Unilever

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Unilever N.V. / Unilever PLC
Hoofdkantoor Unilever aan het Weena in Rotterdam (Nederland)
Hoofdkantoor Unilever aan het Weena in Rotterdam (Nederland)
Beurs Euronext: UNA, LSE: ULVR
Oprichting 1930
Sleutelfiguren Paul Polman, CEO
Hoofdkantoor Unilever N.V.
Weena 455
3013 AL Rotterdam
Vlag van Nederland Nederland

Unilever PLC
Unilever House, Blackfriars
London EC4P 4BQ
Vlag van Verenigd Koninkrijk Verenigd Koninkrijk
Werknemers 171.000 (2012)
Producten Voedingsmiddelen en persoonlijke verzorging
Omzet Gestegen € 51,3 miljard (2012)
Winst Gestegen € 4,9 miljard (2012)
Website www.unilever.nl
Portaal  Portaalicoon   Economie

Unilever is een multinationale onderneming op het gebied van voedingsmiddelen, persoonlijke verzorging en schoonmaakartikelen.

Unilever heeft een duale bedrijfsstructuur met haar hoofdkantoor (Corporate Centre) op twee locaties: in Rotterdam (Unilever N.V.) en in Londen (Unilever PLC). Deze structuur is vergelijkbaar met die van Reed Elsevier en voorheen met die van de Royal Dutch Shell group. Het bedrijf is zowel aan de Amsterdamse effectenbeurs als die van Londen genoteerd. Het aandeel Unilever hoort op beide beurzen al jaren tot de belangrijkste beursindex: in Amsterdam de AEX, en in Londen de FTSE 100.

In 2006 had het bedrijf 179.000 mensen in dienst en behaalde het een omzet van € 39,6 miljard. Deze omzet werd voor 38% gegenereerd in Europa, voor 35% in Noord-Amerika en Latijns-Amerika en voor 27% in de rest van de wereld.

Geschiedenis[bewerken]

Voormalig hoofdkantoor Unilever in Rotterdam, tegenwoordig Hogeschool Rotterdam

Unilever is op 1 januari 1930 ontstaan uit een fusie van het Nederlandse margarinebedrijf Margarine Unie en de Britse zeepfabrikant Lever Brothers. Unilever was geboren. De fusie was zinvol, omdat beide bedrijven elkaar beconcurreerden om dezelfde grondstoffen, beide zich bezighielden met marketing op grote schaal van producten voor huishoudelijk gebruik en beide gebruikmaakten van soortgelijke distributiekanalen.

Anton Jurgens en Samuel van den Bergh waren twee Nederlandse concurrerende margarineproducenten. Beiden begonnen hun bedrijf in Oss. In 1908 sloten zij een poolovereenkomst. Zij besloten in 1927 tot een volledige fusie en samen te gaan in de Margarine Unie, later omgedoopt tot Van den Bergh en Jurgens.

William Hesketh Lever was groothandelaar in kruidenierswaren en bracht onder andere Sunlight zeep op de markt na overname van een zeepfabriekje. In 1885 richtte hij Lever Brothers op en vestigde hij zeepfabrieken in de hele wereld. In 1917 breidde Lever zijn assortiment uit met voedingsmiddelen, waarvoor hij vis-, ijs-, en conservenbedrijven kocht. Zijn enige zoon, William Hulme Lever, 2e Burggraaf Leverhulme volgde hem na zijn dood in 1925 op.

