1809
Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
| Eeuwen: | 18e eeuw · 19e eeuw · 20e eeuw |
| Decennia: | 1790-1799 · 1800-1809 · 1810-1819 |
| Jaren: | < · 1807 · 1808 · 1809 · 1810 · 1811 · > |
|
||||||||||||||||||||||||
[bewerken] Gebeurtenissen
- februari
- De Keizer van Oostenrijk besluit in het geheim tot een oorlog tegen Frankrijk om de vernederende vrede van 1806 uit te wissen.
- maart
- 13 - Staatsgreep in Stockholm: het leger maakt een einde aan het autoritaire bewind van Gustaaf IV Adolf van Zweden. De koning wordt gearresteerd en zijn oom, prins Karel, wordt weer regent.
- 29 - De Finse Landdag komt bijeen in Porvoo en zweert trouw aan de nieuwe grootvorst Alexander I van Rusland.
- april
- 9 - De bevolking van Tirol komt onder leiding van Andreas Hofer in opstand tegen de Beierse bezetting, en daarmee tegen Napoleon.
- 10 - Aartshertog Karel van Oostenrijk-Teschen trekt Beieren binnen en opent daarmee de Vijfde Coalitieoorlog.
- juni
- 5 - In Zweden wordt de prins-regent Karel uitgeroepen tot koning Karl XIII, nadat hij zijn fiat heeft gegeven aan de nieuwe liberale grondwet. Karel zal de laatste vorst zijn uit het huis van Wasa; de grondwet zal stand houden tot 1975.
- juli
- 9 - In Overijssel begint de aanleg van de Dedemsvaart. Het kanaal is bedoeld om turf uit de ontveningen af te voeren.
- 30 - Een Britse invasiemacht landt op Walcheren (zie Walcherenexpeditie).
- De Kerkelijke Staat wordt door keizer Napoleon ingelijfd bij Frankrijk. Napoleon wordt door Paus Pius VII in de ban gedaan. Franse troepen arresteren de paus.
- Oostenrijk wordt verslagen door Napoleon in de Slag bij Wagram. Bij de daaropvolgende Vrede van Schönbrunn moeten de Oostenrijkers grote gebieden afstaan aan Frankrijk en de Franse vazalstaat Beieren.
- september
- 17 - Einde van de Finse Oorlog tussen Zweden en Rusland. Zweden moet Finland afstaan, dat het autonome Grootvorstendom Finland wordt binnen het Russische Rijk.
- december
- 14 - Napoleon scheidt van Joséphine de Beauharnais.
- 26 - De Engelsen ontruimen Walcheren met achterlating van 4000 doden.
- Ontwerp gereed van een Wetboek van Koophandel.
[bewerken] Geboren
- januari
- 4 - Louis Braille, Frans uitvinder (overleden 1852)
- 19 - Edgar Allan Poe, Amerikaans dichter en schrijver (overleden 1849)
- februari
- 3 - Felix Mendelssohn-Bartholdy, Duits componist (overleden 1847)
- 12 - Abraham Lincoln, zestiende president van de Verenigde Staten (overleden 1865)
- 12 - Charles Robert Darwin, Britse bioloog, grondlegger van de evolutietheorie (overleden 1882)
- maart
- 31 - Edward FitzGerald, Engels schrijver en vertaler
- augustus
- 6 - Alfred Tennyson, Engels dichter (overleden 1892)
- oktober
- 7 - Johann Heinrich Blasius, Duits bioloog (overleden 1870)
- 27 - Petrus Norbertus Donders, C.Ss.R., Nederlands, zaligverklaarde priester (overleden 1887)
- december
- 16 - Pieter Philip van Bosse, Nederlands politicus (overleden 1879)
- 19 - Pierre-Joseph van Beneden, Belgisch paleontoloog en zoöloog (overleden 1894)
[bewerken] Overleden
- maart
- 7 - Johann Albrechtsberger (73), Oostenrijks organist, componist en theoreticus
- mei
- 31 - Joseph Haydn (77), Oostenrijks componist
- juni
- 4 - Nicolai Abraham Abilgaard (65), Deens schilder en architect
- november
- 26 - Nicolas-Marie Dalayrac (56), Frans componist
| Voor meer mediabestanden zie de categorie 1809 van Wikimedia Commons. |