Aloude en Aangenomen Schotse Ritus

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken

De Aloude en Aangenomen Schotse Ritus (A.A.S.R.), ook wel onterecht gereduceerd tot Schotse Ritus, is één van de twee wereldwijd veelgebruikte vrijmetselaarsriten die, vooral, in de hogere gradenvrijmetselarij, maar niet uitsluitend, worden gebruikt.

Wezen[bewerken]

Vader van de A.A.S.R., Albert Pike, afgebeeld als Soeverein Grootinspecteur Generaal (33e graad).

Piet van Brabant vat het wezen van de A.A.S.R. als volgt samen in zijn boek 'Vrijmetselarij in de Nederlanden en in Vlaanderen': "De ritualen van de nog steeds 33 graden tellende ritus zijn gesteund op vrij uiteenlopende religieuze en filosofische motieven, afkomstig uit joods-christelijke, platonische of neo-platonische, alchemistische en hermetische stromingen. Zij zijn gericht op het bevorderen van de zelfontwikkeling in geestelijk-ethisch opzicht en de versterking van de innerlijke kracht in de mens."

Jimmy Koppen stelt in zijn boek 'Vrijmetselarij voor Dummies' dat de symboliek van de 1e t/m de 3e graad is afgeleid van de kathedraalbouwers; de 4e t/m de 14e graad sterk geïnspireerd is op de legende over de moord op Hiram Abiff en de verdwijning van zijn lichaam; de 15e t/m de 18e graad geïnspireerd zijn op de riddertijd, de bijbel, de tempeliers en de rozenkruisers; en vanaf de 18e t/m de 33e graad op de rozenkruisers.

René Constant schetst in zijn boek Les hauts grades du rite écossais et la régularité maçonnique (De hoge graden van de Schotse rite en de maçonnieke orde) op bondige wijze de essentie van de A.A.S.R.[1]

In de loop der jaren zijn er herwerkingen geweest van de ritus. Sommige adogmatische korpsen hebben het gradenstelsel de laatste decennia in grote mate ontdaan van haar christelijke symboliek.

De belangrijkste kleur binnen dit gradenstelsel is rood.

Benaming[bewerken]

Ondanks zijn naam heeft de ritus niets met Schotland te maken. René Pieyns stelt omonwonden in zijn boek 'Encyclopedie van de blauwe vrijmetselarij' dat: "De benaming als 'Schots' van deze en andere ritussen berust op een mystificatie door Michael Ramsay, van Schotse origine, die in 1737 een bekend Discours hield waarin hij de VM een Schotse en tempeliersoorsprong toedichtte - die echter nergens op steunt. Sindsdien hebben tal van maçonnieke structuren en graden zich 'Schots' genoemd."

Geschiedenis[bewerken]

Charter tot het verlenen van de rite de perfection die 25 graden telde.

De Aloude en Aangenomen Schotse Ritus is gebaseerd op de Groote Constituties van 1786 die verkeerdelijk worden toegeschreven aan koning Frederik II van Pruisen. De meerderheid van de graden komt voort uit de Rite du Royal Secret, oneigenlijk Rite de Perfection genoemd, die ontstaan is in het Franse Bordeaux omstreeks 1761 en met 25 graden werkte. Via omzwermingen langsheen onder andere Saint-Domingue (Hispaniola) is de ritus in Noord-Amerika beland. Hieraan was de Fransman Etienne Morin schatplichtig. Ook de Nederlander Hendrik Francken heeft hierin een rol gespeeld.

De Aloude en Aangenomen Schotse Ritus is officieel ontstaan in Verenigde Staten in 1801 onder impuls van John Mitchell en Frederic Dalcho. Hij weerspiegelt dan ook de praktijk van de hoge gradenvrijmetselarij die toentertijd in de Verenigde Staten bestond.

De Fransman Auguste de Grasse graaf Tilly verspreidde de ritus in Zuid-Amerika en continentaal Europa.

