Charagaoeli (gemeente)
Gemeente in Georgië  | |||
|---|---|---|---|
  | |||
| Locatie in Georgië | |||
 | |||
| Geografie | |||
| Regio | Imereti | ||
| Hoofdplaats | Charagaoeli | ||
| Oppervlakte | 913.9 km² [1] | ||
| Hoogste punt | Sametschvareo (2642 m) | ||
| Coördinaten | 42° 1' NB, 43° 12' OL | ||
| Bevolking | |||
| Inwoners (2024) | 16.810 [2] (18,4 inw./km²) | ||
| Etniciteit (2024) | Georgisch (97,1%) | ||
| Religie (2024) | Orthodox (97,1%) | ||
| Overige informatie | |||
| Eerdere namen | Ordzjonikidze (1934-1990) | ||
| Tijdzone | UTC+4 | ||
| Website | kharagauli | ||
| Charagaoeli in Imereti | |||
  | |||
| Foto('s) | |||
 | |||
| Groene berggemeente | |||
| |||
Charagaoeli (Georgisch: ხარაგაულის მუნიციპალიტეტი, Charagaoelis moenitsipaliteti) is een gemeente in het midden van Georgië met ongeveer 16.800 inwoners (2024), gelegen in de regio Imereti. De gelijknamige plaats is het bestuurlijk centrum van de gemeente. Charagaoeli heeft een oppervlakte van 913,9 km² en is gesitueerd in het Mescheti- en Lichigebergte.
Geschiedenis
[bewerken | brontekst bewerken]Het gebied van het hedendaagse Charagaoeli ligt historisch op een strategische plek, langs belangrijke rivieren waarlangs de centrale doorgang tussen oost- en west-Georgië loopt. Het gebied was regelmatig het toneel van veldslagen tussen strijdende partijen over de controle over de Georgische vorstendommen.
Na het uiteenvallen van het Koninkrijk Georgië in de 15e eeuw lag het gebied van Charagaoeli in het koninkrijk Imeretië, dat door zowel het Ottomaanse Rijk als Safavidisch Perzië werd bevochten. Na de Vrede van Amasya in 1555 werd het gebied tot de 18e eeuw gedomineerd door de Ottomanen en lag het aan de grens met Perzisch gecontroleerd Georgië.[4]
Het Vachani kasteel in het zuidoosten van de gemeente lag aan de frontlijn tussen de koninkrijken Imeretië en Kartlië en wisselde geregeld tussen beiden. Op 25 april 1804 werd hier de Conventie van Elaznaoeri getekend tussen Salomo I van Imeretië en Pavel Tsitsianov, leider van de Russische strijdkrachten in Transkaukasië, waarmee Imeretië gedwongen werd een Russisch protectoraat te worden.[5][6]
Russisch gezag
[bewerken | brontekst bewerken]
In 1810 werd Imeretië door het Russisch Rijk geannexeerd, wat de overgang naar een Russische bestuurlijke indeling betekende. Het vorstendom werd omgevormd in het oblast Imeretië, dat in 1840 opgenomen werd in het gouvernement Georgië-Imeretië, dat geheel Georgië besloeg.[7] In 1846 werden Oost- en West-Georgië weer gescheiden en werd het gebied van Charagaoeli bestuurlijk ingedeeld bij de oejezd Sjorapani van het gouvernement Koetais.[8]
Onder het Russisch keizerlijke gezag werd de spoorweginfrastructuur in Transkaukasië in hoog tempo ontwikkeld. De eerste spoorlijn ten zuiden van de Kaukasus werd in 1872 geopend tussen Tbilisi - Poti en deze passeerde door Charagaoeli. De langste spoortunnel in keizerlijk Rusland werd in de jaren 80 van de 19e eeuw in het oosten van Charagaoeli gebouwd en ging door de Soeramipas.
Moderne indeling
[bewerken | brontekst bewerken]Er volgden bestuurlijke herindelingen in de periode 1917-1930 door de tussenkomst van de Democratische Republiek Georgië en de vorming van de Sovjet-Unie. Tijdens de grote bestuurlijke hervormingen in 1930 van de Georgische sovjetrepubliek werd de moderne bestuurlijke eenheid Charagaoeli als rajon (district) opgericht. De plaats Charagaoeli werd het districtscentrum. Rond 1934 werd de naam van het district gewijzigd in Ordzjonikidze,[9] naar de Georgische Sovjet-politicus Grigori Ordzjonikidze.[11] In 1990 werd de naam Charagaoeli weer hersteld tijdens de de-sovjetisering van Georgische toponiemen.[12]
Na de onafhankelijkheid van Georgië werd het district in 1995 ingedeeld bij de nieuw gevormde regio (mchare) Imereti en in 2006 werd het district bestuurlijk omgevormd in een gemeente.
