Samtredia (gemeente)
Gemeente in Georgië  | |||
|---|---|---|---|
  | |||
| Locatie in Georgië | |||
 | |||
| Geografie | |||
| Regio | Imereti | ||
| Hoofdplaats | Samtredia | ||
| Oppervlakte | 364.1 km² [1] | ||
| Coördinaten | 42° 10' NB, 42° 21' OL | ||
| Bevolking | |||
| Inwoners (2024) | 39.336 [2] (108 inw./km²) | ||
| Etniciteit (2014) | Georgisch (98,4%) | ||
| Religie (2014) | Georgisch-Orthodox (98,4%) | ||
| Overige informatie | |||
| Tijdzone | UTC+4 | ||
| Website | samtredia | ||
| Samtredia in Imereti | |||
  | |||
| Foto('s) | |||
 | |||
| Samtredia ligt in het Kolchetilaagland aan de Rioni | |||
| |||
Samtredia (Georgisch: სამტრედიის მუნიციპალიტეტი, Samtrediis munitsipaliteti) is een gemeente in het westen van Georgië met ruim 39.000 inwoners (2024), gelegen in de regio (mchare) Imereti. De gelijknamige stad is het bestuurlijke centrum van de gemeente, die een oppervlakte heeft van 364,1 km². De gemeente ligt in het Kolchetilaagland.
Geschiedenis
[bewerken | brontekst bewerken]Na het uiteenvallen van het Koninkrijk Georgië in de 15e eeuw lag het gebied van Samtredia in het Koninkrijk Imeretië. Het werd eeuwenlang feitelijk gedomineerd door het Ottomaanse Rijk, maar vanaf de 18e eeuw verloren de Ottomanen het gezag.
Russisch gezag
[bewerken | brontekst bewerken]
In 1810 werd Imeretië door het Russisch Rijk geannexeerd,[3] en werd de Russische bestuurlijke indeling ingevoerd. Deze legde de basis voor de hedendaagse indeling. Het gebied van Samtredia werd in 1846 een van de vijf gemeentelijk districten (oetsjastok) in de provincie Koetais van het gouvernement Koetais.[4] Hiermee werden de contouren van de moderne gemeente geschapen. De stad Samtredia was het bestuurlijk centrum van het district.
Onder het Russisch keizerlijke regime werd de spoorweginfrastructuur van Transkaukasië in hoog tempo ontwikkeld. Tbilisi - Poti was in 1872 de eerste spoorlijn ten zuiden van de Kaukasus die opende. Deze kwam door Samtredia wat een groei-impuls voor het gebied betekende. In 1883 volgde de aftakking van Samtredia naar Batoemi, wat de stad tot een belangrijke halte maakte voor de trans-Kaukasische transporten van de Kaspische Zee naar de havens van de Zwarte Zee.
Moderne indeling
[bewerken | brontekst bewerken]
Na de val van het Russische Rijk met de revolutie van 1917 en tijdens de Democratische Republiek Georgië bleef het district in deze vorm bestaan tot de grote bestuurlijke hervorming van de Sovjet-Unie in 1929-1930. In 1930 werd in de Georgische sovjetrepubliek de moderne bestuurlijke eenheid Samtredia als rajon (district) opgericht, met de stad Samtredia als districtscentrum.[5] Na de onafhankelijkheid van Georgië werd het district in 1995 ingedeeld bij de nieuw gevormde regio Imereti, en werd het district in 2006 omgevormd tot gemeente.
Geografie
[bewerken | brontekst bewerken]De gemeente Samtredia grenst in het noorden aan Choni, in het westen aan Abasja (regio Samegrelo-Zemo Svaneti), in het zuidwestelijke puntje aan Lantsjchoeti en in het zuiden aan Tsjochataoeri (beiden regio Goeria). In het zuidoosten ligt Vani en langs de oostgrens ligt Tskaltoebo, beiden in de regio Imereti.
Kolchetilaagland
[bewerken | brontekst bewerken]Samtredia ligt in het Kolchetilaagland, langs beide oevers van de Rioni, maar vooral ten noorden ervan. De rivier Tschenistskali, die uit het Egrisigebergte komt, stroomt van noord naar zuid langs de gemeente, en vormt de westelijke grens met de gemeente Abasja en de regio Samegrelo-Zemo Svaneti. De rivier komt in de zuidwesthoek van de gemeente samen met de Rioni.
Het merendeel van de gemeente Samtredia ligt op ongeveer 20-90 meter boven zeeniveau , met een licht hellend vlak van zuidwest naar het noordoosten. In het zuiden van de gemeente ligt een klein gedeelte op de noordelijke hellingen van het Goeriagebergte en het Meschetigebergte waar een maximale hoogte van 1100 meter boven zeeniveau bereikt wordt.