Albert Pike publiceerde in 1871 het standaardwerk 'Morals and Dogma of Freemasonry' dat tot op heden richtinggevend blijft. De Belg Eugène Goblet d'Alviella was later belangrijk in de herwerking van de symboliek van de ritus.

In 1875 vond in het Zwitserse Lausanne een Universeel Convent van de Opperraden van de Aloude en Aangenomen Schotse Ritus plaats waar de ritus gemoderniseerd werd. Dit gaf aanleiding tot een schisma tussen reguliere en irreguliere opperraden.

De rite telt 33 graden van inwijding. Deze ritus heeft een hoog gehalte aan syncretisme, omdat het verschillende symbolen en cultuurtradities samenvoegt, wat hem universeel toegankelijk maakt. Hij is zeer populair in de Verenigde Staten en in continentaal-Europa.

Structuur[bewerken]

De Schotse Ritus telt 33 graden, die zijn opgedeeld in 4 kapittels. Dit zijn

  • het Kapittel van de graden van de blauwe vrijmetselarij die de eerste drie graden telt en beoefend wordt in symbolische (graden)loges,
  • het Kapittel van de graden van de rode vrijmetselarij die de vierde t.e.m. de achttiende graad telt en beoefend wordt in perfectieloges (vierde t.e.m. veertiende graad en kapittels (soeverein kapittel; vijftiende t.e.m. de achttiende graad),
  • het Kapittel van de wijsgerige graden of zwarte vrijmetselarij die de negentiende graad t.e.m. de dertigste graad telt en beoefend wordt in areopagi (verheven areopagus),
  • en het Kapittel van de administratieve graden of witte vrijmetselarij die de eenendertigste graad (tribunaal), de tweeëndertigste graad (consistorie) en drieëndertigste graad (opperraad) telt.

De eerste drie, symbolische graden, worden in regel verleend binnen de wereld van de loges en obediënties die exclusief met deze graden werken. Dit kan gebeuren volgens het ritueel van de A.A.S.R., maar ook volgens het ritueel van een andere ritus.

De dertig hogere graden worden verleend door één Opperraad met onderafdelingen, ook wel Supreme Council of Suprême Conseil genoemd, dewelke optreedt als hogere gradenobediëntie.

Ook hier werken de opperraden exclusief met meestervrijmetselaars die afkomstig zijn ofwel uit de reguliere vrijmetselarij, ofwel uit de irreguliere vrijmetselarij.

Graden[bewerken]

Kleine verschillen in benaming van de graden kunnen bestaan tussen verschillende korpsen. Niet alle graden worden ritueel verleend en is afhankelijk van korps tot korps. Belangrijke graden die steeds ritueel verleend worden zijn de 3e graad, de 18e graad, de 30e graad; de 31e graad en de 32e graad. Andere belangrijke graden die soms ritueel verleend worden zijn de 4e graad, de 9e graad, de 12e graad, de 13e graad, de 14e graad, de 22e graad en de 28e graad. Alle andere graden worden dan administratief verleend. De 33e en laatste graad wordt meestal voorbehouden aan een selecte groep bestuursleden en wordt soms louter administratief verleend.

Kapittel van de graden van de blauwe vrijmetselarij[bewerken]

Juweel van de 18e graad - Ridder van het Rozekruis

1e klasse - Symbolische graden (symbolische loges)[bewerken]

Kapittel van de graden van de rode vrijmetselarij[bewerken]

2e klasse - Volmakingsgraden (vervolmakingsloges)[bewerken]

  • 4. Geheim Meester
  • 5. Volmaakt Meester
  • 6. Geheimschrijver
  • 7. Provoost en Rechter
  • 8. Opzichter der Gebouwen
  • 9. Uitverkoren Meester der Negen
  • 10. Uitverkoren Meester der Vijftien
  • 11. Verheven Uitverkore der Twaalf
  • 12. Grootmeester-Architect
  • 13. Ridder van het Koninklijk Gewelf
  • 14. Volmaakt Uitverkoren Groot-Schot

