Valeriaanzuur

Valeriaanzuur
Structuurformule en molecuulmodel
Structuurformule van valeriaanzuur
Algemeen
Molecuulformule      (uitleg)	C5H1OO2
IUPAC-naam	pentaanzuur
Molmassa	102,13 g/mol
SMILES	CCCCC(=O)O
CAS-nummer	109-52-4
EG-nummer	203-677-2
Waarschuwingen en veiligheidsmaatregelen
Gevaar
H-zinnen	H314 - H412
EUH-zinnen	geen
P-zinnen	P273 - P280 - P305+P351+P338 - P310
Fysische eigenschappen
Aggregatietoestand	vloeibaar
Kleur	kleurloos
Dichtheid	0,9390 g/cm³
Smeltpunt	-20 tot -18 °C
Kookpunt	185 °C
Vlampunt	86 °C
Zelfontbrandings- temperatuur	440 °C
Viscositeit	2,2 Pa·s
Waar mogelijk zijn SI-eenheden gebruikt. Tenzij anders vermeld zijn standaardomstandigheden gebruikt (298,15 K of 25 °C, 1 bar)
Portaal    Scheikunde

Valeriaanzuur, ook wel pentaanzuur genoemd, is een organisch zuur met de formule C₄H₉COOH, waarbij de koolstofketen van 5 atomen onvertakt is. Valeriaanzuur is kleurloze vloeistof die onaangenaam ruikt.

Naast valeriaanzuur is ook isovaleriaanzuur bekend. Systematisch wordt die verbinding 3-methylbutaanzuur genoemd. De zouten en esters van valeriaanzuur worden valeraten genoemd.

Toepassingen

Het gebruik van valeriaanzuur beperkt zich tot de synthese van esters, die, in tegenstelling tot het zuur, aangenaam fruitig ruiken en daarom als geurstof gebruikt kunnen worden. Een voorbeeld is methylvaleraat, dat naar ananas geurt.

Biochemische eigenschappen

Er is bekend dat valeriaanzuur ingrijpt op de gamma-aminoboterzuur-A-receptor (GABA_A). GABA-receptoren spelen een belangrijke rol in het inhiberen van signalen van zenuwcellen. Er is echter niet bekend of en hoe valeriaanzuur door de bloed-hersenbarrière kan worden getransporteerd.

Carbonzuren

Lineaire verzadigde carbonzuren: Mierenzuur · Azijnzuur · Propionzuur · Boterzuur · Valeriaanzuur · Capronzuur · Heptaanzuur · Caprylzuur · Nonaanzuur · Caprinezuur · Undecaanzuur · Laurinezuur · Tridecaanzuur · Myristinezuur · Pentadecaanzuur · Palmitinezuur · Heptadecaanzuur · Stearinezuur · Arachidinezuur Niet-lineaire verzadigde monocarbonzuren: Isoboterzuur · Isovaleriaanzuur Alkeencarbonzuren: Acrylzuur · Methacrylzuur · Erucazuur · Alfa-linoleenzuur · Gamma-linoleenzuur · Linolzuur · Oliezuur · Palmitoleïnezuur · Arachidonzuur · Eicoseenzuur Aromatische carbonzuren: Acetylsalicylzuur · Benzoëzuur · Galluszuur · Salicylzuur Hydroxycarbonzuren: Amandelzuur · Glycolzuur · Melkzuur · Tropinezuur Dicarbonzuren: Appelzuur · Barnsteenzuur · Ftaalzuur · Malonzuur · Oxaalzuur · Tereftaalzuur · Wijnsteenzuur Tricarbonzuren: Citroenzuur · Trimellietzuur

Bronnen, noten en/of referenties