Geografie
[bewerken | brontekst bewerken].jpg)
De gemeente ligt in het zuidoosten van de regio Imereti en grenst rondom aan zes gemeenten en twee regio's. In het westen ligt Baghdati, in het noorden liggen Zestafoni en Tsjiatoera, in het oosten Satsjchere en Chasjoeri (regio Sjida Kartli) en tot slot in het zuiden Bordzjomi en Achaltsiche (beiden regio Samtsche-Dzjavacheti).
Lichi- en Meschetigebergte
[bewerken | brontekst bewerken]
Charagaoeli ligt op de overgang van het Lichigebergte naar het Meschetigebergte. Het Lichigebergte is de waterscheiding tussen oost- en west-Georgië en de Kaspische Zee en Zwarte Zee bekkens. Het grootste deel van de gemeente bestaat uit middelgebergte, maar in het zuidelijke deel van de gemeente gelegen Meschetigebergte is een hooggebergte. Hier ligt het hoogste punt van Charagaoeli, de berg Sametschvareo van 2642 meter boven zeeniveau.[14]
Het zuiden van Charagaoeli is onderdeel van het grootste beschermd natuurgebied van Georgië, het nationaal park Bordzjomi-Charagaoeli. De bergkam van het Meschetigebergte is de zuidgrens van de gemeente met Bordzjomi. De Tsjcherimela en Dziroela zijn de belangrijkste rivieren in Charagaoeli, waarlangs ook de vitale oost-west infrastructuur van Georgië zich heeft ontwikkeld en waarlangs de meeste nederzettingen van de gemeente te vinden zijn. Beide rivieren komen samen in de noordwestelijk gelegen buurgemeente Zestafoni.
Het noorden van de gemeente loopt over in het Imereti-hoogland en grenst aan Tsjiatoera, terwijl in het oosten de waterscheiding van het Lichigebergte de grens met de regio Sjida Kartli en de gemeente Chasjoeri is. De Rikotipas en Soeramipas over het Lichigebergte zijn de passages tussen oost- en west-Georgië en liggen respectievelijk 996 en 949 meter boven zeeniveau.
Demografie
[bewerken | brontekst bewerken]De gemeente Charagaoeli telde 16.810 inwoners bij de volkstelling van 2024,[2] een daling van 14 procent ten opzichte van de volkstelling van 2014. Het aantal inwoners in de hoofdplaats Charagaoeli daalde in deze periode in geringe mate.
| Bevolkingsontwikkeling van de gemeente Charagaoeli | |||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 1897 | 1922 | 1939 | 1959 | 1970 | 1979 | 1989 | 2002[15] | 2014 | 2024 | ||
| Gemeente Charagaoeli | - | - | 41.363 |  36.486 | 35.591 | 31.948 | 28.702 | 27.885 | 19.473 | 16.810 | |
| Charagaoeli | - | - | 1.024 |  3.725 | 2.851 | 3.220 | 3.168 | 2.380 | 1.965 | 1.908 | |
| Verantwoording data: Bevolkingsstatistiek Georgië 1897 tot heden.[16][17][18][19] Noot:[15] | |||||||||||
Etniciteit en religie
[bewerken | brontekst bewerken]De bevolking van de gemeente was volgens de volkstelling van 2024 vrijwel geheel mono-etnisch Georgisch (97,1 procent). Er woonden geen andere significante aantallen minderheden. Vrijwel alle inwoners waren volgens de volkstelling Georgisch-Orthodox (97,1 procent). De enige significante religieuze minderheid waren jehova's (0,4 procent).[21]
Administratieve onderverdeling
[bewerken | brontekst bewerken]
De gemeente is administratief onderverdeeld in 19 gemeenschappen (თემი, temi) met in totaal 77 dorpen (სოფელი, sopeli) en één daba (een 'nederzetting met stedelijk karakter'), namelijk het bestuurlijk centrum Charagaoeli.[1]
Bestuur
[bewerken | brontekst bewerken]De gemeenteraad van Charagaoeli (Georgisch: საკრებულო, sakreboelo) wordt elke vier jaar gekozen in een gemengd kiesstelsel. Een deel wordt via enkelvoudige kiesdistricten gekozen en een deel via evenredige vertegenwoordiging van gesloten partijlijsten.[22]
| Samenstelling Sakreboelo (zetels per partij) | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| Partij | 2014[23] | 2017[24] | 2021[25] | 2025[26] | |
| Georgische Droom (GD) | 28 | 28 | 24 | 33 | |
| Verenigde Nationale Beweging (UNM) | 3 | 2 | 6 | ||
| Overige partijen | 3 [27] |
5 [28] |
3 [29] |
2 [30] | |
| Totaal | 34 | 35 | 33 | 35 | |
Bezienswaardigheden
[bewerken | brontekst bewerken]
.jpg)
Langs de grote rivierkloven zijn diverse cultuur-historische bezienswaardigheden.
