijn.

De lijn houdt de heropening van spoorlijn 18 tussen Hasselt en Neerpelt met stations te Zonhoven, Helchteren, Wijchmaal en Eksel. Uit een studie die de verschillende lightrailmogelijkheden onderzocht (sneltram versus lighttrain) bleek dat een treinverbinding goedkoper zou zijn. Een heropening was voorzien tegen 2014, maar de onderhandelingen met de NMBS zijn nog hangende. In het plan-MER worden beide uitvoeringsmogelijkheden, een lighttrain uitgebaat door de NMBS of een sneltram uitgebaat door De Lijn bestudeerd. In eerste fase is er geen verbinding naar Nederland (Weert) voorzien. Als de lijn toch als sneltram wordt aangelegd, is er sprake van een aftakking van spoorlijn 19 naar Lommel-centrum.

Eventueel wordt er ook personenvervoer voorzien op spoorlijn 19 tussen Neerpelt en Weert (in Nederland) met stations te Sint-Huibrechts-Lille en Hamont. In Weert zou er aansluiting naar Eindhoven mogelijk zijn. Als deze verbinding heropend wordt zou het in elk geval om een treinverbinding gaan, aangezien deze spoorlijn voornamelijk voor goederenvervoer gebruikt wordt (IJzeren Rijn).

Snelbussen[bewerken]

Controverse rond het plan[bewerken]

Pro[bewerken]

Minister Hilde Crevits stelt dat er onderzoek verricht is naar het mogelijk aantal grensoverschrijdende verplaatsingen tijdens het zomerseizoen van 6,8 miljoen reizigers op jaarbasis. Daarbij verkoos men de duurdere minder milieubelastende elektrische sneltram in plaats van de diesel-variant. In de kostprijs zijn naast de investeringen ook de nieuwe door Europa opgelegde spoorbeveiligingssystemen verrekend. Volgens het onderzoek blijken de geraamde inkomsten de exploitatiekosten te dekken. Het kabinet weet nog dat men op zoek is naar een privé-partner die in zee wil gaan in dit project. [1]

Contra[bewerken]

Het gebrek aan langetermijnsvisie, mankracht en capaciteit bedreigen de concretisering van het project. [2]
Eind december 2011 kwam een rapport van de Inspectie van Financiën naar boven dat de haalbaarheid van het plan in vraag stelde. Het rapport stelt: Het dossier is onvolledig, niet transparant, de kostprijs is meer dan verdubbeld en de inkomstencijfers zijn vaag. De inkomsten worden overschat en de uitgaven onderschat. Het geschatte reizigersaantal van 6 000 per dag berust op speculatieve gegevens. Het rapport gaat uit van een bezettingspercentage van 20 %. Men neemt de verdubbeling van de kostprijs (van 55 naar 128 miljoen euro), het exploitatieverlies van 17,5 miljoen euro per jaar, en de erg vage inkomstencijfers op de korrel. [3]

Zie ook[bewerken]

Externe links[bewerken]

Referenties[bewerken]

  1. Inspectie van Financiën negatief over Spartacus
  2. Inspectierapport Financieën
  3. Inspectie van Financiën schiet sneltram af