Kapittelgraden (kapittels)[bewerken]

3e klasse[bewerken]
4e klasse[bewerken]

Kapittel van de wijsgerige graden of zwarte vrijmetselarij[bewerken]

5e klasse - Areopagusgraden (areopagi)[bewerken]

Kapittel van de administratieve graden of witte vrijmetselarij[bewerken]

6e klasse - Consistoriegraden (consistoria)[bewerken]

7e klasse - Opperraadgraad (opperraden)[bewerken]

Lijst van grootmachten die deze ritus hanteren[bewerken]

Geografisch[bewerken]

De A.A.S.R. wordt onder andere door volgende obediënties verleend:

Chronologisch[bewerken]

  1. Supreme Council of the Antient and Accepted Scottish Rite, Southern Jurisdiction, USA (1801) Charleston, South Carolina (V.S.) - regulier netwerk
  2. Suprême Conseil des Isles d'Amérique (Voor- en Tegenwindse West-Indische Eilanden) (1802-1804/1810-1821) Cap Français, Saint-Domingue (Hispaniola, Antillen) (opgericht vanuit 1 en gefusioneerd met 9) (+)
  3. Suprême Conseil du 33e degré du Rite Ecossais Ancien et Accepté en France (1804-1815(1815)/G.O.d.F.) Parijs, Frankrijk (opgericht vanuit 1) - irregulier netwerk
  4. Supremo Consiglio del 33 ed Ultimo Grado del Rito Scozzese Antico ed Accettato della Libera Muratoria per la Giurisdizione Italiana (1805(Milaan/Koninkrijk Sardinië)/1887-1922(Rome/Italië)/1943/G.O.I.) Rome, Italië (opgericht vanuit 3) - regulier netwerk
  5. Supremo Consiglio del Rito Scozzese Antico e Accettato delle Due Sicilie (1809-1887) Napels, Koninkrijk Napels (opgericht vanuit 4 gefusioneerd met 4) (+)
  6. Supremo Consejo del grado 33 y último del Rito Escocés Antiguo y Aceptado para España (1811-XXXX/XXXX) Barcelona, Spanje (opgericht vanuit 3 heropgericht vanuit ...) - regulier netwerk
  7. Supreme Council of the Antient and Accepted Scottish Rite, Northern Masonic Jurisdiction, USA (1813) Lexington, Massachusetts (V.S.) (opgericht vanuit 1) - regulier netwerk
  8. Suprême Counseil du Rite Ecossais Ancien et Accepté pour la Belgique (1817(1979)/R.G.L.B.) Brussel, België (opgericht vanuit 3) - regulier netwerk
  9. Suprême Conseil du 33e degré du Rite Ecossais Ancien et Accepté de France (1804-1815/1821(1894)/G.L.d.F.) Parijs, Frankrijk (opgericht vanuit 1 en heropgericht vanuit en gefusioneerd met 2) - irregulier netwerk
  10. Supreme Council of the Ancient and Accepted Rite for Ireland (1824/6) Dublin, Ierland (opgericht vanuit 1) - regulier netwerk
  11. Supremo Conselho do Grau 33 do Rito Escocês Antigo e Aceito para a República Federativa do Brasil (1826) Rio de Janeiro, Brazilië (opgericht vanuit 8; fusie van 12 deelstatelijke opperraden) - regulier netwerk
  12. Supremo Consejo del Grado XXXIII del Antiguo y Aceptado Rito Escocés para la Jurisdicción de la República del Perú y sus Dependencias Masónicas (1830) Lima, Peru (opgericht vanuit 3/11) - regulier netwerk
  13. ... Colombia (Nieuw-Grenada) (1833) Cartagena, Colombia (opgericht vanuit 3; fusie van 9 deelstatelijke opperraden)
  14. ... Haïti (1836) Port-au-Prince, Haïti (opgericht vanuit 3)
  15. ... Venezuela (1840-XXXX/1963) Caracas, Venezuela (opgericht vanuit 3 heropgericht vanuit 3)
  16. ... Portugal (1842/69-XXXX/1993/...) Lissabon, Portugal (opgericht vanuit 11 heropgericht vanuit ...)