Na aanvankelijk palmolie voor de zeep uit Brits-West-Afrika te halen, kreeg Lever in 1911 een concessie voor 750.000 hectare woud in Belgisch-Congo, geconcentreerd in het zuiden van Bandundu. De werkmaatschappij voor Lever heette "Huileries du Congo Belge". Bij de Grote Depressie van de jaren '30 zagen de Huileries zich genoodzaakt om de prijs per kilo geplukte palmnoten drastisch te verlagen terwijl de regering van Belgisch-Congo de lokale belastingen aanzienlijk verhoogde. Dit resulteerde in 1931 in sociale onlusten die bekendstaan als de revolutie van de Pende, waarbij uiteindelijk meer dan 400 leden van de Pende-stam omkwamen.[1][2]

Unilever kende jarenlang twee directies, waarbij de bestuursvoorzitter van het Nederlandse bedrijf, de functie van vicevoorzitter vervulde bij de Britse onderneming en andersom. Sinds het jaar 2005 hebben beide bedrijven één directie. De Nederlander Paul Polman is benoemd tot topman. Medio 2007 werd de Zweed Michael Treschow de nieuwe voorzitter van Unilever. In 2011 kreeg Unilever van de Europese Commissie een boete van ruim 100 miljoen euro wegens deelname aan een ruim drie jaar durend kartel dat verboden prijsafspraken maakte over wasmiddelen in diverse Europese landen waaronder Nederland en België.[3]

(Vgl. "Jurgens Generaties in Beweging" door M.A.J.Jurgens en drs. F.J.M. van de Ven, deel I en II en Nederlands Patriciaat Ao 1999, 82e Jaargang)

Houdstermaatschappij[bewerken]

Tot 2000 was Calvé Delft een (belangrijke) houdstermaatschappij van aandelen Unilever, als gevolg van een overname middels aandelenruil. De houdstermaatschappij deed niet meer dan het dividend van Unilever doorgeven aan haar aandeelhouders. Op de Amsterdamse effectenbeurs noteerden de aandelen onder de intrinsieke waarde, met een hoger dividendrendement tot gevolg. Door fiscale perikelen (een latente belastingclaim) heeft deze vennootschap het toch nog zo lang uitgehouden.

Tijdlijn[bewerken]