- Oebisaklooster uit de 9e eeuw aan de Dziroela en langs de S1.[31] Het klooster was een belangrijk cultureel centrum en kent unieke fresco's uit de 14e eeuw.
- Vachanikasteel uit de 10e-11e eeuw. Ruïnes van het historische fort op een heuvel in het grensland van de voormalige vorstendommen Imeretie en Kartli.[6] Ligt 5 kilometer en zuiden van de weg Soerami - Charagaoeli.
- Nationaal park Bordzjomi-Charagaoeli, het grootste beschermd natuurgebied van het land, ligt deels in het zuiden van Charagaoeli in het Meschetigebergte.[32] In het deel in Charagaoeli is de Meghroekikloof te vinden, een kloof omsloten met subtropisch Colchisbos.
Vervoer
[bewerken | brontekst bewerken]De belangrijkste hoofdweg in Georgië, de S1 / E60 (Tbilisi - Zoegdidi - Abchazië), passeert de gemeente door het Lichigebergte met de Rikotitunnel op de gemeentelijke en regiogrens in het oosten. Een belangrijke alternatieve route door het gebergte dat oost- en west-Georgië van elkaar scheidt is de nationale route Sh55 die via de Soeramipas door het gemeentelijk centrum Charagaoeli komt. Sinds 1872 volgt de Tbilisi - Poti spoorlijn deze weg. Dit is de centrale oost-west spoorlijn door het land en verbindt de hoofdstad met alle grote steden in het westen.
Externe links
[bewerken | brontekst bewerken]Referenties
[bewerken | brontekst bewerken]- 1 2 (ka) Main Results of the 2014 Census (Publication) (pdf). Census.ge, National Statistics Office of Georgia (Geostat) p.117-122 (28 april 2016). Gearchiveerd op 13 februari 2020. Geraadpleegd op 21 augustus 2022.
- 1 2 (en) 2024 Population Census of Georgia results - Population of Georgia by self-governed units, urban-rural settlements and sex. National Statistics Office of Georgia, Geostat (22 juni 2026). Geraadpleegd op 23 juni 2026. “referentiedatum telling 14 november 2024”
- 1 2 (en) Skinner, Peter F. (2014). Georgia, the Land Below the Caucasus - A narrative history, 1e druk. Narikala Publications, New York, Londen, Tbilisi. ISBN 978-0-9914232-0-0. Geraadpleegd op 22 augustus 2022.
- ↑ Skinner, Hoofdstuk 13 "Georgia in the 17th Century: The Persian Ascendancy", p.248-250.[3]
- ↑ Skinner, Hoofdstuk 16 "The Iron Fist: The Russian Annexation of Georgia 1801-1845", p.334-336.[3]
- 1 2 (ka) Vachanikasteel. Georgian Travel Guide. Geraadpleegd op 22 augustus 2022.
- ↑ (ru) Oblast Imereti. Grote Russische Encyclopedie. Gearchiveerd op 21 augustus 2022. Geraadpleegd op 21 augustus 2022.
- ↑ (ru) Gouvernement Koetaiskaja. Grote Russische Encyclopedie. Gearchiveerd op 20 september 2022. Geraadpleegd op 22 augustus 2022.
- ↑ Орджоникидзевский, Ordzjonikidzevsky rayon
- ↑ (ru) Административно-территориальное деление Союза ССР : Крат. справочник на 1 сентября 1935 (Administratief-territoriale verdeling van de USSR: Krat. naslagwerk voor 1 september 1935). Centraal Uitvoerend Comité van de USSR Pag.287 (1935). Geraadpleegd op 2 september 2022.