  17. Directoire Helvétique Romand pour les Hauts Grades Ecossais (1776-17.../1789(1844)-1873) Lausanne, Zwitserland (opgericht vanuit 3 opgeslorpt door 36) (+)
  18. Supreme Council of the Ancient and Accepted Rite for England and Wales and its Districts and Chapters Overseas (1845) Londen, Engeland (V.K.) (opgericht vanuit 7) - regulier netwerk
  19. Supreme Council of the Ancient and Accepted Rite for Scotland (1846) Edinburgh, Schotland (V.K.) (opgericht vanuit 3) - regulier netwerk
  20. Suprême Conseil du Rite Ecossais Ancien et Accepté pour le Grand-Duché de Luxembourg (1845-1935/1975) Luxemburg, Luxemburg (opgericht vanuit 8 en heropgericht vanuit 8)
  21. ... Uruguay (1856) Montevideo, Uruguay (opgericht vanuit 11)
  22. Supremo Consejo del Grado 33 del Rito Escocés Antiguo y Aceptado para Argentina (1858) Buenos Aires, Argentinië (opgericht vanuit 11) - regulier netwerk
  23. ... van Colon voor Cuba en de andere Spaans West-Indische Eilanden (1859) Colon, Cuba (opgericht vanuit 1)
  24. Supremo Consejo del Grado 33 del Rito Escocés Antiguo y Aceptado de los Estados Unidos Mexicanos (1860) Mexico-Stad, Mexico (opgericht vanuit 1/3) - regulier netwerk
  25. ... Dominicaanse Republiek (1861) Santo Domingo, Dominicaanse Republiek (opgericht vanuit 1/11) - regulier netwerk
  26. Supremo Consiglio del Rito Scozzese Antico e Accettato di Sicilia (1860-1870) Palermo, Koninkrijk der Beide Siciliën (opgericht vanuit 3 gefusioneerd met 4) (+)
  27. ... Turkije (1861-XXXX/1909) ..., ... (opgericht vanuit 4 heropgericht vanuit ...)
  28. Supremo Consiglio del Rito Scozzese Antico e Accettato di ... (1862-1862/1960/G.L.I.) Turijn, Italië (opgericht vanuit 4 gefusioneerd met 4 heropgericht vanuit ...) - irregulier netwerk
  29. ... (1864-XXXX) Florence, Italië (opgericht vanuit ... gefusioneerd met 4) (+)
  30. ... Chili (1870) Santiago, Chili (opgericht vanuit 24)
  31. Supremo Consejo del grado 33 y último del Rito Escocés Antiguo y Aceptado para Paraguay (1870) Asunción, Paraguay (opgericht vanuit 11)
  32. Supremo Consejo Centroamericano del Grado 33º y Último de la Masonería del Rito Escocés Antiguo y Aceptado para la Jurisdicción Masónica de la América Central (1871-1959/60/1/1961(Guatemala)) ..., Guatemala (opgericht vanuit 13; afsplitsing van 5 opperraden)
  33. Supremo Consiglio del Rito Scozzese Antico e Accettato di ... (1870-1870) Florence, Italië (opgericht vanuit ... gefusioneerd met 4) (+)
  34. Ősi és Elfogadott Skót Rítusú Magyarországi Nagypáholy (1871-1920/...) Boedapest, Hongarije (opgericht vanuit 3)
  35. ... Griekenland (1868/72/G.L.G.) Athene, Griekenland (opgericht vanuit 19)
  36. Suprême Conseil du Rite Ecossais Ancien et Accepté de Suisse (1872(1876)/G.L.S.A.) Lausanne, Zwitserland (opgericht vanuit 3) - regulier netwerk
  37. Supreme Council 33° of the Ancient and Accepted Scottish Rite of Freemasonry of Canada (1874) Hamilton, Ontario (Canada) (opgericht vanuit 18) - regulier netwerk
  38. Suprême Conseil Universel Mixte Le Droit Humain (1893/D.H.) Parijs, Frankrijk (opgericht vanuit 9 doorheen G.L.S.E.) - irregulier netwerk
  39. ... (1878/1907-XXXX) Caïro, Egypte (opgericht vanuit 4/28)
  40. The Honourable Fraternity of Antient Masonry - The Order of Women Freemasons (1908) Londen, Verenigd Koninkrijk (opgericht vanuit 38) - irregulier netwerk