1870 - Oprichting Stoomboterfabriek te Oss, de latere Anton Jurgens' Margarinefabrieken en de eerste margarinefabriek ter wereld
1872 - Simon van den Bergh start, eveneens te Oss, een margarinefabriek
1884 - William Hesketh Lever brengt samen met zijn broer Sunlightzeep op de markt. Hun bedrijf heet: Lever & Co.
1886 - Knorr introduceert soeptabletten
1887 - Lever produceert 450 ton/jaar aan Sunlightzeep. Port Sunlight bij Liverpool wordt gebouwd
1888 - Zowel Jurgens als Van den Bergh expanderen naar Duitsland
1890 - Lever & Co. wordt: Lever Brothers Ltd.
1891 - Van den Bergh vertrekt uit Oss naar Rotterdam
1894 - Introductie Lifebuoy-zeep door Lever
1884 - Introductie van de merknaam Zeeuws Meisje
1895 - Lever produceert 40 kton/jaar Sunlightzeep en begint met internationale expansie
1898 - Van den bergh introduceert het merk Vitello
1899 - Lever introduceert, als alternatief voor harde zeep, zeepvlokken onder de naam Sunlight Flakes
1900 - Sunlight Flakes wordt Lux Flakes
1900 - Jurgens introduceert het margarinemerk Solo
1901 - Sunlight verschijnt op de Nederlandse markt
1904 - Lever introduceert Vim schuurpoeder
1904 - Lever start palmplantages in Zuid-Afrika
1910 - Lever start met plantages en bedrijven in West-Afrika
1911 - Bouw van een onderzoekslaboratorium in Port Sunlight
1912 - Eerste Sunlightzeep van Congo palmolie is gegeven aan Koning Albert
1913 - Een walvistraankartel van Europese bedrijven, Whale Oil Pool, wordt opgericht
1914 - Lever maakt nu 135 kton zeep per jaar
1914 - Van den Bergh en Jurgens kopen kleinere Nederlandse margarinefabrikanten systematisch op
1915 - Er zijn nog 30 margarinefabrieken (plantenboterfabrieken) in Nederland, alsmede 66 zeepzieterijen en stoomzeepfabrieken
1917 - Lever verwerft het Britse Perar's Soup (opgericht in 1789)
1917 - Jurgens sluit een overeenkomst met Kellogg Company ter voorbereiding van expansie naar de Verenigde Staten
1917 - Levers Zeepmaatschappij te Vlaardingen begint de productie van Sunlightzeep
1920 - Het merk Lux verschijnt op de Nederlandse markt
1921 - Het merk Vim verschijnt op de Nederlandse markt
1922 - Lever koopt wordtbedrijf Wall's. In de zomer gaat dit consumptie-ijs produceren
1923 - Blue Band wordt in Nederland geïntroduceerd
1927 - Van den Bergh en Jurgens gaan samen in de Margarine Unie. Hier sluiten zich diverse andere Europese margarinefabrikanten bij aan
1928 - De Margarine Unie verwerft de Calvé-groep
1929 - De Margarine Unie verwerft Hartog's Vleeschfabrieken, waaraan ook een margarinefabriek verbonden was
1929 - Margarine Unie en Lever Brothers gaan samen en vormen Unilever
1929 - Jurgens vertrekt uit Oss naar Rotterdam en voegt zich bij Van den Bergh, zodat Van den Bergh en Jurgens' Margarinefabrieken ontstaat
1930 - Concurrent Procter & Gamble betreedt de Britse markt en koop Thomas Hedley Ltd.
1935 - Het accent verschuift geleidelijk van harde zeep naar vlokken en poeders. Het wasmiddel Radion wordt geïntroduceerd
1943 - Unilever verwerft Frosted Foods, waardoor de basis voor een diepvriesgroep werd gelegd, waartoe later ook Iglo zou behoren
1950 - Introductie van Royco soepen op de Nederlandse markt
1952 - Het synthetisch wasmiddel, Omo verschijnt op de Nederlandse markt
1954 - Introductie van Sunsilk shampoo in het Verenigd Koninkrijk
1954 - Introductie van wasmiddel Sunil in Nederland
1955 - Introductie van vissticks
1956 - Introductie van zeep onder de naam Dove
1957 - Introductie van de merknaam Unox voor soep en worst
1958 - Introductie van de merknaam Iglo voor diepvriesproducten
1959 - Eerste margarine in plastic kuipje (Blauband in Duitsland en Flora in Groot-Brittannië), ter vervanging van het vetvrij papiertje
1960 - Introductie van het schoonmaakmiddel Andy
1960 - De Planta-affaire, die vele zieken en enkele dodelijke slachtoffers eiste, vestigt er de aandacht op dat maar liefst 55 merken margarine alle uit dezelfde fabriek komen
1962 - Introductie van het margarinemerk Becel
1963 - Introductie van de merknaam Brio, voorheen Planta
1965 - Introductie van het vloeibaar schuurmiddel Cif
1965 - Introductie van het afwasmiddel Sun voor de afwasmachine
1969 - De eerste halvarine onder merknaam Era, later Linera
1972 - Het theebedrijf Lipton werd gekocht
1972 - Introductie van Impulse (deodorant), Royco Cup-a-Soup, en Mentadent tandpasta
1977 - Er werken wereldwijd 177.000 mensen bij Unilever
1977 - Zwanenberg wordt gekocht, dit wordt later opgenomen in Unilever Vlees Groep (UVG)
1978 - Het Amerikaanse National Starch wordt gekocht
1983 - Introductie van het deodorantmerk Axe
1986 - Overname van Naarden Chemie, dat geur- en smaakstoffen produceert
1990 - De mislukte introductie van Omo Power
1992 - Cosmeticabedrijf Andrélon wordt overgenomen
1996 - Calvé borrelnootjes verkocht aan Duyvis
1996 - Zwanenberg wordt afgestoten
1997 - National Starch wordt verkocht, evenals diverse andere chemiebedrijven
1997 - De Royco fabriek in Utrecht wordt gesloten. De productie verhuist naar Poznań
2000 - BestFoods, Slim&Fast Foods, en Ben & Jerry's worden gekocht
2001 - Het aantal merken wordt teruggedraaid van 1600 naar 900
2006 - De diepvriesgroep wordt afgestoten
2008 - Sluiting van de fabrieken in Vlaardingen, Delft (Calvé), en Loosdrecht (Knorr, Conimex)
2010 - Sara Lee Household & Personal Care wordt overgenomen van Sara Lee. Unilever wordt eigenaar van onder andere Zwitsal, Prodent, Zendium, Sanex, Neutral, Radox. [4][5]
2011 - Sanex wordt overgenomen door Colgate Palmolive. Op 14 Oktober 2011 neemt Unilever een belang van 82% in het Russische Kalina voor $694 miljoen.[6]