- ↑ Er gaan verschillende niet onderbouwde jaartallen rond, Ordzjonikidze rajon is voor het eerst in 1935 opgenomen in het administratieve naslagwerk van de USSR.[10]
- ↑ (ka) Soviet Totalitarian Toponymy in Georgia. Institute for the Development of Freedom of Information (IDFI) Pag.19 (2021). Gearchiveerd op 2 september 2022. Geraadpleegd op 2 september 2022.
- ↑ (en) Levan Tielidze, Ramin Gobejishvili, Levan Maruashvili en Nikoloz Astakhov (2019). Geomorphology of Georgia. Springer, pp. 201-203. ISBN 978-3-319-77764-1. Gearchiveerd op 11 oktober 2022. Geraadpleegd op 22 augustus 2022.
- ↑ Tielidze, Geomorphology of Georgia, 13.2 Achara-Imereti range, pagina 226-230, kaart pagina 227.[13]
- 1 2 Gecorrigeerd cijfer 2002 gemeente Charagaoeli is 23.800. Bij de volkstelling van 2014 werd een onverklaarbaar gat ten opzichte van de data van het nationaal statistisch bureau Geostat gevonden. Uit VN begeleid onderzoek is gebleken dat de volkstelling van 2002 ongeveer 8-9 procent te hoog was. Zie[20], "1. Introduction", Pagina 1.
- ↑ (en) Population divisions of Georgia. Population Statistics Eastern Europe and former USSR. Gearchiveerd op 21 maart 2022. Geraadpleegd op 18 januari 2022.
- ↑ (en) Population cities & towns of Georgia. Population Statistics Eastern Europe and former USSR. Gearchiveerd op 22 november 2021. Geraadpleegd op 18 januari 2022.
- ↑ (en) Ethnic composition rural Georgia 1923. Population Statistics Eastern Europe and former USSR. Gearchiveerd op 15 maart 2022. Geraadpleegd op 18 januari 2022.
- ↑ (ru) Etnische Samenstelling Georgië 1886-1959. Ethno Kavkaz. Gearchiveerd op 23 januari 2022. Geraadpleegd op 18 januari 2022.
- ↑ (en) Population Dynamics in Georgia - An Overview Based on the 2014 General Population Census Data (pdf). National Statistics Office of Georgia, Geostat (29 november 2017). Geraadpleegd op 10 januari 2022.
- ↑ (en) 2024 Population Census of Georgia results - Demographic and Social Characteristics. National Statistics Office of Georgia, Geostat (22 juni 2026). Geraadpleegd op 22 juni 2026. “referentiedatum telling 14 november 2024”
- ↑ (en) Election Code of Georgia - Chapter XVI – Sakrebulo Elections of Self-Governing Communities and Self-Governing Cities (except for Tbilisi) - Artikel 138 e.v.. Legislative Herald of Georgia (25 juni 2025). Geraadpleegd op 10 oktober 2025.
- ↑ (ka) Protocol gekozen raadsleden en burgemeesters 2014 (pdf). CESKO Centrale verkiezingscommissie pp.52-54. Gearchiveerd op 1 april 2022. Geraadpleegd op 28 maart 2025.
- ↑ (ka) Protocol gekozen raadsleden en burgemeesters 2017 (pdf). CESKO Centrale verkiezingscommissie pp.55-57. Gearchiveerd op 5 april 2022. Geraadpleegd op 21 augustus 2022.
- ↑ (ka) Protocol gekozen raadsleden en burgemeesters 2021 (pdf). CESKO Centrale verkiezingscommissie pp.69-70. Gearchiveerd op 5 april 2022. Geraadpleegd op 21 augustus 2022.
- ↑ (ka) Protocol gekozen raadsleden en burgemeesters 2025 (pdf). CESKO Centrale verkiezingscommissie pp.37-38. Gearchiveerd op 17 oktober 2025. Geraadpleegd op 17 oktober 2025.
- ↑ Non-parlementaire Oppositie (2), Boerdzjanadze - Verenigde Oppositie (1)
- ↑ Europees Georgië (2), Sjenedi Beweging (2), Alliantie van Patriotten (1).
- ↑ Voor Georgië (2), Lelo voor Georgië (1).
- ↑ Voor Georgië (1), Lelo voor Georgië (1).
- ↑ (ka) Ubisaklooster. Georgian Travel Guide. Geraadpleegd op 22 augustus 2022.
- ↑ (en) Borjomi-Kharagauli National Park Administration. Agency of Protected Areas - Ministry of Environment and Natural Resources Protection of Georgia. Geraadpleegd op 22 augustus 2022.
· 
· 