Demografie
[bewerken | brontekst bewerken]Begin 2024 telde de gemeente Samtredia 39.336 inwoners,[2] een daling van 19% ten opzichte van de volkstelling van 2014.[1] Het aantal inwoners in de hoofdplaats Samtredia daalde met 17%.
| Bevolkingsontwikkeling van de gemeente Samtredia | ||||||||||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 1922 | 1939 | 1959 | 1970 | 1979 | 1989 | 2002[6] | 2014 | 2020 | 2024 | |||||||||
| Gemeente Samtredia | - | 58.200 |  62.556 | 67.141 |  65.400 | 64.504 | 60.456 | 48.562 | 44.048 | 39.336 | ||||||||
| Samtredia (stad) | 6.423 | 19.803 | 19.580 | 21.974 | 33.999 | 34.468 | 29,761 | 25.318 | 23.316 | 21.063 | ||||||||
| Koelasji (daba) | 4.251 | - | 5,216 | 6.147 | 2.913 | 2.961 | 1.962 | 1.702 | 1.267 | 993 | ||||||||
| Verantwoording data: Bevolkingsstatistiek Georgië 1897 tot heden.[7][8][9][10] Noot:[6] | ||||||||||||||||||
Etniciteit en religie
[bewerken | brontekst bewerken]De bevolking van Samtredia is praktisch mono-etnisch Georgisch (98,4%). De grootste etnische minderheden zijn bijna 400 Armeniërs (0,7%) die bijna allen in de stad Samtredia wonen, gevolgd door ruim 200 Russen (0,4%). Verder wonen er enkele tientallen Oekraïners, Bosja, Azerbeidzjanen, Assyriërs en Osseten. De religieuze samenstelling volgt de etnische: 98,4% is volger van de Georgisch-Orthodoxe Kerk, gevolgd door ruim 200 moslims (0,4%) en bijna 150 jehova's (0,3%).
Administratieve onderverdeling
[bewerken | brontekst bewerken]
De gemeente Samtredia is administratief onderverdeeld in 13 gemeenschappen (თემი, temi) met in totaal 49 dorpen (სოფელი, sopeli), één 'nederzettingen met stedelijk karakter' (დაბა, daba) en één stad (ქალაქი, kalaki).[1]
- stad: Samtredia, gemeentelijk centrum en tiende grootste plaats in Georgië.
- daba: Koelasji
- dorpen: in totaal 49.
Bestuur
[bewerken | brontekst bewerken]De gemeenteraad van Samtredia (Georgisch: საკრებულო, sakreboelo) wordt elke vier jaar gekozen in een gemengd kiesstelsel. Een deel wordt via enkelvoudige kiesdistricten gekozen en een deel via evenredige vertegenwoordiging van gesloten partijlijsten.[12]
| Samenstelling Sakreboelo (zetels per partij) | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| Partij | 2014[13] | 2017 [14] | 2021 [15] | 2025[16] | |
| Georgische Droom (GD) | 22 | 26 | 24 | 32 | |
| Verenigde Nationale Beweging (UNM) | 5 | 4 | 7 | ||
| Overige partijen | 3 [17] |
3 [18] |
2 [19] |
1 [20] | |
| Totaal | 30 | 33 | 33 | 33 | |
Bezienswaardigheden
[bewerken | brontekst bewerken]
- Huismuseum in Didi Jichaisji van de Georgische schrijver, publicist, pro-westerse verlichter en publiek figuur Niko Nikoladze (1843 – 1928), opgericht in 1951.[21] Nikoladze stond vooral om zijn bijdragen aan de ontwikkeling van de Georgische liberale journalistiek en zijn betrokkenheid bij verschillende economische en sociale projecten van die tijd, en was een van de naaste kameraden van Ilia Tsjavtsjavadze. In de tuin van het in 1886 gebouwde huis staan planten die wetenschappers uit de wereld meebrachten.
- Synagoge in Koelasji. De houten synagoge dateert uit de 18e eeuw en is de laatste overgebleven van diverse synagogen in het stadje dat tot 1990 een meerderheid aan Joodse inwoners had.[22]
Vervoer
[bewerken | brontekst bewerken]
De belangrijkste hoofdweg in Georgië, de S1 / E60 (Tbilisi - Zoegdidi - Abchazië), passeert door de gemeente en doet de hoofdplaats Samtredia aan, waar de S12 / E692 naar Batoemi begint. Tevens passeren enkele belangrijke nationaal-regionale hoofdwegen de gemeente, zoals de nationale route Sh12 naar Koelasji en Choni en de Sh13 naar Baghdati. De Tbilisi - Poti / Zoegdidi spoorlijn komt sinds 1872 door Samtredia en heeft een belangrijke aftakking naar Batoemi. De internationale Luchthaven Koetaisi ligt deels in de gemeente Samtredia.