  41. ... (1909-XXXX) Constantinopel, Ottomaanse Rijk (opgericht vanuit ...) (+)
  42. Supremo Consejo del Grado XXXIII del Antiguo y Aceptado Rito Escocés para la jurisdicción de la República del Ecuador, y sus dependencias masónicas (1910) ..., Ecuador (opgericht vanuit 12)
  43. ... Servië (1910/12-19XX/XXXX) Belgrado, Servië (opgericht vanuit 19)
  44. Opperraad van de Aloude en Aangenomen Schotse Ritus voor het Koninkrijk der Nederlanden (1913) Den Haag, Nederland (opgericht vanuit 18) - regulier netwerk
  45. The Honourable Fraternity of Ancient Freemasons (1913) Londen, Verenigd Koninkrijk (opgericht vanuit 40) - irregulier netwerk
  46. ... Panama (1912) ..., ... (opgericht vanuit ...)
  47. ... Polen (1922) ..., ... (opgericht vanuit 47)
  48. Supremul Consiliu al Suveranilor Mari Inspectori Generali Cavaleri Comandori ai Casei Templului lui Solomon de Gradul 33 si ultim al Ritului Scotian Antic si Acceptat al Francmasoneriei-Romania (1881-XXXX/1923-XXXX/XXXX) Boekarest, Roemenië (opgericht vanuit 3 heropgericht vanuit ...)
  49. ... (1925-XXXX/XXXX) Wenen, Oostenrijk (opgericht vanuit 3 heropgericht vanuit ...) - regulier netwerk
  50. Oberste Rat für Deutschland der Freimaurer des Alten und Angenommenen Schottischen Ritus vom 33. und letzten Grad (1930-19XX/1947) Berlijn, Duitsland (opgericht vanuit 36 en 44) - regulier netwerk
  51. Supremo Consejo del Grado 33 y último del Rito Escocés Antiguo y Aceptado para Bolivia (1931) La Paz, Bolivia (opgericht vanuit 32)
  52. ... Filipijnen (1949) Manilla, Filipijnen (opgericht vanuit ...) - regulier netwerk
  53. ... IJsland (1951) ..., ... (opgericht vanuit ...) - regulier netwerk
  54. ... Costa Rica (1958) ..., ... (opgericht vanuit 32)
  55. ... El Salvador (1960) ..., ... (opgericht vanuit 32)
  56. ... Honduras (1960) ..., ... (opgericht vanuit 32)
  57. Supremo Consejo del grado 33 del Rito Escocés Antiguo y Aceptado para la Jurisdicción Masónica de Nicaragua (1961) Managua, Nicaragua (opgericht vanuit 32)
  58. Soeverein College van de Schotse Ritus voor België (1962/G.O.B.) Brussel, België (opgericht vanuit 8) - irregulier netwerk
  59. Suprême Conseil du 33e degré du Rite Ecossais Ancien et Accepté pour la France (1964/G.L.N.F.) Parijs, Frankrijk (opgericht vanuit 44) - regulier netwerk
  60. Supreme Council of the Antient and Accepted Scottish Rite for the State of Israel (1967) ..., Israël (opgericht vanuit 50) - regulier netwerk
  61. Opperraad van de Aloude en Aangenomen Schotse Ritus van België (1817/1969-2002/G.O.B.) Brussel, België (opgericht vanuit 8) (+)
  62. ... Iran (1970/88) ..., ... (opgericht vanuit ...)
  63. Suprême Conseil Féminin de France (1970/G.L.F.F.) Parijs, Frankrijk (opgericht vanuit 45) - irregulier netwerk
  64. ... Finland (1973) Helsinki, Finland (opgericht vanuit 18) - regulier netwerk
  65. Grote Opperraad van de Aloude en Aangenomen Schotse Ritus van België (1817/1979-2002/G.O.B. en G.L.B.) Brussel, België (opgericht vanuit 8) - irregulier netwerk
  66. Supremo Consejo del Grado XXXIII del Antiguo y Aceptado Rito Escocés para la Jurisdicción del Hemisferio Occidental del Sur del Peru (1981) Lima, Peru (opgericht vanuit 7)
  67. ... Marokko (1977) ..., Marokko (opgericht vanuit 3) - irregulier netwerk