Nederlandse vestigingen[bewerken]

Tot 2008 had Unilever nog zes fabrieken in Nederland.

Margarinefabriek te Rotterdam met het Unilever Nederland kantoor erbovenop.

Het concern heeft echter de vestigingen in Delft (Calvé pindakaas), Loosdrecht (Knorr, Conimex) en Vlaardingen (wasmiddelen) in 2008 gesloten, waardoor 474 banen verdwenen. De productie is voor een groot deel verplaatst naar grote productiefaciliteiten voornamelijk in lagelonenlanden o.a. Polen (maaltijdpakketten, kruidenmixen, schoonmaakmiddelen en artikelen voor persoonlijke verzorging), Spanje (sauzen), Tsjechische Republiek (mayonaise), Italië, Frankrijk, Zwitserland, Duitsland en Hongarije. Op de avond van 10 oktober 2007 werd bij alle fabrieken van Unilever het werk neergelegd, 1300 productiemedewerkers gingen 40 uur staken voor een werkgarantie en een betere CAO. De bonden verwachtten dat een deel van de overige 2900 werknemers zich uit solidariteit zou aansluiten bij de stakers, hetgeen ook geschiedde. Uiteindelijk kwam er op 6 november 2007 een akkoord, dat echter niet werd ondertekend door Unilever, waarna er door werd gestaakt. [7][8]

In Nederland heeft Unilever nog een drietal productiebedrijven, te weten:

  1. Unox te Oss, een fabriek voor productie van soepen, sauzen en rookworst
  2. Ben & Jerry's te Hellendoorn, een fabriek voor productie van consumptie-ijs
  3. Blue Band en Calvé te Rotterdam, een fabriek voor productie van margarine en pindakaas

Bekende merken[bewerken]

Sunlight zeep uit begin 20e eeuw

Onder de 'Weg naar Groei' (Path to Growth) strategie is een forse rationalisatie van de merkportfolio doorgevoerd. Voor die tijd had Unilever circa 1600 merken in portefeuille. Na uitvoering van de strategie zijn hiervan nog slechts de 400 leidende merken overgebleven.

Unilever's nieuwe one-liner is Vitality and One Unilever.

Voormalige merken van Unilever[bewerken]

Tot de door Unilever verkochte merken behoren:

  • De merknaam borrelnootjes in 1996
  • Rimmel/Chicogo cosmetica in 1996
  • Chemiebedrijven in 1997, te weten Quest International, Unipath, Unichema en National Starch
  • DiverseyLever industriële schoonmaakmiddelen in 2002
  • Elizabeth Arden cosmetica en parfum in 2002
  • Mora diepvriesproducten in 2006
  • Calvin Klein parfumdivisie in 2006
  • Iglo diepvriesafdeling in 2006
  • De Bertolli olijfolie-tak in 2008
  • Sanex in 2011

Bekende werknemers en oud-werknemers[bewerken]

Van Aartsen (rechts) in gesprek met Antony Burgmans van Unilever

Externe link[bewerken]

Bronnen, noten en/of referenties