Externe links
[bewerken | brontekst bewerken]Referenties
[bewerken | brontekst bewerken]- 1 2 3 (ka) Main Results of the 2014 Census (Publication) (pdf). Census.ge, National Statistics Office of Georgia (Geostat) p.92-96 (28 april 2016). Gearchiveerd op 13 februari 2020. Geraadpleegd op 20 augustus 2022.
- 1 2 (en) Population and Demography - Population by cities and boroughs (daba), as of 1 January. National Statistics Office of Georgia, Geostat (1 januari 2024). Geraadpleegd op 22 juli 2024.
- ↑ (ru) Oblast Imereti. Grote Russische Encyclopedie. Gearchiveerd op 21 augustus 2022. Geraadpleegd op 22 juli 2023.
- ↑ (ka) Tsintsadze, ქუთაისის მაზრა (Koetaisis mazra). ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია - ტომი 10 (Georgische Sovjetencyclopedie - Deel 10) p.572 (1986). Geraadpleegd op 17 januari 2026.
- ↑ (ka) Gemeente Samtredia - Universeel Encyclopedisch Woordenboek 2006. National Parliamentary Library of Georgia. Geraadpleegd op 21 augustus 2022.
- 1 2 Bij de volkstelling van 2014 werd een onverklaarbaar gat ten opzichte van de data van het nationaal statistisch bureau Geostat gevonden. Uit VN begeleid onderzoek is gebleken dat de volkstelling van 2002 ongeveer 8-9 procent te hoog was. Zie [11], "1. Introduction", Pagina 1.
- ↑ (en) Population divisions of Georgia. Population Statistics Eastern Europe and former USSR. Geraadpleegd op 18 januari 2022.
- ↑ (en) Population cities & towns of Georgia. Population Statistics Eastern Europe and former USSR. Geraadpleegd op 18 januari 2022.
- ↑ (en) Ethnic composition rural Georgia 1923. Population Statistics Eastern Europe and former USSR. Geraadpleegd op 18 januari 2022.
- ↑ (ru) Etnische Samenstelling Georgië 1886-1959. Ethno Kavkaz. Geraadpleegd op 18 januari 2022.
- ↑ (en) Population Dynamics in Georgia - An Overview Based on the 2014 General Population Census Data (pdf). National Statistics Office of Georgia, Geostat (29 november 2017). Geraadpleegd op 10 januari 2022.
- ↑ (en) Election Code of Georgia - Chapter XVI – Sakrebulo Elections of Self-Governing Communities and Self-Governing Cities (except for Tbilisi) - Artikel 138 e.v.. Legislative Herald of Georgia (25 juni 2025). Geraadpleegd op 10 oktober 2025.
- ↑ (ka) Protocol gekozen raadsleden en burgemeesters 2014 (pdf). CESKO Centrale verkiezingscommissie pp.61-62. Gearchiveerd op 1 april 2022. Geraadpleegd op 28 maart 2025.
- ↑ (ka) Protocol gekozen raadsleden en burgemeesters 2017 (pdf). CESKO Centrale verkiezingscommissie p.65-67. Gearchiveerd op 5 april 2022. Geraadpleegd op 20 augustus 2022.
- ↑ (ka) Protocol gekozen raadsleden en burgemeesters 2021 (pdf). CESKO Centrale verkiezingscommissie p.80-82. Gearchiveerd op 5 april 2022. Geraadpleegd op 20 augustus 2022.
- ↑ (ka) Protocol gekozen raadsleden en burgemeesters 2025 (pdf). CESKO Centrale verkiezingscommissie pp.43-44. Gearchiveerd op 17 oktober 2025. Geraadpleegd op 17 oktober 2025.
- ↑ Boerdzjanadze - Verenigde Oppositie (2), Patriotten van Georgië (1), Zelfbestuur voor het volk (1).
- ↑ Europees Georgië (2), Patriotten van Georgië (1).
- ↑ Voor Georgië (1), Lelo voor Georgië (1).
- ↑ Lelo voor Georgië (1).
- ↑ (en) Niko Nikoladze House Museum. Georgische Museum Associatie. Geraadpleegd op 21 augustus 2022.
- ↑ (en) Synagogue in Kulashi. Kutaisi Travel. Gearchiveerd op 18 augustus 2023. Geraadpleegd op 21 augustus 2022.
· 
· 