  68. ... Gabon (1980) ..., Gabon (opgericht vanuit 3) - irregulier netwerk
  69. Suprême Counseil Féminin d'Italie (1979/1980/2005/G.L.F.M.d'I.) Rome, Italië (opgericht vanuit 63) - irregulier netwerk
  70. ... Kameroen (1981) ..., Kameroen (opgericht vanuit 3) - irregulier netwerk
  71. Supreme Council of the Ancient and Accepted Rite for the States and Territories of Australia and its Districts and Chapters Overseas (1985) Sydney, Nieuw-Zuid-Wales (Australië) (opgericht vanuit 18) - regulier netwerk
  72. ... Francophone d'Amerique du Nord (Canada) (1987) Montreal, Quebec (opgericht vanuit 3) - irregulier netwerk
  73. Opperraad Vrouwengrootloge van België (1988/V.G.L.B.) Brussel, België (opgericht vanuit 63) - irregulier netwerk
  74. Suprême Conseil du Grande Loge des Cèdres-Liban (1988) Beiroet, Libanon (opgericht vanuit 3) - irregulier netwerk
  75. ... West-Afrika (1989) Abidjan, ... (opgericht vanuit 3) - irregulier netwerk
  76. ... Zuid-Afrika (1993) ..., Zuid-Afrika (opgericht vanuit 18) - regulier netwerk
  77. ... Bohemen (1873-XXXX/1992) Praag, Tsjechië (opgericht vanuit 36 heropgericht vanuit ...)
  78. Supreme Council of the Ancient and Accepted Rite for New Zealand (1994) Auckland, Nieuw-Zeeland (opgericht vanuit 18) - regulier netwerk
  79. ... Rusland (1995) Moskou, Rusland (opgericht vanuit ...)
  80. ... Ivoorkust (1996) ..., ... (opgericht vanuit ...)
  81. ... Slovenië (2000) ..., ... (opgericht vanuit ...)
  82. ... Togo (2000) ..., ... (opgericht vanuit ...)
  83. ... Bulgarije (18XX-XXXX/2001) Sofia, Bulgarije (opgericht vanuit 36 heropgericht vanuit 78)
  84. Grand Collège des Rites Congolaises (2001) Kinshasa, Democratische Republiek Congo (opgericht vanuit 61) - irregulier netwerk
  85. Belgische Opperraad van de Aloude en Aangenomen Schotse Ritus (2002/G.O.B. en G.L.B.) Brussel, België (opgericht door fusie van 61 en 65) - irregulier netwerk
  86. Vrhovno Vijeċe Starog I Prihvaċenog Slobodnozidarskog Škotskog Reda za Hrvatsku (2003) Zagreb, Kroatië (opgericht vanuit 81)
  87. ... India (2005) ..., ... (opgericht vanuit ...) - regulier netwerk
  88. Suprême Counseil Féminin du Chili (2005) ..., Chili (opgericht vanuit 63) - irregulier netwerk
  89. ... Bosnië-Herzegovinia (2006) ..., ... (opgericht vanuit ...)
  90. ... Litouwen (2006) ..., ... (opgericht vanuit ...) - regulier netwerk
  91. Supreme Council 33° for the Ancient and Accepted Rite for Cyprus (2007) ..., Cyprus (opgericht vanuit 18)
  92. ... Letland (2007) ..., ... (opgericht vanuit 49) - regulier netwerk
  93. ... Estland (2008) ..., ... (opgericht vanuit ...) - regulier netwerk
  94. ... Omega-New York (XXXX) New York City, New York (opgericht vanuit ...) - irregulier netwerk
  95. ... Helvetische Confederatie (XXXX) ..., Zwitserland (opgericht vanuit ...) - irregulier netwerk
  96. ... Doorluchtige Grootoosten van Griekenland (XXXX) Athene, Griekenland (opgericht vanuit ...) - irregulier netwerk
  97. ... Tsjechië en Slowakije (1922-XXXX/1993) ..., ... (opgericht vanuit ...) - irregulier netwerk
  98. ... Omega-Colombië (XXXX) ..., ... (opgericht vanuit ...) - irregulier netwerk
  99. Suprême Conseil de l'Ordre Maçonnique Internationale Delphi (XXXX) Athene, Griekenland (opgericht vanuit ...) - irregulier netwerk

Zie ook[bewerken]

Bronnen,voetnoten en bibliografie
  1. "Le REAA est un ordre soumis à une hiérarchie de loges de perfection, de chapitres, d'aréopages et de consistoires, conférant et gérant les trentes-deux premiers degrés, coiffé par un Suprême Counseil inamovible de 33e et dernier degré du rite, Grand Inspecteurs généraux, dits actifs, choisis parmi les 33es agrégés (c'est-à-dire ayant reçu l'initiation main n'ayant pas ou pas encore reçu délégation du pouvoir), et tenus dans leur direction collégiale au stricte respect des Grandes Constitutions de 1786. ... Ces dernières sont une charte et un pôle d'unité qui ont toujours manqué à la maçonnerie symbolique."

Bibliografie

  • THOTH, 1963, II (Mr), P.H. Pott, Andere maçonnieke werkwijzen
  • Henry C. Clausen, Clausen’s Commentaries on Morals and Dogma. Southern Jurisdiction U.S.A. 1974
  • J.P. Bayard, Le symbolisme maçonnique des Hauts Grades. Paris 1975
  • Raoul Berteaux, De initiatieke weg van de A.A.S.R. Den Haag 1978
  • Paul Naudon, Histoire, Rituels et Tuileur des Hauts Grades Maçonniques. R.E.A.A., 3ième edition, Paris 1978
  • THOTH, 1979, I (Mr), Schets voor een rituaalgeschiedenis van de ‘Schotse Ritus’
  • Harold Van Buren Voorhis, The story of the Scottish Rite of Freemasonry. Rev. edition, Richmond (VA) 1980
  • Noël, Pierre, Génèse et signification du Rite Ecossais Ancien et Accepté pour les dégres symboliques, in R.G.L.B., Jaarboek 1984, R.G.L.B., Brussel, 1985, p. 29-91
  • G.A. Newbury and L.L. Williams, A History of The Supreme Council, 33e A.A.S.R. Northern Jurisdiction U.S.A. 1987
  • THOTH, 1989, I (Mr), Vijfenzeventig jaar en meer. De Opperraad voor Nederland, 1817-1913-1988
  • Pike, Albert, The Porch and the Middel Chamber, Kessinger Publishing, Whitefish-MT, 1993 ISBN 1564593088
  • Pike, Albert, Liturgy of the Ancient and Accepted Scottish Rite of Freemasonry, Part I, Kessinger Publishing, Whitefish-MT, 1993, ISBN 1564593231
  • Pike, Albert, Liturgy of the Ancient and Accepted Scottish Rite of Freemasonry, Part II-IV, Kessinger Publishing, Whitefish-MT, 1993 ISBN 156459310X
  • S.N., Ordo ab Chao. The Original and Complete Rituals of the first Supreme Council, 33°, Kessinger Publishing, Whitefish-MT, 1996 ISBN 156459999X
  • Pike, Albert, Dogma and Morals of Freemasonry, Kessinger Publishing, Whitefish-MT, ... ISBN 141791100X
  • Pike, Albert, Digest index of Morals and Dogma of Freemasonry, Kessinger Publishing, Whitefish-MT, ... ISBN 0766142442
  • Pieyns, René, Het rijke maçonnieke leven, Derde boek - De universele vrijmetselarij, Fonds Marcel Hofmans, Aalst, 2001
  • Blanchard, Scottish Rite Masonry, Volume I, Lushena Books, ..., 2001 ISBN 1930097379
  • THOTH, 2002 nummer 5/6, Andere maçonnieke werkwijzen
  • Van Brabant, Piet, De vrijmetselarij in Nederland en in Vlaanderen, Houtekiet, Antwerpen/Amsterdam, 2003 ISBN 9052407142
  • Pieyns, René, Encyclopedie van de blauwe vrijmetselarij, Fonds Marcel Hofmans, Ekeren, 2004
  • 'Hoofdstuk 15 Elk jaar op Witte Donderdag', p. 109-115, in Van Brabant, Piet, De spiritualiteit van de vrijmetselaar, Houtekiet, Antwerpen/Amsterdam, 2006 ISBN 9052408890
  • Koppen, J., Benhamou, P. en Hodapp, C., Vrijmetselarij voor dummies, Pearson Education Benelux, Amsterdam, 2007 ISBN 9789043014854
Belangrijke artikelen over de Vrijmetselarij
Kernartikelen: Vrijmetselarij · Beginselen · Grootoosten · Grootmeester · Vrijmetselaarsloge · Logeofficieren · Prince Hall-vrijmetselarij · Regulariteit · Irregulariteit
Geschiedenis: Geschiedenis van de vrijmetselarij · Liberté chérie · Cultureel Maçonniek Centrum 'Prins Frederik' · Vrijmetselaarskunst · Maçonnieke muziek
Structuur en organisatie: Internationale vrijmetselarij · York Ritus · Merkmeesters · Heilig Koninklijk Gewelf · Orde van de Tempeliers · Schotse Ritus · Zweedse Ritus · Onderzoeksloge
Vrouwen- en gemengde loges: Vita Feminea Textura · Vinculum Verum · Order of the Eastern Star · Gemengde vrijmetselarij
Jongerenorganisaties: Vereniging van Studerende Kinderen van Vrijmetselaren
Perspectieven: Antivrijmetselarij · Spanning met de Rooms-Katholieke Kerk · De Taxil Hoax
Personen en plaatsen: Masonic Temple · James Anderson · Albert Mackey · Albert Pike · Prince Hall · Johannes de Evangelist · Johannes de Doper · William Schaw · Elizabeth Aldworth · Lodge Mother Kilwinning · Freemasons' Hall, London · House of the Temple · Tempel van Salomo · Detroit Masonic Temple · List of Masonic buildings · Lijsten van vrijmetselaars
Symboliek: Opperbouwmeester van het Heelal · Passer en winkelhaak · Rozenkruisersgeheimschrift · Dusteken · Alziend oog · Kubieke steen · Acaciatak · Doodshoofd
Gerelateerde artikelen: Hiram Abiff · Pike's Morals and Dogma · Propaganda Due · Dermott's Ahiman Rezon · Para-vrijmetselarij · Louisa Stichting · Maçonnieke kalender